PL163900B1 - Skladana butla z tworzywa sztucznego PL PL - Google Patents

Abstract

1. Skladana butla z tworzywa sztucznego, wytwarzana w procesie form owania przez wydmuchiwanie, z zamykana czescia wylewowa i zalamaniem, znajdujacym sie na dnie i na powierzchniach plaszcza, w celu umozliwienia redukcji objetosci, przy wywieraniu reka naci- sku na scianki, znamienna tym, ze czesc denna (3, 3a, 3b) butli ma wglebienie (13, 13a, 13b), tworzace podluzna denna krawedz skladania (8, 8a, 8b), majaca w przekroju poprzecznym postac litery V, a plaszcz (2) ma dwie rozciaga- jace sie od zewnatrz krawedzie skladania (15, 15a, 15b), stanowiace tworzaca, przy czym denna krawedz skladania (8, 8a, 8b) plaszcza przechodzi w obydwie krawedzie skladania (1 5 ,15a, 15b) plaszcza (2), a krawedzie sklada- nia (1 5 ,15a, 15b), plaszcza (2) i denna krawedz skladania (8 ,8a, 8b) leza w tej samej wzdluznej plaszczyznie srodkowej butli. PL PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest składana butla z tworzywa sztucznego, wytwarzana w procesie formowania przez wydmuchiwanie, z zamykaną częścią wylewową i załamaniem na dnie i na powierzchniach płaszcza, w celu umożliwienia redukcji objętości przy wywieraniu ręką nacisku na ścianki.

Znane są liczne kształty butli do przyjmowania cieczy i produktów lepkich. Poza tym istnieje zapotrzebowanie na tanie i materiałooszczędne butle, które w stanie pustym zajmują niewiele miejsca i nadają się do ponownego napełniania jako opakowania oryginalne.

163 900

We francuskim opisie patentowym nr 1 385 639 jest przedstawiona składana butla, która przed napełnieniem ma niewielką objętość transportową. Załamania denne i boczne są skierowane do wewnątrz. Wzór załamań umożliwia jedynie nieznaczne zmniejszenie objętości w stanie pustym, a ponadto nie nadaje się do wytwarzania w procesie formowania przez wydmuchiwanie.

Z francuskiego opisu wzoru użytkowego nr 2 288 445 jest znana buteleczka lub ampułka z mieszkiem falistym, który ma szereg załamań do przyjmowania bardzo małych objętości. Przez nacisk na ścianki boczne w rodzaju pompowania, zawartość butelki zostaje wytłoczona i rozpylana. Przy tym nie dąży się do uzyskania płaskiego kształtu pustego pojemnika, lecz do elastycznego sprężynowania, koniecznego do uzyskania skutku pompowania. Wklęsłe denne krawędzie składania przechodzą we wklęsłe boczne krawędzie składania.

W opisie patentowym Stanów Zjednoczonych AP nr 3 395 836 jest opisana okrągła butelka, w której przez naciskanie na boczę ścianki następuje usuwanie zawartości lub praktyczne wydawanie lekarstwa wskutek ruchów pompowania. Odpowiednio do przeznaczenia nie dąży się tutaj do uzyskania możliwie płaskiego kształtu butli w stanie opróżnionym, lecz do nadania takiego kształtu, który pozwala na możliwie dobre, elastyczne sprężynowanie. Ponadto pojemność takiej butli jest zmniejszona przez powierzchnie boczne, wnikające klinowo w znacznym stopniu do wewnątrz.

Przy wytwarzaniu butli w szczególnie racjonalnym procesie formowania przez wydmuchiwanie z gorącego rękawa z tworzywa sztucznego należy przestrzegać szczególnych właściwości takiego sposobu wytwarzania i ograniczeń produkcyjnych. I tak przykładowo grubość ścianek jest ograniczona, a odkształcanie gorącego rękawa w celu uzyskania ostrych narożników i silne rozszerzanie materiału na wybrzuszenie lub tp. nie jest możliwe ze względu na niebezpieczeństwo powstania pęknięć. W celu umożliwienia dobrego składania, uwarunkowane procesom wytwarzania zgrubienia materiału nie powinny występować w miejscach składania. Do tego dochodzą jeszcze problemy występujące przy składaniu, związane ze spęczaniem i rozciąganiem materiału.

Zadaniem wynalazku jest opracowanie butli z tworzywa sztucznego, wytwarzanej w jednym procesie pracy przez formowanie przez wydmuchiwanie, która w stanie pustym jest składana do niewielkiej grubości, jest wytwarzana przy niewielkim zużyciu materiału, w stanie napełnionym może stać i w porównianiu do zajmowanej powierzchni, przykładowo w regałach sklepowych, ma możliwie największą pojemność.

Zadanie to rozwiązano według wynalazku dzięki temu, że część denna butli ma wgłębienie, tworzące podłużną denną krawędź składania, mającą w przekroju poprzecznym postać litery V, a płaszcz ma dwie rozciągające się na zewnątrz krawędzie składania płaszcza, stanowiące tworzącą, przy czym denna krawędź składania przechodzi w obydwie krawędzie składania płaszcza, a krawędzie składania płaszcza oraz denna krawędź składania leżą w tej samej wzdłużnej płaszczyźnie środkowej butli.

W przypadku butli według wynalazku uzyskuje się możliwość dobrego składania dzięki temu, że denne załamanie jest skierowane do wewnątrz, a obydwa boczne załamania są skierowane na zewnątrz. Dzięki temu udaje się wytworzyć butlę w procesie formowania przez wydmuchiwanie o stosunkowo niewielkiej grubości ścianek w jednym procesie pracy, a tym samym przy niewielkim zużyciu materiału. Tego rodzaju butla ma ponadto dobrą stabilność.

Korzystnie wgłębienie w rodzaju litery V jest utworzone z dwóch wypukłych powierzchni, które w obszarze części dennej przez kazdorazowe zaokrąglenie przechodzą w powierzchnię płaszcza, a denna krawędź składania w swoim środkowym obszarze jest zasadniczo ukształtowane prostoliniowo i następnie przechodzi ona ubustronnie po łuku ku górze w krawędzie składania płaszcza, z powierzchnią podstawy znajdują się na obu bokach krawędzie składania w kształcie litery V, zaokręglone przed złożeniem.

Uprzywilejowanie przekroju poprzecznego butli w środkowym obszarze jest w przybliżeniu sześciokątny o nierównych długłościach boków, a obydwie krawędzie składania płaszcza są utworzone przez dwie ścianki boczne, stykające się każdorazowo pod kątem β, przy czym powierzchnia podstawy jest krótsza od odstępu między obydwiema krawędziami składania albo kształt przekroju poprzecznego butli jest w przybliżeniu prostokątny, a obydwie krawędzie składania płaszcza wstępnie ukształtowane wystają na zewnątrz, lub kształt przekroju poprzecznego butli jest okrągły, a obydwie krawędzie składania płaszcza wystają na zewnątrz.

163 900

W korzystnym wykonaniu butli płaszcz ma utworzone przez połówki formy spoiny przebiegające poprzecznie do wzdłużnej płaszczyzny środkowej butli, utworzonej przez krawędzie składania płaszcza i denną krawędź składania z tym, że obydwie krawędzie składania przechodzą u góry łukowato w jednoczęściową część szyjkową i wylewową, a płaszczyzna płaszcza jest ukształtowana w rodzaju siodła, poprzecznie do wzdłużnej powierzchni środkowej butli w najwyższej części butli.

W butli według wynalazku część wylewowa rozciąga się współosiowo do wzdłużnej osi środkowej butli i w pobliżu swojego obszaru przylegającego do korpusu butli ma gwint, a przylegająca cylindryczna część wylewowa ma mniejszą środnicę, wynoszącą mniej niż 1/4, korzystnie około 1/6 największego rozszerzenia butli, poprzecznie do wzdłużnej osi środkowej.

Przez podział obu połówek formy w jednej płaszczyźnie, która przebiega poprzecznie do płaszczyzny, utworzonej ze środkowej dennej krawędzi składania i osi wzdłużnej butli, uzyskuje się to, że przewidziane krawędzie składane mają nieznaczną grubość, łatwo odkształcalną w procesie składania.

Dzięki takiemu ukształtowaniu butlę składa się przez nacisk ręki na jej powierzchnię płaszcza wzdłuż linii składania płaszcza, rozciągających się w kierunku wzdłużnym butli i wzdłuż dennej linii składania skierowanego do wewnątrz wgłębienia w rodzaju litery V, przy czym w obszarze w pobliżu wlewu butli, ścianki leżące w przybliżeniu jedna nad drugą przyjmują kształt półczaszy. Po procesie składania w celu uniknięcia elastycznego sprężynowania materiału butli zamyka się szczelnie część wlewową.

Dzięki temu pustą butlę można złożyć do nieznacznej objętości. Przy tym denna krawędź składania, uprzednio silnie wybrzuszona na końcach, przechodzi w kształt bardziej wyprostowany. Górna część butli przyjmuje w procesie składania kształt wybrzuszonej półczaszy, przy czym obydwie ścianki butli leżą prawie jedna nad drugą. Przez zamknięcie otworu wylewowego po procesie składania uniemożliwia się sprężynowanie butli ze względu na giętki materiał butli i napełnienie powietrzem.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia pierwszą postać wykonania butli, w widoku perspektywicznym, fig. 2 - butlę według fig. 1 w widoku z góry, fig. 3 - widok w kierunku dna butli według fig. 1, fig. 4 - butlę według fig. 1, w widoku z boku, fig. 5 - butlę według fig. 1, w widoku czołowym, fig. 6 - część wylewową, w przekroju wzdłużnym, fig. 7 - pustą, złożoną butlę według fig. 1, w widoku perspektywicznym, fig. 8 - drugą postać wykonania butli, w widoku perspektywicznym, fig. 9 - dno butli według fig. 8, w widoku, fig. 10 - butlę według fig. 8, w widoku z góry, fig. 11 - trzecią postać wykonania butli, w widoku perspektywicznym, fig. 12 - dno butli według fig. 11, w widoku, a fig. 13 - butlę według fig. 11, w widoku z góry.

Butla jest wykonana z cienkiego, giętkiego, korzystnie przejrzystego tworzywa sztucznego. Butlę wytwarza się w procesie formowania przez rozdmuchiwanie w dwuczęściowej formie z gorącego rękawa z tworzywa sztucznego.

Butla według fig. 1 ma podłużny kształt o w przybliżeniu sześciokątnym przekroju poprzecznym, z nierównymi długościami boków. Postać przekroju poprzecznego odnośnie jej osi wzdłużnej i poprzecznej jest symetryczna w odbiciu lustrzanym. Płaszcz 2 butli zawiera dwie naprzeciwległe płaskie lub nieco wypukłe powierzchnie główne 11 i każdorazowo dwie powierzchnie boczne 12, umieszczone względem siebie pod kątem β. Ponadto butla zawiera szyjkę 16 z gwintem 5, na który jest nakręcona nakrętka 7.

Część denna 3 posiada wgłębienie 13, w przybliżeniu odpowiadające literze V, skierowane do wewnątrz, z dwiema wypukłymi ścianami 18, które w obszarze powierzchni podstawy 4 mają zaokrąglenie 14 i przechodzą w powierzchnie boczne 12, jak to wynika z fig. 4. Denna krawędź składania 8 u podstawy wgłębienia 13 przebiega w swoim obszarze środkowym w linii prostej lub jest nieznacznie wygięta i rozciąga się następnie po obu stronach wygięcia w postaci łuku 10 i tym samym stanowi przedłużenie dennej krawędzi składania 8. Obydwa luki 10 przechodzą u góry, w przybliżeniu stycznie każdorazowo w krawędź składania 15 płaszcza 2. Każda z krawędzi składania 5 stanowi tworzącą, rozciągającą się w kierunku wzdłużnym butli. Na przejściu wypukłych ścian 18 w powierzchnie boczne 12 znajdują się zaokręglema 17, które przy składaniu tworzą łączące krawędzie składania. Obydwie łączące krawędzie składania 17 wraz z krawędziami składania 15 płaszcza 2 tworzą postać odwróconej litery Y. Krawędź składania 8 z łukiem 10 i krawędzie

163 900 składania 15 leżą w tej samej wzdłużnej płaszczyźnie środkowej butli. Obydwie powierzchnie boczne 12, wykazujące na zewnątrz korpusu butli, tworzą ze sobą kąt β o wartości 90-140°C, korzystnie około 120°C. Powierzchnia podstawy 4 części dennej 3 ma długość a i jest krótsze od odstępu b, mierzonego między krawędziami składania płaszcza.

Górna część korpusu butli jest ukształtowana w postaci łuku i przechodzi jednoczęściowo w cylindryczną szyjkę 16 z częścią wylewową 19, która przebiega współosiowo do osi wzdłużnej butli. Cylindryczna część wylewowa 19 w postaci rurki o zmniejszonej średnicy jest otwarta na zewnątrz. Szyjka 16 jest wyposażona w gwint 5, na który jest nasadzony kołpak gwintowany 7. Kołpak gwintowany 7 zawiera od zewnątrz cylindryczną część 22, która od wewnątrz jest zaopatrzona w gwint i zawiera przyłączoną u góry, stożkową część, która przechodzi w okrągłe wieko 24. Od wieka 24 do wnętrza rurki wylewowej 19 odchodzi część pierścieniowa 21, która po zakręceniu podowuje szczelne zamknięcie otworu rurki wylewowej 19. Średnica d rurki wylewowej 19 wynosi mniej niż 1/4, korzystnie w przybliżeniu 1/6 największego rozszerzenia butli b poprz.ecznie do osi wzdłużnej butli.

Obydwie naprzeciwległe powierzchnie główne 11, które są płaskie lub nieznacznie wygięte na zewnątrz, przechodzą w najwyższej części butli w zaokrągleniu 26, do którego przylega szyjka 16. Jak wynika z fig. 4, ta najwyższa część korpusu butli jest wykonana - w widoku z boku - w postaci siodła. Niepogrubiona spoina 9, która powstaje przez podział połówek formy do kształtowania przez rozdmuchiwanie, rozciąga się w kierunku wzdłużnym butli i przebiega w części dennej 3 poprzecznie do dennej krawędzi składania 8 i leży każdorazowo pośrodku obydwu powierzchni głównych 11. W ten sposób spoina dzieląca formy jest przekręcona względem tradycyjnych butli o 90°, co umożliwia, w przypadku danego typu maszyny i wymiarów formy do kształtowania, zwiększenia liczby wytwarzanych jednocześnie butli i wyeliminowanie zgrubień materiału w miejscach składania.

W korzystnym przykładzie wykonania butli według fig. 1 o pojemności ok. 750 ml, całkowita wysokość wraz z częścią szyjkową i wylewową wynosi 220 mm, jej największa szerokość, mierzona między krawędziami składania 15 wynosi ok. 90 mm, a grubość około 60 mm.

Dzięki swojemu ukształtowaniu butla może być prosto ustawiona na powierzchni podstawy 4, przy czym wskutek stosunkowo cienkich ścianek, o grubości 0,1-1,2 mm w stanie napełnionym butla ma tendencję do nieznacznego rozszerzania u dołu wgłębienia 13, co nadaje jej dobrej stabilności. Butla ta nadaje się do wystawiania w regałach sklepowych i można ją ponownie napełniać. W celu opróżnienia zawartości butli odkręca się nakrętkę 7, w celu jej napełnienia wsuwa się rurkę wylewową 19 o zmniejszonej średnicy i następnie zmienia się zawartość butli.

Po opróżnieniu butli, dzięki jej cienkim ściankom i giętkiemu, korzystnie półsztywnemu materiałowi tworzywa sztucznego można ją łatwo złożyć ręcznie. Odbywa się to w ten sposób, że butlę kładzie się na stole lub tp. i płasko wyprostowaną dłonią naciska się na płaszcz. Wskutek tego wgłębienie 13 w rodzaju litery V zostaje płasko ściśnięte wzdłuż wstępnie uformowanych krawędzi składania. Przy tym dwa uprzednio znacznie wygięte łuki 10 trochę rozciągają się. W obszarze wylewowym korpusu butli tworzą się dwie leżące jedna w drugiej półczasze 30 ze ściankami leżącymi prawie jedna nad drugą, jak to wynika z fig. 7.

Szyjka 16 o stosunkowo niewielkiej średnicy przyczynia się do dobrego ukształtowania półczasz 20 w pobliżu górnego końca korpusu butli. Aby złożona butla wskutek sprężynowania elastycznego materiału nie mogła się rozszerzać, na pustą butlę nakręca się szczelnie nakrętkę 7. Dzięki temu unika się wniknięcia powietrza do wnętrza butli i ponownego jej rozszerzenia. W stanie złożonym butla przyjmuje jedynie ułamek pojemności stanu napełnionego.

Na figurze 8 do 10 jest przedstawiona odmiana postaci wykonania butli o zwiększonej pojemności względem butli, przedstawionej na fig. 1 do 6. Jak wynika z fig. 9, postać przekroju poprzecznego jest w przybliżeniu prostokątna lub w danym przypadku kwadratowa, przy czym obydwie dłuższe powierzchnie główne 11 a są lekko wybrzuszone na zewnątrz.

Na obydwu krótszych powierzchniach bocznych 12a krawędzie składania 15a są od zewnątrz wstępnie uformowane w postaci w przybliżeniu trójkątnego przedłużenia nasadki. Część denna 3a zawiera również wgłębienie 13a w rodzaju litery V z wypukłymi ścianami 18a i leżącą wewnętrzną denną krawędzią składania 8a, która po obu stronach przechodzi w łuk 10a. Na przejściu między wgłębieniem 13a u powierzchniami bocznymi 12a utworzone są również łączące krawędzie składania 18a, które w stanie niezłożonym są zaokrąglone, dzięki czemu powstaje kształt w rodzaju litery

163 900

V krawędzi składania. Krawędzie składania 15a i denna krawędź składania 8 leżą w tej samej wzdłużnej płaszczyźnie środkowej butli. Górna część butli zawiera zaokrąglenie 26a i przechodzi w szyjkę, na którą nakręca się nakrętkę 7. Składanie butli przebiega w taki sam sposób, jak to opisano w związku z fig. 1 do 7.

Na fig. 11 do 13 jest uwodoczniona dalsza postać wykonania o okrągłej postaci przekroju poprzecznego. Na powierzchni płaszcza 2 krawędzie składania 15b są wstępnie uformowane od zewnątrz w postaci każdorazowo trójkątnego przedłużenia. Część denne 36 zawiera również tutaj wgłębienie 13b w rodzaju litery V z wypukłymi ścianami 18b i leżącą wewątrz denną krawędzią składania 8b, które po obu stronach przechodzą w łuki 10b. Na przejściu między wgłębieniem 13b a powierzchnią płaszcza 2 tworzą się łączące krawędzie składania 17b, które w stanie niezłożonym są zaokrąglone, tak że powstaje kształt w rodzaju litery V krawędzi składania 15b. Krawędzie składania 15b i denna krawędź składania 8 leżą w tej samej wzdłużnej płaszczyźnie środkowej butli. Górna część butli przechodzi w zaokrągleniu 26b w szyjkę, na którą nakręca się nakrętkę 7. Sposób składania butli cylindrycznej w części środkowej odpowiada sposobowi, opisanemu w związku z fig. 1 do 7.

Jako materiał do wytwarzania opisanych butli nadają się następujące tworzywa sztuczne: polietylen, polipropylen, PCV, kopolimery.

Fig. 6

Fig. 7

163 900

FIG.13

163 900

n

Departament Wydawnictw UP RP Nakład 90 egz. Cena 10 000 zł

Claims (9)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Składana butla z tworzywa sztucznego, wytwarzana w procesie formowania przez wydmuchiwanie, z zamykaną częścią wylewową i załamaniem, znajdującym się na dnie i na powierzchniach płaszcza, w celu umożliwienia redukcji objętości, przy wywieraniu ręką nacisku na ścianki, znamienna tym, że część denna (3, 3a, 3b) butli ma wgłębienie (13,13a, 13b), tworzące podłużną denną krawędź składania (8,8a, 8b), mającą w przekroju poprzecznym postać litery V, a płaszcz (2) ma dwie rozciągające się od zewnątrz krawędzie składania (15, 15a, 15b), stanowiące tworzącą, przy czym denna krawędź składania (8,8a, 8b) płaszcza przechodzi w obydwie krawędzie składania (15, 15a, 15b) płaszcza (2), a krawędzie składania (15, 15a, 15b), płaszcza (2) i denna krawędź składania (8, 8a, 8b) leżą w tej samej wzdłużnej płaszczyźnie środkowej butli.
2. 2. Butla według zastrz. 1, znamienna tym, że wgłębienie (13,13a, 13b) w rodzaju litery V jest utworzona z dwóch wypukłych powierzchni (18,18a, 18b), która w obszarze części dennej (3, 3a, 3b) przez każdorazowe zaokrąglenie (14,14a, 14b) przechodzą w powierzchnię płaszcza (2,2a, 2b).
3. 3. Butla według zastrz. 1, znamienna tym, że denna krawędź składania (8, 8a, 8b) w swoim środkowym obszarze jest zasadniczo ukształtowana prostoliniowo i następnie przechodzi ona obustronnie łuku (10, 10a, 10b) ku górze w krawędzie składania (15, 15a, 15b), a powierzchnią podstawy (4,4a, 4b) znajdują się na obu bokach krawędzie składania (17,17a, 17b) w kształcie litery Y, zaokrąglona przed złożeniem.
4. 4. Butla według zastrz. 1, znamienna tym, że kształt przekroju poprzecznego butli w środkowym obszarze jest w przybliżeniu sześciokątny o nierównych długościach boków, a obydwie krawędzie składania (15) płaszcza (2) są utworzone przez dwie ścianki boczne (12), stykające się każdorazowo pod kątem (β), przy czym powierzchnia podstawy (4) jest krótsza od odstępu (b) między obydwiema krawędziami składania (15).
5. 5. Butla według zastrz. 1, znamienna tym, że kształt przekroju poprzecznego butli jest w przybliżeniu prostokątny, a obydwie krawędzie składania (15a) płaszcza (2) wstępnie ukształtowane wystają na zewnątrz.
6. 6. Butla według zastrz. 1, znamienna tym,że kształt przekroju poprzecznego butli jest okrągły, a obydwie krawędzie składania (15a) płaszcza (2) wystają na zewnątrz.
7. 7. Butla według zastrz. 4 albo 5 albo 6, znamienna tym, że płaszcza (2) ma utworzone przez połówki formy spoiny (9) przebiegające poprzecznie do wzdłużnej płaszczyzny środkowej butli, utworzonej przez krawędzie składania (15,15a, 15b) płaszcza (2) i denną krawędź składania (8,8a, 8b).
8. 8. Butla według zastrz. 7, znamienna tym, że obydwie krawędzie składania (15, 15a, 15b) przechodzą u góry łukowato w jednoczęściową część szyjkową i wylewową (16,19), a płaszczyzna (2) jest ukształtowana w rodzaju siodła, poprzecznie do wzdłużnej powierzchni środkowej butli w najwyższej części butli.
9. 9. Butla według zastrz. 8, znamienna tym, że część wylewowa (16) rozciąga się współosiowo do wzdłużnej osi środkowej butli i w pobliżu swojego obszaru przylegającego do korpusu butli ma gwint (5), a przylegająca cylindryczna część wylewowa (19) ma mniejszą średnicę, wynoszącą mniej niż 1/4, korzystnie około 1/6 największego rozszerzenia butli (b), poprzecznie do wzdłużnej osi środkowej.