Jo árbevierrun šaddan eamiálbmotfilbmafestivála Skábmagovat álgá otne Anáris.
Festivála ovdanbuktá eamiálbmogiid dáidaga máŋgga láhkai. Prográmmas leat oanehisfilmmat, dokumentárat ja guhkes filmmat, mat muitalit eamiálbmogiid eallimis sin iežaset geahččanguovllus.
Doppe sáhttá maid oassálastit semináraide ja eará oalgedáhpáhusaide. Dán jagi ovdamearkka dihte ordnejuvvo panelaságastallan máŋggahápmásaš ráhkisvuođas bearjadaga Sajosis.
1. Sámi tv-prográmmat begget
Festivála dáiddalaš jođiheaddji Sunna Nousuniemi muitala, ahte festiválas lea juohke beaivái nana sámi filbmafálaldat. Su vuosttas festiválatipsa guoská tv-ráidduid.
– Maŋimuš jagis leamaš hui nana áigodat tv-buvttademiin. Min prográmmas áigut čájehit ”Heajastallan” tv-ráiddus golbma oasi ja ”Ciao ráhkis!” -ráiddus ráhkaduvvon filbmaveršuvnna.
Nousuniemi muitala, ahte daid čájehemiide bohtet maid prográmmadahkkit. Lávvardaga maid ordnejuvvo ságastallan tv-ráidduin Sajosis.
Son muittuha, ahte filmmaid čájehit siste ja olgun, nu ahte čikŋabiktasiid lassin gánneha váldit fárrui maid olgobiktasiid ja eará bivuid.
2. Oanehisfilmmat eai bistte nu guhká
Filbmaguovddáš Skábma plánejeaddji Tarja Porsanger liiko ieš oanehisfilmmaide ja ávžžuhage olbmuid boahtit geahččat daid.
– Vuosttas oanehisfilmmat leat dieđusge dalán duorastateahket, go mis leat rahpandoalut. Doppe leat njeallje oanehisfilmma oaidninláhkai.
Porsanger ávžžuha dakkár olbmuid eandalit boahtit geahččat oanehisfilmmaid, geat eai leat nu hárjánan filmmaid geahččat.
– Jus don it ovtta filmmas liiko, de farga álgá jo nubbi filbma. Ii dárbbaš máŋga diimma seamma filmma geahččat, rávve Porsanger.
Son muitala, ahte oanehisfilmmat bistet sullii moatte minuvttas sullii 30 minuhttii. Ovtta čájáhusas sáhttet leat čiežage oanehisfilmma.
3. Anáris govvejuvvon filmmat
Festivála ovddeš dáiddalaš jođiheaddji Jorma Lehtola lea čohkken erenomáš filbmačájáhusa dan gudnin, ahte Anára gielda deavdá 150 jagi. Doppe leat oaidninláhkai filmmat, mat leat govvejuvvon Anára guovllus.
– Doppe johtet duoddariin, jogain ja jávrriin. Doppe lea ovdamearkka dihtii Eino Mäkinen ja Erik Blomberg bálkkašuvvon dokumentára Bátneduoddara bigálusas giđđat 1947, muitala Lehtola.
