TR201902896T4

TR201902896T4 - Makineyle bulaşık yıkama için formülasyonlarda, bir polieter bileşiğinin mevcudiyetinde bir asit grubu içerikli monomerin polimerizasyonu vasıtası ile elde edilen bir jel formunda polimer bileşiğinin kullanımı

Info

Publication number: TR201902896T4
Application number: TR2019/02896T
Authority: TR
Inventors: Weber Heike; fuchs Yannick; Witteler Helmut; Böhn Roland; Rieger Ralph
Original assignee: Basf Se
Priority date: 2013-07-03
Filing date: 2014-07-02
Publication date: 2019-03-21
Also published as: KR20160030244A; EP3016987A1; BR112015032613A2; CN105518038A; EP3016986B1; US20160152928A1; RU2678838C2; RU2016103334A; US10647945B2; WO2015000969A3; EP3016986A1; CN105555817A; PL3016984T3; WO2015000969A9; US20190249116A1; JP2016530350A; RU2016103333A; EP3016984B1; US20160369209A1; BR112015032804A2

Abstract

Mevcut buluş, üretimi en azından bir polieter komponenti mevcudiyetinde bir ?,ß- etilenik doymamış asidin bir radikalik polimerizasyona tabi tutulduğu bir jel formundaki polimer bileşiğinin, makineyle bulaşık yıkama (automatic dish washing, ADW) için formülasyonların içinde kullanımı ile ilgilidir.

Description

TARFNAME MAKINEYLE BULASIK YIKAMA IçIN FORMULASYONLARDA, BIR POLIETER BILESIGININ MEVCUDIYETINDE BIR ASIT GRUBU içERIKLi MONOMERIN POLIMERIZASYONU VASITASI iLE ELDE EDILEN BIR JEL FORMUNDA POLIMER BILESIGININ KULLANIMI BULUSUN ARKA PLANI Mevcut bulus, üretimi en azindan bir polieter komponenti mevcudiyetinde bir oi,ß- etilenik doymamis asidin bir radikalik polimerizasyona tabi tutuldugu bir jel formundaki polimer bilesiginin, makineyle bulasik yikama (automatic dish washing, ADW) için formülasyonlarin içinde kullanimi ile ilgilidir TEKNIGIN BILINEN DURUMU Ev içerisinde ve sanayi alaninda makineyle bulasik yikama metotlari çok sayida birbirini takip eden adimlari içermekte olup, içerisinde birincisi gevsek yapisan yemek artiklarinin kaldirilmasini içerir, ikincisi bir bulasik makinesi yardimi ile asil temizleme islemini olusturur ve üçüncüsü de normalde bir berrak yikama adimindan olusur, bundan sonra da temizlenmis sofra takimlarinin kurutulmasi gelir. Bu islemler az ya da çok otomatik olarak uygulanmakta olup, içerisinde merkezi ünite olarak bir bulasik makinesi kullanilmakta olup, bunun içerisinde de en azindan temizleme adimi ve normal olarak sonraki berrak yikama adimi ve/ veya kurutma adimi uygulanir.

Evde kullanim alani için bulasik makinelerinde kirlenmis sofra takimlarinin temizlenmesi normal olarak tek bir hazne içerisinde meydana gelmekte olup, içerisinde daha 'önce bahsedilen islem adimlari program kumandali olarak arka arkaya meydana gelir. Temiz su sertlik giderme ünitesi üzerinden pompa tabanina ulasir ve hareketli püskürtme kollari vasitasi ile yikanacak olan malzemelerin üzerine püskürtülür. Yikanarak çikartilmis suda çözünmeyen maddeler pompa tabaninda disari filtrelenir. Ikinci yikama isleminde normal olarak alkalik bir temizleme maddesi yikama suyuna ilave edilir, ayarlanmis sicakliga isitilir ve yikanacak olan malzemelerin üzerine dagitilir. Sonuncu yikama isleminde islem sivisina bir berrak yikama maddesi ilave edilir, bu da yüzey gerilimini azaltir, böylece islem sivisi kolayca yikanacak malzemelerden akar. Sonuncu yikama isleminden sonra içerik kurutulur. Yikama islemi içerisinde kullanilan komponentler, 'Örnegin su hazirlayicisi, temizleme maddesi, berrak yikama maddesi vs. ya tek tek komponenler formunda ya da çoklu komponent formülasyonlarinda kullanilabilirler. Bu tip çoklu temizleyiciler berrak yikama için tensitleri ve su sertlik giderme için bir polimeri içerirler. Bulasik makinesi içerisinde o zaman ayri olarak bir berrak yikama maddesinin ve bir tuzun su sertligi giderimi için ilave edilmesi gerekmez.

Sanayi tipi bulasik makineleri prensip olarak sabit banyo depolarindan olusurlar, bunlardan da esas olarak bir sulu temizleme çözeltisi sofra takimlarinin üzerine enjekte edilir ya da püskürtülür, bu da bir hareketli bant üzerinde bu banyolarin üzerinde ileri hareket eder, böylece kullanilan çözelti tekrar banyo depolarinin içine geri ulasir. Burada su son banyo deposunun içine girer, akis kanallari vasitasi ile kaskat seklinde tüm diger depolardan akar ve birinci deponun tasmasi üzerinden makineyi terk eder. Normal olarak yüksek alkalik temizleme çözeltisinin yerlestirilmesi normal olarak bunun için öngörülmüs olan enjektörler ya da olarak makinenin orta alani içerisinde yerlestirilmis olan bir özel püskürtme tertibati üzerinden meydana gelir.

Makineyle bulasik temizleme için formülasyonlarda sikça polieter ya da tensitler poliakril asit ile birlikte kullanilmakta olup, içerisinde poliakril asit bir kabuk baglama inhibitörü ya da dispersiyon maddesinin rolünü oynar. Polieterin ve tensitin poliakril asit ile sivi sekilde sikça ya da yalnizca kosullu olarak uyumlu olmasi problemi bulunmaktadir, böylece karistirma sirasinda faz ayrimi ya da çökelmeler meydana gelir, bu da komponentlerden en azindan birisinin kullanim olanaklarini kuvvetli oranda kisitlar. Simdiye kadar, polieterolleri ya da polieter gruplarini içeren tensitleri asit grubu içerikli komponentler ile ve özel olarak poliakril asit ile kombinasyon içerisinde içeren transparan jel formülasyonlarinin hazirlanmasi mümkün olmamistir.

Jel formundaki formülasyonlan ise tüketici tarafindan hem kendi kullanim teknigi özellikleri açisindan, ve de estetik nedenlerden dolayi tercih edilir.

Birçok güncel uygulamalar için jel olusturan ya da film olusturan polimer bilesimlerinin bir kompleks kosul profilini yerine getirmeleri gerekir.

Literatürden poliakril asitten jellerin üretimi için çok sayida metotlar bilinmektedir. Bu jeller çogunlukla ise suda çözünmezler, çünkü bunlar çapraz baglanmis poliakril asit bazindadirlar. Diger jeller suda çözünürler, fakat akril asidin hidrofob monomerleri ile kopolimerleri bazindadirlar ve bu nedenle de kabuk baglana inhibitörleri olarak ya da dispersiyon maddesi olarak poliakril aside göre daha az güçlüdürler. Diger jeller yüksek moleküler poliakril asit bazindadirlar, fakat bu da kabuk baglama inhibitörü olarak ya da dispersiyon maddesi olarak uygulamalar için yine avantajli degildir ve isleme sirasindaki sorunlari daha da artirir.

EP O 971 997 B1 sayili belgede, bir iyonik olmayan tensit ve bir aniyonik tensit içeren bir sivi temizleme formülasyonu tarif edilir. Polimer, 100 000 g/mol'den daha fazla bir moleküler agirliga sahiptir. Formülasyon yaklasik olarak % 25'lik bir bir 5qu çözeltidir.

Makineyle bulasik yikama için jel formundaki formülasyonlar tarif edilmemistir.

EP 0 499 068 A1 sayili belge alkoksilatlardan ve vinilik monomerlerden meydana gelen reaksiyon ürünlerini tarif etmekte olup, içerisinde bunlar en azindan kismen, alkoksilatlarin OH gruplari ile birlikte bir kondenzasyon içerisinde reaksiyona girebilen fonksiyonel gruplari tasirlar. Bu reaksiyon ürünlerinin üretimi için ya vinilik monomerler alkoksilatlarin mevcudiyetinde polimerize edilir ve ürün bir kondendasyondan sonra polimerizasyona tabi tutulur ya da önce vinilik monomer polimerize edilir ve sonra polimerizasyonun ürünü alkoksilatlar ile bir kondenzasyona tabi tutulur. Akril asidin vinilik monomer olarak kullanilmasi durumunda reaksiyon ürünü böylece her halükarda poliakril asidin bir esteridir. Uygulama örneklerinde alkoksilatlar olarak yalnizca yüksek PO içerigine ve politetra hidrofurana sahip olan EO-PO- blok kopolimerleri kullanilir. Tarif edilen polimerler ham yaglarin hizla suyunun giderilmesi için emülsiyon ayiricisi olarak görev yaparlar. Makineyle bulasik yikama için jel formundaki formülasyonlar içerisinde bir kullanim tarif edilmemistir.

Benzeri bir metot DE 4326772 A1 sayili belgede tarif edilmektedir. Burada ilave olarak Toluol ya da Ksilol çözücü madde olarak kullanilir. Tüketim maddelerinde kullanilmasi gereken ürünler için aromatik çözücü maddelerin kullanimi istenmez, çünkü çözücü maddenin tamamen uzaklastirilmasi çok zaman ve enerji maliyetlidir.

Reaksiyon ürünleri, esterlenmis poliakril asitler olarak tarif edilen sivilardir. Ester olusumu polimerin etkisi altinda, örnegin kabuk baglama inhibitörü olarak aykiri olur ve kullaniminin mümkün oldugunca saf poliakril asidin talep edildigi uygulamalarda arzu edilmez. Bu belgede de makineyle bulasik temizleme için jel formundaki formülasyonlarin içinde polimerlerin bir kullanimi tarif edilmemistir. günes gözelerinde kullanim için poliakril asit polietilen glikol jeller için üretim metotlarini tarif ederler. akrilat ve diger komponentler ile karistirildigi ve UV isimasi vasitasi ile bir kati jele sertlestirilmis oldugu bir metot tarif edilir. Bilesik nedeniyle teknikte uzman kisi, jelin suda çözünmeyecegini görür. Bu jeller, bir veri tasiyicisinin, örnegin bir bilgisayar tarafindan okunabilir bir kompakt diskin daha önce kullanilip kullanilmadigina dair bir indikatör olarak görev yapar. mevcudiyetinde polimerize edildigi bir çökeltme polimerizasyonu tarif edilir. Göreli olarak az akril asit ve tensite göre büyük miktarlarda organik çözücü maddenin kullanimi gereklidir. Ayrica reaksiyon ürünü büyük miktarlarda vinil pirolidon ve Alkil - PEG- Metakrilati polimerize edilmis olarak içerir, bu da reaksiyon ürününü kabuk baglama inhibitörü olarak uygunsuz hale getirir. Elde edilmis olan jellerin makineyle bulasik yikama için b kullanimi tarif edilmemistir.

F. E. Bailey et al., Polimer Preprints, American Chemical Society, Division of Polimer çok yüksek bir moleküler agirliga sahip olan etilen oksit polimerlerinin moleküler asosiyasyon komplekslerinin poliakril asit gibi polimer asitler ile sulu çözeltiler içerisinde olusumunu tarif eder. Kullanilan çözücü maddeye, pH degerine ve polimerin konsantrasyonuna bagli olarak komplekslerin çökelmesi meydana gelir ya da bunlar çözelti içerisinde kalirlar. Kati jellerin üretimi için, komponentlerin çözücü maddelerin içerisinde çözülmesi, sonra karistirilmasi ve çözücü maddenin tekrar uzaklastirilmasi gereklidir, bu da, bu tip bir metodun pratikteki kullanimini ekonomik olmayan hale getiren ilave proses adimlari ile baglantilidir. Makineyle bulasik yikama için jellerin bir kullanimi açiklanmamistir. belgesinde, üretimi için akril asidin bir PEO-PPO-PEO- Blok kopolimeri mevcudiyetinde polimerize edildigi, termo tersinir jel olusumuna sahip olan bir materyali açiklar. Reaksiyon, elde edilmis olan ürünlerin içinde yüksek oranda bir dallanma ve çapraz baglama için harici çözücü maddelerin yoklugunda meydana gelir.

Bunlar ne suda çözünürlerdir ne de transparandirlar. Bu polimerlerin mümkün olan kullanim alanlari olarak yalnizca genel olarak eczacilik ve besin takviyesinden söz edilmistir (bkz. 1956, sol hane, "Introduction"). mevcudiyetinde (met)akril asit tipinin monomerlerinin polimerizasyonu vasitasi ile polimer karisimlarinin üretimi için bir metodu tarif eder. Elde edilmis olan polimer karisimlari asi kopolimerlerinin kisimlarini da içermekte olup, içerisinde uzun süreli depolamadan sonra da polialkilen glikol komponenti ve (Met)akril asit- komponenti homojen olarak karisim içerisinde kalirlar. Polimerizasyon zorunlu olarak reaksiyonun baslangicinda besleme içinde yüksek su içerigi ile suyun mevcudiyetinde meydana gelir. Metoda göre elde edilmis olan polimer karisimlari farkli deterjan uygulamalari için, özel olarak tekrar kirlenmeyi önlemek için uygundurlar.

EP O 639 592 A1 sayili belge, % 80 molden fazla etilen oksit ünitelerine sahip olan, bir polieter bilesigi mevcudiyetinde, bir (Met)akril asit içerikli polimer bilesiminin polimerizasyonu vasitasi ile elde edilebilen asi kopolimerlerini tarif eder.

Polimerizasyon esas olarak çözücü madde olmadan ve 100 cCrnin üzerindeki sicakliklarda meydana gelir. Yüksek asi derecelerinin elde edilmesi için, reaksiyon karisiminin çözücü madde içeriginin hiçbir sekilde agirlikça % &den fazla olmamasi Önemlidir. Elde edilmis olan polimerler sivi yikama maddesi için gelistirici bilesken olarak ya da gerektigi takdirde bir tekrar çapraz baglama Için su abzorbe eden reçineler olarak görev yaparlar. sulu dISpersiyonlarini ve bunlarin kullanimini tarif eder. Ornek 4 (Sayfa 19, satir 14 - 27) stabilizatörlerin mevcudiyetinde akril asidin polimerizasyonu söz konusu olup, bunlarda polipropilen glikoller söz konusu olur. Dispersiyonlar digerlerinin yaninda kisisel bakim ürünlerinde ve yikama ve temizleme maddelerinde kullanilirlar. Makineyle bulasik yikama için jel formunda bir kullanim tarif edilmemistir.

U85384061 sayili belge makineyle bulasik yikama için formülasyonlarda bir jel formundaki polimer bilesiminin kullanimini tarif eder. Bilesim en azindan iki d,ß- etilenik doymamis çift baga sahip olan bir çapraz baglayicinin agirlikça % 0,1 ila 'unu içeren bir polikarbon asidi içerir.

EP0519603 sayili belge makineyle bulasik yikama için formülasyonlarin içinde bir jel formunda polimer bilesiminin kullanimi da tarif eder. Bilesim, bir polieter komponenti mevcudiyetinde polimerize edilmis olan bir poliakril asidi içerir. Ozelikle örnekler, alkilen oksit tekrarlama 'ünitelerine sahip olan bir polieter ile çapraz baglanmis olan bir poliakril asidi, Carbopol 614,1] açiklarlar.

Mevcut bulusun amaci, makineyle bulasik yikama için formülasyonlarin içinde kullanim için bir jel formundaki polimer bilesiminin hazirlanmasi olup, içerisinde daha Makineyle bulasik yikama için formülasyonlarin içerisinde bir polimer bilesimninin kullanilmasi halinde, bunun üretici için de, en azindan bir or,ß- etilenik doymamis asit basinda bir monomer bilesiminin bir polieter komponentinin mevcudiyetinde bir radikalik polimerizasyona tabi tutulmasi suretiyle bu amaca ulasilabildigi sasirtici bir sekilde bulunmustur.

BULUSUN OZETI Mevcut bulusun bir diger konusu da, asagidakileri içeren bir metot vasitasi ile elde edilen, birjel formundaki polimer bilesiminin kullanimi olup, a) asagidakilerden olusan bir monomer bilesimi M) hazirlanmakta, bu da A) En azindan bir oi,ß- etilenik doymamis asit ve B) molekül basina iki ya da ikiden fazla polimerize edilebilen oi,ß- etilenik doymamis çift baglari içeren, çapraz baglayici etkili monomerleri, monomer bilesiminin M) toplam agirligina göre agirlikça % 0 ila 0,1, olusmakta olup, b) a) adiminda hazirlanmis olan monomer bilesimi M), en azindan 200 g/mol'lük bir ortalama moleküler agirliga sahip olan polieteroller ve mono ve Di- (Ci-Ce-alkil eterler), Polieter gruplarini içeren tensitler ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmis olan en azindan bir polieter komponentinin PE) mevcudiyetinde bir radikalik polimerizasyona tutulmakta olup, makineyle bulasik yikama için formülasyonlarda kullanilmaktadir.

Bir özel uygulama seklinde Polieter komponenti PE) en azindan bir Polieterol ya da bunun bir Mono- ya da Di-(Ci-C2-alkil eter) 'ini içermektedir ya da Polieter komponenti PE) en azindan bir polieterolden ya da bir mono ya da bunun bir Di-(Ci-C2-alkil eter) inden meydana gelmekte olup, bu da alkilen oksit 'üniteleri olarak agirlikli olarak ya da yalnizca etilen oksit ünitelerini içine yerlestirilmis olarak içerir.

Polieter komponenti PE) propilen oksit tekrarlama ünitelerine sahip olan bir polieterolü ya da bir propilen oksit tekrarlama ünitelerine sahip olan bir polieterolün Mono- ya da Di-(C1-Ce-alkil eter) içerirse, bu propilen oksit tekrarlama ünitelerinin orani tercihen ortalamada molekül basina 18 ünitedir.

Polieter komponenti PE) propilen oksit tekrarlama ünitelerine sahip olan bir polieterolü ya da propilen oksit tekrarlama ünitelerine sahip olan bir polieterolün bir Mono- ya da Di-(C1-Cs-alkil eter),ini içerirse, bu propilen oksit tekrarlama ünitelerinin orani tercihen molekül basina en fazla 17 ünitedir, özelikle tercihen molekül basina en fazla 15 ünitedir, özel olarak molekül basina en fazla 10 ünitedir.

Bir diger özel uygulama seklinde radikalik polimerizasyon b) adiminda, su, Ci-Ca- Alkanoller, PE)'den farli polioller, bunlarin mono ve dialkil eterleri ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmis olan bir çözücü madde LM) mevcudiyetinde meydana gelir. Transparan jellerin üretimi için bir özel uygulamada çözücü madde LM) 1,2- Propilen glikol, bunlarin Dipropilen glikolleri ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmistir.

Bir diger özel uygulama seklinde reaksiyon karisimi polimerizasyon sirasinda b) adiminda ve b) adiminda elde edilmis olan polimer bilesimi bir düsük moleküler reaksiyon ürününün uzaklastirilmasi ile birlikte ve/ veya bir kondenzasyon katalizatörünün mevcudiyetinde kondenzasyona tabi tutulmaz.

Mevcut bulusun bir diger konusu da, temizlenecek olan sofra takimlarinin, daha önce tanimlandigi gibi makineyle bulasik yikama için bir formülasyonu içeren bir islem çözeltisi ile temas ettirildigi bir metottur.

BULUSUN TARIFI Makineyle bulasik yikama için formülasyonlarda jel formundaki polimer bilesimlerinin bulusa uygun kullanimi asagidaki avantajlara sahiptir: - Bulusa uygun kullanilan polimer bilesimleri berrak jel formunda hazirlanabilirler.

Bunlar bir özel uygulamada kendi açisindan jel formunda olan, makineyle bulasik yikama için formülasyonlar için uygundurlar.

- Kullanilan polimer bilesimleri hem polieter komponenti ve polaril asit arasinda bir yüksek uyumluluga hem de diger tensitler ile bir yüksek uyumluluga sahiptirler.

- Bulusa uygun formülasyonlarda kullanilan polimer bilesimlerinin üretiminde genis ölçüde ya da tamamen çapraz baglayici monomerlerin kullanimindan vazgeçilebilir. Bu sekilde elde edilmis olan polimer bilesimleri avantajli olarak suda çözünürler.

Bulusa uygun polimer bilesimleri normal kosullar altinda (20 CC) jeller olarak mevcutturlar. “jel formundaki kivam", sivinin bir yüksek viskozitesine sahip olan ve özellikle kendini tasiyabilir olan, yani sekil stabilize edici kaplama olmadan kendilerine verilmis olan sekli koruyan formülasyonlari gösterirler. Kati formülasyonlara karsin jel formundaki formülasyonlar ise kolayca isitma suretiyle ve/ veya agirlik kuvvetlerinin uygulanmasi suretiyle deforme edilirler ya da bir akiskan sekle dönüstürülebilirler. Jel formundaki polimer bilesimlerinin viskozitesi tercihen 20 viskozite ve incelenen numunelerin sicakligina bagli olarak vizkozite akisi bir rotasyon reometresi (TA-Instruments firmasinin peltier sistemine, Q 40 mm, h :1 mm) plaka/ plaka geometrisine sahip olan DHR-1) ile 20 cC ila 80 cC arasindaki sicakliklarda incelenmistir. Sicaklik rampasi (v = 1 % . Mmin = . 80 cC'den 20 sicakliklari. OIç'üm süresi her 30 dakikada birdir.

Mevcut basvuru çerçevesi içerisinde, Akril asit ve Metakril asitten türetilmis olabilen, kismen “(met)” hecesinin akril asitten t'uretilmis olan bilesime ilave edilmesi suretiyle bilesikler tanimlanir.

Mevcut bulus çerçevesi içerisinde Alkil ifadesi düz zincirli ve dallandirilmis alkil gruplarini tanimlar. Bunlarin arasinda tercihen C1-C40-Alkil gruplari, özellikle tercihen Uygun kisa zincirli alkil gruplari 'örnegin düz zincirli ya da dallandirilmis Ci-Ce-Alkil gruplari, tercihen Ci-C4-Alkil gruplaridir. Uygun uzun zincirli alkil gruplari örnegin d'uz zincirli ya da dallandirilmis C7-C40-Alkil gruplaridir, tercihen Cs-Cao-Alkil gruplaridir.

Tercihen burada agirlikli olarak, dogal ya da sentetik yag asitlerinde ve yag alkollerinde ya da okso alkollerde ortaya çiktigi gibi lineer alkil artiklari ya da agirlikli olarak dogal ya da sentetik yag asitlerinde ya da yag alkollerinde ve okso alkollerde oldugu gibi lineer alkilen artiklari söz konusu olup, bunlar bir kez, iki kez ya da çok kez doymamis olabilirler.

Uygun alkil gruplari özellikle sunlardir: Metil, Etil, Propil, Isopropil, n-Bütil, 2-Bütil, sec.- Bütil, tert.-Bütil, n-Pentil, 1-Metilbütil, 2-Metilbütil, 3-Metilbütil, 1,2-Dimetil Propil, 1,1- Dimetil Propil, 2,2-Dimetil Propil, 1-Etil Propil, n-Hekzil, 1-Metil Pentil, 2-Metil Pentil, 3- Metil Pentil, 4-Metil Pentil, 1,2-Dimetil bütil, 1,3-Dimetil-bütil, 2,3-Dimetilbütil, 1,1- 1-Etilbütil, 2-Etilbütil, 1-Etil- 2-metilPropil, n- heptil, 2- heptil, 3- heptil, 2-Etil Pentil, 1- Propilbütil, n-Oktil, n-Nonil, n-Desil, n-Undesil, n-Dodesil, n-Tridesil, n-Tetradesil, n- Pentadesil, n-Hekzadesil, n-Heptadesil, n-Oktadesil, n-Nonadesil, Arakinil, Behenil, Lignoserinil, Melissinil, vs.

Mevcut bulus çerçevesi içerisinde alkenil ifadesi düz zincirli ve dallandirilmis Alkenil gruplarini içerir. Uygun alkenil gruplari bir ya da daha fazla C-C- çift baglari içerebilirler. Bunlarin arasinda tercihen Cz-C40-Alkenil gruplari, özellikle tercihen C4- Cso-Alkenil gruplari bulunur. Uygun uzun zincirli Cs-Cso- Alkenil gruplari örnegin sunlari içerir: n-Oktenil, n-Nonenil, n-Desenil, n-Undekenil, n-Dodesenil, n-Tridesenil, n- Tetradeseni, n-Pentadekeni, n-Hekzadekenil, n-Heptadesenil, n-Oktadesenil, n- Nonadesenil, n-Eikosenil, n-Dososenil, n-Tetrakosenil, Hekzakosenil, Triakontenil, Bulusa uygun polimer bilesimlerinin üretimi, normal olarak kopolimerize edilebilir çift baglari içermeyen en azindan bir polieter komponentinin PE mevcudiyetinde monomer bilesiminin M) radikalik polimerizasyonu vasitasi ile meydana gelir. Burada avantajli özelliklere sahip olan özel polimer bilesimleri elde edilir. Bir teoriye bagli kalmadan, bu örnegin koruyucu koloit ya da emülgatör olarak polieter komponentinin PE) bir etkisine dayanabilir. Bu da örnegin asi temeli olarak polieter komponenti üzerine en azindan kismen asilamadan da ortaya çikabilir. Fakat bir asilama olarak diger mekanizmalar da düsünülebilir. Bulusa uygun polimer bilesimleri tamamen genel olarak radikalik polimerizasyonunun islem ürünlerini de içerirler, bunlarin arasinda da örnegin asi polimerleri, monomer karisimi M) içerisinde içerilmis olan monomerlerin homo ve kopolimerleri, polieter komponenintinin PE) asilanmamis bilesiklerine sahip olan asi polimerlerinin karisimlari ve her türlü karisimlari anlasilabilir. b) adimi sirasinda ya da bundan sonra reaksiyon karisimi ve b) adiminda elde edilmis olan polimer bilesigi özellikle bir düsük moleküler reaksiyon ürününün uzaklastirilmasi altinda ve/ veya bir kondenzasyon katalizatörünün mevcudiyetinde kondenzasyona tabi tutulmaz. Bununla, bulusa uygun metoda göre elde edilmis olan polimer bilesimimin ester grubu içeriginin yükseltilmesi amaci ile, özel olarak ilave önlemlerin uygulanmasi anlasilir.

Birinci varyantin özellikle tercih edilen bir uygulamasinda bulusa uygun polimer bilesimleri bir transparan jel formunda mevcutturlar. Bir materyalin transparanligi kendi abzorbsiyon ve dagitma davranisi vasitasi ile, yani içinden geçen isik miktari ile ve geçirilen görüntüde göre tespit edilir. Toplam transmisyon (isik geçirgenligi) geçirilen isigin içeri düsen isiga olan oranidir. Isik geçirgenliginin ölçüsü olarak transmiyon derecesi (T) kullanilir: Bu da isik akiminin (on) ve (div) incelenecek olan materyalin arkasinda ve önündeki bölümüdür ve yüzde olarak belirtilir. Bu deger abzorbsiyonun yaninda dagitma ve refleksiyon kayiplarini da içerir. Transmisyon derecesi genel olarak havada tespit edilir ve dalga boyunun fonksiyonu olarak belirtilir.

Mevcut bulus çerçevesi içerisinde isik geçirgenligi (TL) 500 nm 'lik bir dalga boyunda tespit edilir. Azami isik geçirgenligi (% 100'ün Ti_ degeri) için referans degeri olarak su görev yapar. Tercihen bulusu uygun kullanilan polimer bilesimi bir transparan jel formunda, 500 nm'de ölçülerek, suyun isik geçirgenilgine göre en azindan % 859Ii, Monomer bilesimi M) a) adiminda hazirlanmis olan monomer bilesimi M) komponent A) olarak en azindan bir a,ß- etilenik doymamis asidi içerir. a) adiminda hazirlanmis olan monomer bilesimi M) tercihen asagidakilerden olusur: - Akril asidi a,ß-etilenik doymamis karbon asit A1) olaraki - gerektigi takdirde en azindan bir diger a,ß-etilenik doymamis asit A2), ve - monomerin bilesiminin M) toplam agirligina göre agirlikça % 0 ila 0,1 çapraz baglayici etkili monomerleri içermekte olup, bunlar iki ya da ikiden fazla polimerize edilebilir a,ß- etilenik doymamis çift baglari molekül basina içerirler. a) adiminda hazirlanmis olan monomer bilesimi en azindan bir diger a,ß - etilenik doymamis asit içerdiginde bu tercihen Karbon asitler, Sülfon asitler, Fosfon asitler ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmistir.

Bir tercih edilen uygulama seklinde komponent A) yalnizca Akril asitten (= Monomer A1) meydana gelir.

Bir ikinci tercih edilen uygulama seklinde komponent A) Akril asitten (= Monomer A1) ve bundan farkli en azindan bir diger a,ß-etilenik doymamis asitten (= Monomer A2) meydana gelir.

Diger a,ß - etilenik doymamis asit A2) tercihen sunlarin arasindan seçilmistir: Metakril asit, Etakril asit, a-Klorakril asit, Kroton asit, Malein asit, Itakon asit, Sitrakon asit, Mesacon asit, Glutakon- asit, Akonit asit, Fumar asit, 2-Akrilamid0-2-metil propan sulfon asit, Vinil sulfon asit, Alilsulfon asit, Sulfoetil akrilat, Sulfoetil metakrilat, Sulfo Propil akrilat, Sulfo propil metakrilat, 2-Hidr0ksi-3-akriloksi Propilsulfon asit, 2- Hidroksi-S- metakriloksi Propilsulfon asit, Stirolsulfon asit, Vinilfosfon asit, Alilfosfon asit ve bunlarin karisimlari.

Asit monomerler A) tercihen protonlanmis (yani nbtralize edilmemis) formda polimerizasyona ilave edilir.

Ozelikle tercihen monomer bilesimi M) Akril asitten ya da Akril asidin Metakril asit ile Bir tercih edilen uygulama seklinde monomer bilesimi M), kullanilan monomerlerin toplam agirligina göre, en azindan agirlikça % 80, tercihen en azindan agirlikça % 90, 'özellikle en azindan % 95 akril asitten meydana gelir.

Ozellikle monomer bilesimi M) olarak yalnizca Akril asit kullanilir.

Qapraz baglayici B) Bulusa uygun polimer bilesimi çapraz baglanmamis ya da az çapraz baglanmis polimerlerden meydana gelir. Bulusa uygun polimer bilesiminin 'üretimi için kullanilan monomer bilesimi M) böylece çapraz baglayici etkili monomerleri ya hiç içermez ya da çok az miktarlarda içerir. Mevcut bulus kapsaminda çapraz baglayicilar, iki ya da ikiden fazla polimerize edilebilen, etilenik doymamis çift baglari molekül basina içeren bilesiklerdir.

Tercihen çapraz baglayicilar B), monomer bilesiminin M) toplam agirligina göre agirlikça % 0 ila 0,1, özellikle tercihen agirlikça % 0 ila 0,05 miktarlarinda kullanilirlar.

Bir özel uygulama seklinde monomer bilesimi M), molekül basina iki ya da ikiden fazla polimerize edilebilir oi,ß- etilenik doymamis çift bagi içeren çapraz baglayici etkili monomeri B) içermez.

Uygun çapraz baglayicilar B) örnegin sunlardir: Akrilester, Metakrilester, Alileter ya da en azindan iki degerli aklolün Vinileteri. Esas alinan alkollerin OH gruplari burada tamamen ya da kismen eterlenmis ya da esterlenmis olabilirler, Çapraz baglayicilar ise en azindan iki etilenik doymamis grubu içerirler.

Esas alinan alkollerin için örnekler iki degerli alkollerdir, örnegin 1,2-Etandiol, 1,2- hekzandiol, 1,4-Siklo hekzandiol, 1,4-Bis(hidr0ksimetil) siklohekzan, Hidroksipivalin asit-neopentil glikol monoester, 2,2-Bis(4-hidroksifenil)- propan, 2,2-Bis[4-(2- hidrokspropil)fenil] propan, Dietilen glikol, Trietilen glikol, Tetraetilen glikol, Dipropilen glikol, Tripropilen glikol, Tetrapropilen glikol, 3-Tiopentan-1,5-diol ve Polietilen glikoller, Polipropilen glikoller ve 200 ila 1000 arasinda moleküler agirliklara sahip olan Politetrahidrofuranlaretilen oksit ya da propilen oksitin homopolimerlerinin disinda etilen oksit ya da propilen oksitten blok kopolimerler ya da etilen oksit ve propilen oksit gruplarini içeri yerlestirilmis olarak içeren kopolimerleri de kullanilabilir. Iki OH grubundan fazlasina sahip olan esas alinan alkoller için örnekler sunlardir: Trimetilol propan, Gliserin, Pentaeritrit, 1,2,5-Pentantriol, 1,2,6-Hekzantri0l, Trietoksi siyanür asit, Sorbitan, seker ve Sakkaroz, Glikoz, Mannoz. Tabiiki çok degerli alkoller etilen oksit ya da propilen oksi ile dönüstürüldükten sonra uygun etoksilatlar ya da pr0p0ksilatlar olarak kullanilabilirler. Çok degerli alkoller önce epiklorhidrin ile dönüstürülmesi vasitasi ile uygun glisidil etere dönüstürulebilirler.

Diger uygun çapraz baglayicilar B) etilenik doymamis Cs-Ce-Karbon asitlere sahip olan doymamis alkollerin vinil esteri ya da esteridirler, örnegin Akril asit, Metakril asit, Itakon asit, Malein asit ya da Fumar asit. Bu tip alkoller için örnekler sunlardir: AIiI alkol, 1-Buten-3-ol, 5-Hekzen-1-ol, 1-Okten-3-ol, 9-Deken-1-0I, Disiklopentenil alkol, -Undeken-1-0I, sinamik alkol, Sitronellol, Krotil alkol ya da cis-9-Oktadeken-1-ol.

Fakat tek degerli, doymamis alkoller çok degerli karbon asitler ile de esterlenebilir, örnegin Malon- asit, tartarik asit, Trimellit asit, ftal asit, Tereftal asit, sitrik asit ya da Bernstein asit.

Diger uygun çapraz baglayicilar B) yukarida tarif edilmis olan çok degerli alkollere sahip olan doymamis karbon asitlerin esterleridir, örnegin yag asidi, Kroton asit, sinamik asit ya da 10-Undeken asit. Çapraz baglayici B) olarak ayrica düz zincirli ya da dallandirilmis, lineer ya da siklik, alifatik ya da aromatik hidrokarbonlar olup, bunlar alifatik hidrokarbonlarda konjuge edilmemis olmalari gereken en azindan iki çift baga sahiptirler, örn. Divinilbenzol, Diviniltoluol, 1,7-Oktadien, 1,9-Decadien, 4-Vinil-1-siklohekzen, Trivinilsiklohekzan ya da 200 ile 20000 arasinda moleküler agirliklara sahip olan Polibutadienler. Çapraz baglayicilar B) olarak ayrica Akril asitamitler, Metakril asitamitler ve en azindan iki degerli aminlerin N-Alilaminleri uygundur. Bu tip aminler örnegin 1,2- Diamino hekzan, 1,12-Dodekan diamin, Piperazin, Dietilentriamin ya da Isoforon daimindir. Yine alilaminden ve doymamis karbon asitlerden amitler uygundur, 'örnegin Akril asit, Metakril asit, Itakon- aasit, Malein asit, ya da yukarida tarif edildigi gibi en azindan iki degerli Karbon asitler.

Ayrica Trialilamin ve Trialilmonoalkil amonyum tuzlari, örn. Trialil metil amonyum klorit ya da -metil sülfat, çapraz baglayici B) olarak uygundur.

Ure türevlerinin N-Vinil bilesikleri, en azindan iki degerli amitler, siyanüratlar ya da üretanlar, Örnegin ürenin, etilen ürenin, propilen ürenin ya da tartarik asit diamitlerinki, bm. N,N›-Diviniletilen üre ya da N,N,-Divinil Propilen üre uygundur.

Diger uygun çapraz baglayicilar B) Divinildioksan, Tetraalil silan ya da Tetravinilsilandir.

Polieter komponenti PE) Polieter komponenti PE) olarak en azindan 200 g/mol'lük bir sayisal ortalama moleküler agirliga sahip olan polieteroller ve bunlarin Mono- ve Di-(Ci-Ce-alkil eter)'i uygundur.

Uygun polieteroller ve bunlarin Mono- ve Di-(Ci-Ce-alkil eter)rleri lineer ya da dallandirilmis olabilirler, tercihen lineer olabilirler. Uygun polieteroler ve bunlarin Mono- Özellikle tercihen 500 ila 40000 arasinda bir sayisal ortalama moleküler agirliga sahiptirler. Uygun polieteroller Örnegin alkilen oksit tekrarlama ünitelerini içeren suda çözünen ya da suda dagitilabilir iyonik olmayan polimerlerdir. Tercihen alkilen oksit tekrarlama ünitelerinin orani, bilesigin toplam agirligina göre en azindan agirlikça % 30idur. Uygun polieteroller Polialkilen glikollerdir, orn. Polietilen glikoller, Polipropilen glikoller, Politetrahidrofuranlar ve Alkilen oksit kopolimerlerdir. Alkilen oksit kopolimerlerinin `üretimi için uygun alkilen oksitler örnegin Etilen oksit, Propilen oksit, Epiklorhidrin, 1,2- ve 2,3-B'utilen oksittir. Ornegin Etilen oksit ve Propilen oksitten kopolimerler, Etilen oksit ve Bütilen oksiten kopolimerler ve etilen oksit, propilen oksitten ve en azindan bir b'utilen oksitten kopolimerlerdir. Alkilen oksit kopolimerleri Alkilen oksit 'ünitelerini istatistiki olarak dagitilmis sekilde ya da bloklar formunda polimerize edilmis olarak içerebilirler. Tercihen Etilen oksit/ Propilen oksit- kopolimerlerinin içinde etilen oksitten t'uretilmis olan tekrarlama ünitelerinin orani agirlikca % 40 ila 99rdur. Ozellikle tercihen Polieter komponenti PE) olarak Etilen oksit- Homopolimerleri ve Etilen oksit/ Propilen oksit- kopolimerleri tercih edilir.

Polieter komponenti PE) olarak ayrica daha önce tarif edilmis olan polieterollerin Mono- ve Di-(Ci-Cz-alkil eter),i tercihen Polialkilen glikol monometileter ve Polialkilen glikol dimetileterdir.

Polieter komponenti PE) olarak ayrica Polieter gruplarini içeren tensitler uygundur.

Genel olarak, en azindan bir polar olmayan ve azindan bir polar grubu içeren ve bir polieter grubunu içeren iyonik olmayan ve iyonik tensitler uygundur.

Polieter grubunu içeren tensitler PE) tercihen Alkil polioksialkil eneter, Arilpolioksi alkilen eter, Alkil arlpolioksialkilen eter, alkoksile edilmis hayvansal ve/ veya bitkisel kati yaglar ve/ veya sivi yaglar, yag amin alkoksilatlari, yag asit amidalkoksilatlar, yag asit dietanol amidalkoksilatlar, Polioksietilen sorbitan yag asitesteri, Alkil polieter sülfatlar, Arilpolieter sülfatlar, AIkiI arilpolieter sülfatlar, AIkil polieter sülfonatlar, Arilpolieter sülfonatlar, AIkiI arilpolieter sülfonatlar, Alkil polieterfosfateatelar Arilpolieter fosfatlar, AIkiI arilpolieter fosfatlar, Glisrin etersülfonatlar, Gliserineter sülfatlar, Monogliserit(eter) sülfatlar, yag asitamideter sülfatlar, Polioksialkilen sorbitan-yag asitesterleri ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmislerdir.

Tercih edilen Iyonik olmayan tensitlerin polieter grubu içeren tensitleri PE) arasinda Örnegin sunlar bulunur: - düsük molek'üler Cs-Cs- alkollerden ya da C7-C30- yag alkollerinden türetilen Alkil polioksialkileneter. Burada eter komponenti etilen oksit 'ünitelerinden, propilen oksit ünitelerinden, 1,2-B'L'itilen oksitein 'ünitelerinden, 1,4- B'ütilen oksit ünitelerinden ve istatistiki kopolimerler ve bunlarin blok kopolimerlerinden t'uretilmis olabilir. Uygun iyonik olmayan tensitler digerlerinin yaninda genel formül (VI) tensitlerini içermekte olup, içerisinde R10 6 ila 22 karbon atomuna sahip olan bir lineer ya da dallandirilmis alkil artigidir, R11 ve R12 birbirinden bagimsiz olarak hidrojen ya da 1 ila 19 karbon atomuna sahip olan bir lineer ya da dallandirilmis alkil artigidir ya da H olup, içerisinde R12 tercihen Metildir, ve x ve y birbirinden bagimsiz olarak 0 ila 300 'dün tercihen x = 1 ila 100 ve y = 0 ila 30Sdur.

Bunlarin arasinda özel olarak yag alkol alkoksilatlari ve Okzo alkol alkoksilatlar, orn. iso-Tridesil alkol- ve Oleil alkol polioksietileneter bulunur.

- Genel form'ul (Vll)°nin hidroksil gruplarini içeren tensitler içerisinde formül (VII) bilesikleri içerisinde alkilen oksit ünitelerinin sirasi herhangi bir sekilde olabilir, , t, u ve v birbirinden bagimsiz olarak 0 ila 500 arasinda bir tam sayi olup, içerisinde 8, t, u ve v*nin toplami > 0'd`ur, R13 ve R15 birbirinden bagimsiz olarak bir düz zincirli ya da dallandirilmis, doymus C1-C40-Alkil artigidir ya da bir ya da çok kez doymamis C2-C40-Alkenil artigidir, ve R14 Metil, Etil, n-Propil, Isopropil ya da n-B'util arasindan seçilmistir.

Genel formül (VII) bilesikleri içerisinde 3, t, u ve V'nin toplami 10 ila 300, özellikle Tercihen t ve u 0'dir. Sonra s t ve V'I'III'I toplami tercihen 10 ila 300, ozellikle Genel form'ül (VII) içindeki bilesiklerde tercihen R13 ve R15 birbirinden bagimsiz olarak bir düz zincirli ya da dallandirilmis, doymus C2-C30-Alkil artigidir. Burada R13 ve R15 degisik alkil artiklari olabilir.

Genel formül (Vll) bilesiklerinin içinde R14 tercihen Metil ya da Etildir, ozellikle Metildir.

Tercih edilen bir uygulama, genel formül (VII.1) hidroksil grubu içerikli tensitler olup içerisinde -(CH2CH20)- ve (CH2CH(CH3)O)- 'ünitelerinin sirasi herhangi bir sekilde olabilir, ve v birbirinden bagimsiz olarak 0 ila 500 arasinda bir tam sayi olup, içerisinde 8 ve vrnin toplami > 0'dir, ve R13 ve R15 birbirinden bagimsiz olarak bir düz zincirli, doymus C1-C30-Alkil artigidir ya da bir dallandirilmis, doymus Cs-Cso-Alkil artigidir ya da bir ya da çoklu doymamis C2-C30- Alkenil artigidir.

Genel formül (VII.1) bilesikleri içerisinde 8 ve V'nin toplami tercihen 10 ila 300, Bu iyonik olmayan tensitlerin grubu içerisinde örnegin asagidaki genel formülün Hidroksi karisim eteri bulunmakta olup, genel formül (VIII),in alkol olioksialkilen esteri içerisinde Formül (VIII) bilesikleri içerisinde alkilen oksit 'ünitelerinin sirasi herhangi bir sekilde olabilir, p ve q birbirinden bagimsiz olarak 0 ila 500 arasinda bir tam sayi olup, içerisinde p ve q toplami > 0rdir, R16 ve R18 birbirinden bagimsiz olarak bir düz zincirli ya da dallandirilmis, doymus C1-C4o-Alkil artigidir ya da bir ya da çoklu doymamis C2-C40-Alkenil artigidir, ve R17 Metil, Etil, n-Propil, Isopropil ya da n-B'ütil_ Arasindan seçilmistir.

Genel formül (VIII) bilesikleri içerisinde p ve qlnin toplami tercihen 10 ila 300, Genel formül (VIII) bilesikleri içerisinde tercihen R16 ve R18 birbirinden bagimsiz olarak bir düz zincirli ya da dallandirilmis, doymus C4-Cao-Alkil artigidir. Burada R16 ve R18 degisik alkil artiklarinin karisimlari da olabilir.

Genel formül (Vlll) bilesikleri içerisinde R17 tercihen Metil ya da Etildir, özelikle Metildir.

Bunlarin arasinda örnegin Lauril alkolpolioksi etilen asetat bulunur.

- Alkil aril alkolpolioksi etileneter, örn. OktilfenoI-polioksietilen eter, - alkoksile edilmis hayvansal ve/ veya bitkisel kati yaglar ve/ veya sivi yaglar, örnegin misir yagi etoksilatlari, Hindistan cevizi yagi etoksilatlari, don yagi etoksilatlari, - Alkil fenolalkoksilatlar, örnegin etoksile edilmis iso-OktiI-, Oktil- ya da Nonilfenol, Tribütilfenol polioksietilen eter, - Yag aminalkoksilatlar, yag asitamit- ve yag asit dietanolamid alkoksilatlar, özellikle bunlarin etoksilatlari, - Polioksialkilen sorbitan yag asitesteri.

Bir alkil polietersülfat için örnek Sodyum dodesilpoli(oksietilen) sülfat (Sodyum laurileter sulfat, SLES)idir. çözücü madde LM) b) adimindaki radikalik polimerizasyon, su, Ci-Ce-Alkanoller, PE)!den farkli polioller, bunlarin mono ve dialkil eterleri ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmis olan bir çözücü madde LM mevcudiyetinde meydana gelebilir. Uygun polioller ve bunlarin Mono- ve Dialkil eteri Alkilen glikol m0no(Ci-C4-alkil)eteri, Alkilen glikoldi(Ci-C4-alkil) eter, Oligoalkilen glikoller olup, 200 g/moltden daha az bir sayisal ortalama moleküler agirliga sahip olup, ve bunlarin Mon0(C1-C4-alkil)eteri ve Di(Ci-C4-alkil)eteri. Çözücü madde LM) tercihen su, Metanol, Etanol, n-Propanol, Isopropanol, n-Butanol, Etilen glikol, Etilen glikolmono(Ci-C4-alkil )-eterler, Etilen glikoldi(Ci-C4-alkil) eterler, 1,2-Pr0pilen glikol, 1,2-Propilen glikolmono(Ci-C4-alkil) eterler, 1,2-Propilen glikoldi(C1- C4-alkil) eterler Gliserin, Poligliserinler, Oligoalkilen glikollerler, Oligoalkilen glikolmono (Ci-C4-alkil) eterler, Oligoalkilen glikoldi(Ci-C4-alkil) eterler arasindan seçilmis olup, içerisinde sonuncu bahsedilenler 200 g/molden daha az bir sayisal ortalama moleküler agirliga sahiptirler, ve bunlarin karisimlarindan seçilmislerdir.

Uygun Oligoetilen glikoller, CTFA- tanimlamalari PEG-ö, PEG-8, PEG-12, PEG-6-32, edilebilirler. Bunlarin arasinda özel olarak BASF SE firmasinin Pluriol E ® Markalari bulunur. Uygun alkil polialkilen glikoller BASF SE firmasinin uygun Pluriol A ...E ® markalaridir. Tercihen izomer Dipropilen glikoller tercih edilir, örn. 1,1'-Oksidi-2- karisimlaridir. Çözücü madde LM) özellikle tercihen Su, Etanol, n-Propanol, Isopropanol, Etilen glikol, Dietilen glikol, 1,2-Propilen glikol, Dipropilen glikoller ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmistir.

Bir özel uygulama seklinde b) adiminda radikalik polimerizasyon, Propilen glikol ve/ veya Dipropilen glikol içeren bir çözücü madde LM) mevcudiyetinde meydana gelir.

Bir diger özel uygulama seklinde b) adiminda radikalik polimerizasyon, Propilen glikol ve/ veya Dipropilen glikolden ve gerektigi takdirde sudan meydana gelen bir çözücü madde LM) mevcudiyetinde meydana gelir. Tamamen özel olarak b) adiminda radikalik polimerizasyon Propilen- glikol ve/ veya Dipropilen glikolden meydana gelen bir çözücü madde LM) mevcudiyetinde meydana gelir.

Tercihen polimer bilesimi çözücü maddeyi LM), polimer bilesiminin toplam agirligina göre agirlikça % 0 ila 50, tercihen agirlikça % 0,1 ila 40 miktarinda içerir.

Bulusa uvqun kullanilan polimer bilesimlerinin üretimi Bulusa uygun kullanilan polimer bilesimlerinin üretimi, en azindan bir Polieter komponenti PE) mevcudiyetinde monomer bilesiminin M) bir radikalik polimerizasyonunu içerir. Bu da tercihen besleme metodunda uygulanir. Burada genel olarak monomerler sivi formda reaksiyon karisimina dozajlanarak ilave edilirler. Dozaj kosullari altinda sivi monomerler reaksiyon karisimina bir çözücü madde LM) ilavesi olmadan beslenebilirler, bunun disinda monomerler çözelti olarak bir uygun çözücü madde LM) içinde kullanilirlar.

Monomer beslemesinin / monomer beslemelerinin ve muhtemelen diger beslemelerin (inisyatöri regülatör vs.) dozaj oranlari tercihen, polimerizasyonun istenen reaksiyon orani ile korunacagi sekilde seçilirler. Tek tek beslemelerin ilave edilmesi burada sürekli, periyodik, sabit ya da degisen dozaj oranlari ile, esas olarak esit zamanda ya da zamani kaydirilmis bir sekilde meydana gelebilir. Tercihen tüm beslemelerin reaksiyon karisimina beslenmesi sürekli meydana gelir.

Tercihen radikalik polimerizasyon bulusa uygun metodun b) adiminda asagidakileri b1) polieter komponentinin PE) en azindan bir kismini, gerektigi takdirde regülatörün R) en azindan bir kismini ve, polimerizason bir çözücü madde LM) mevcudiyetinde meydana geldigi takdirde., gerektigi takdirde LM),nin bir kismini içeren bir ilk karisimin hazirlanmasi, b2) Monomer bilesiminin M) bir beslemenin içine ya da çok sayida beslemenin içine ilave edilmesi, ve radikal starteri S) çözülmüs bir sekilde en azindan bir polieter komponentinni PE) ve/ veya çözücü maddenin LM) bir kismi içerisinde içeren bir belseminin ilave edilmesi ve gerektigi takdirde, ilk karisimda kullanilmamis olan regülatörün R) miktarini içeren bir beslemenin ilave edilmesi; b3) gerektigi takdirde b2) adiminda elde edilmis olan reaksiyon karisiminin tekrar polimerizasyonu.

Normal olarak ilk karisim beslemelerin ilave edilmesinden önce karistirma suretiyle polimerizasyon sicakligina isitilir.

Tercihen tek tek reaktanlar es zamanli olarak ayri beslemeler içerisinde ilave edilmekte olup, içerisinde beslemelerin akis oranlari normal olarak beslemenin süresi boyunca mümkün oldugunca sabit tutulur. b2) adimindaki beslemelerin ilave edilmesi avantajli olarak, ekzotermik polimerizasyon reaksiyonunda meydana gelen reaksiyon sicakliginin büyük teknik maliyet olmadan, örnegin bir geri akis sogutucusu kullanilmadan uygulanabilecegi sekilde seçilen bir süre içerisinde meydana gelir. Normal olarak beslemelerin ilave edilmesi 1 ila 10 saatlik bir süre içerisinde meydana gelir. Tercihen beslemelerin ilave edilmesi 2 ila 8 saat, özellikle tercihen 3 ila 4 saat içerisinde meydana gelir.

Radikalik polimerizasyon sirasinda normal olarak Opsiyonel olarak kullanilan çözücü maddeler ve/ veya muhtemel olusan kondenzasyon ürünleri desarj edilmez. Yani polimerizasyon sirasinda normal olarak çevre ile ya hiç madde degisimi meydana gelmez ya da teknik olanaklar çerçevesi içerisinde çok az oranda madde degisimi meydana gelir.

Polimerizasyon normal olarak çevre basincinda ya da azaltilmis ya da yükseltilmis basinçta meydana gelebilir. Tercihen polimerizasyon çevre basincinda uygulanir.

Polimerizasyon normal olarak sabit sicaklikta meydana gelir, fakat ihtiyaç halinde polimerizasyon sirasinda degistirilebilir. Tercihen polimerizasyon sicakligi tüm reaksiyon süresi boyunca, yani b2) ve b3) adimlarinda mümkün oldugunca sabit tutulur. Hangi kullanim maddelerinin bulusa uygun metotta kullanilmasina göre polimerizasyon sicakligi normal olarak 10 °C ila 150 C arasinda de gisir. Tercihen b) ila 90 °C arasindaki sicakliklarda meydana gelir. Polimerizasyon yükseltilmis basinç altinda uygulanmadigi müddetçe ve reaksiyon karisimina en azindan bir Opsiyonel çözücü madde LM) ilave edilmis oldugunda, çözücü madde ya da çözücü madde karisimi uygun kaynama sicakliklari vasitasi ile azami reaksiyon sicakligini belirler.

Polimerizasyon bir inert gazin yoklugunda ya da mevcudiyetinde meydana gelebilir.

Inert gaz olarak normal olarak, verilmis olan reaksiyon kosullari altinda reaksiyona katilmis olan baslangiç maddeleri, reaktifler, çözücü maddeler ya da olusan ürünler ile reaksiyona girmeyen bir gaz anlasilir. Bunlarin arasinda örnegin azot, argon vs.

Polimerizasyon bir çözücü madde mevcudiyetinde uygulandigi takdirde, bu durumda bu daha önce tarif edilmis olan çözücü maddeler LM) arasindan seçilir.

Polimerlerin üretimi için monomerler, asagida radikal starterler ya da starterler olarak da tanimlanan radikal olusturan inisyatörlerin yardimi ile polimerize edilebilirler.

Radikalik polimerizasyon için radikal starter (inisyatörler) olarak esas olarak, reaksiyon ortami içerisinde, bunun ilave edilmesi sirasinda hüküm sürdügü gibi esas olarak çözünür olan ve verilmis olan reaksiyon sicakliklarinda, polimerizasyonu baslatmak için yeterli bir aktiviteye sahip olan tüm radikal starterler söz konusu olabilir. Bulusa uygun metodun içinde bir tek radikal starter ya da en azindan iki radikal starterin bir kombinasyonu kullanilabilir. Sonuncu durumda en azindan iki radikal starter karisim içerisinde ya da tercihen ayri olarak, ayni zamanda ya da arka arkaya örnegin farkli zamanlarda reaksiyon akisi içerisinde kullanilabilirler.

Radikalik polimerizasyon için radikal starter olarak bunun için bilinen perokso ve/ veya Azo- bilesikleri kullanilabilir, örnegin Alkali- ya da Amonyum peroksidisülfatlar, Diasetil peroksit, Dibenzoil peroksit, Sukkinil peroksit, Di-tert.-bütil peroksit, tert.-Bütil perbenzoat, tert.-Bütil perpivalat, tert.-Bütil peroksi-2-etilhekzan0at, tert.-Bütil permaleinat, Kumol hidroperoksit, Diisopropil peroksiti karbamat, Bis-(0-tolu0il)- peroksit, Didekanoil peroksit, Dioktanoil peroksit, tert.-Bütil peroktoat, Dilauroil peroksit, tert.-Bütil perisobütirat, tert.-Bütil perasetat, Di-tert.-amil peroksit, tert.-Bütil hidroperoksit, 2,2'-Azo-bis-isobutironitril, Azo-bis-(Z-amidinopropan) dihidroklorit, Azobis(2,4-dimetil valeronitril) ya da 2,2'-Azo-bis-(2-metil-bütironitril).

Inisyatör karisimlari ya da redoks inisyatör sistemleri, örnegin askorbin asit/ demir(ll)sülfat/ Sodyum perokso disulfat, tert.-Bütilhidroperoksit/ Sodyum disulfit, tert.-Bütilhidroperoksit/ Sodyum hidroksimetan sülfinat, H202/Cu' uygundur.

Bulusa uygun metotta kullanilan inisyatör sisteminin (Starter) miktari agirlikça % 0,01 ile 10 arasinda, tercihen agirlikça % 0,05 ila 5 arasinda, özellikle tercihen agirlikça % 0,1 ile 2 arasinda degisir.

Bulusa uygun metotta radikal starter normal olarak çözelti olarak bir çözcü madde içerisinde hazirlanmakta olup, bu da daha önce bahsedilen çözücü maddelerin LM) en azindan birisini içerir.

Normal olarak bulusa uygun metotta kullanilan regülatör miktari 1 ila 40 pphm ("parts per hundred monomer" yani yüz agirlik kisminda monomer bilesimine göre agirlik kismi olarak) bulunur, tercihen bulusa uygun metotta kullanilan regülatör miktari 1 ila pphm, özellikle tercihen 2 ila 20 pphm arasindadir.

Regülatör (Polimerizasyon regülatörü) olarak genel olarak yüksek aktarma sabitlerine sahip olan bilesikler tanimlanir. Regülatörler zincir aktarim reaksiyonlarini hizlandirirlar ve bu sekilde, brüt reaksiyon hizini etkilemeden, sonuç olarak ortaya çikan polimerlerin polimerizasyon derecesinin düsürülmesine neden olurlar.

Regülatörlerde mono-, bi- ya da polifonksiyonel regülatörler ayirt edilebilir, bunlar da bir ya da daha çok zincir aktarma reaksiyonuna neden olabilen molekül içinde fonksiyonel gruplarin sayisina göredir. Uygun regülatörler örnegin ayrintili olarak K. C.

Berger und G. Brandrup in J. Brandrup, E. H. Immergut, Polimer Handbook, 3. Aufl., John Wiley & Sons, New York, 1989, S. lI/81-II/141 belgesinde bahsedilir.

Regülatörler olarak örnegin aldehitler, örn. Formaldehit, Asetaldehit, Propionaldehit, n-Bütiraldehit, lsobütiraldehit uygundur.

Ayrica regülatör olarak sunlar kullanilabilir: Formik asit, bunlarin tuzlari ya da esterleri, örn. Amonyum formiat, 2,5-Difenil- 1-hekzen, Hidroksilamonyum sulfat, ve Hidroksilamonyum fosfat.

Diger uygun regalatörler halojen bilesikleri, örn. Alkil halojenitler, örn. Tetraklor metan, Kloroform, Bromtriklor metan, Bromoform, AIiIbromid ve Benzil bilesikleri öm. Benzil Diger uygun regülatörler AIiI bilesikleri, örn. Alil alkol, fonksiyonellestirilmis Alileter, örn. Aliletooksilatlar, Alkil alileter ya da Gliserin monoalileterdir.

Tercihen regülatörler olarak, sülfürü baglanmis formda içeren bilesikler kullanilir.

Bu türden bilesikler örnegin anorganik Hidrojen sülfitler, Disülfitler ve Ditionitler ya da organik sülfitler, Di sülfitler, Poli sülfitier, Sulfoksitler ve Sülfonlardir. Bunlarin arasinda Di-n-bütilsulfit, Di-n-oktil sülfit, Difenil sülfit, Tiodiglikol, Etiltioetanol, Diisopropildi sülfit, Di-n-bütildisülfit, Di-n-hekzildi sülfit, Diasetildisülfit, Dietanol sülfit, Di-t-bütiltri sülfit, Dimetilsulfoksit, Dialkil sülfit, Dialkil disülfit ve/ veya Diaril sülfit bulunur.

Polimerizasyon regülatörü olarak ayrica tioIIer uygundur (kükürdü SH gruplari formunda içeren bilesikler, merkaptanlar olarak da tanimlanirlar). Regülatör olarak m0no-, bi- ve polifonksiyonel merkaptanlar, Merkapto alkoIIer ve/ veya Merkapto karbon asitler tercih edilir. Bu bilesikler için örnekler sunlardir: Aliltioglikolatlar, Etiltioglikolat, Sistein, 2-Merkapto etanol, 1,3-Merkapt0 propanol, 3-Merkapto propan- 1,2-di0l, 1,4-Merkaptobutan0l, Merkapto asetik asit, 3-Merkapto propion asit, Merkapto bernstein asit, Tiogliserin, Tioasetik asit, Tioüre ve Alkil merkaptanlar, örn. n-Bütil merkaptan, n-Hekzil merkaptan ya da n-Dodesil merkaptan.

Iki sülfür atomunu baglanmis formda içeren bifonksiyonel regülatörler için örnekler, bifonksiyonel tiollerdir, örnegin Dimerkapto propansulfon asit (Sodyum tuzu), Dimerkapto bernstein asit, Dimerkapto-i-propanol, Di-merkapto etan, Dimerkapto propan, Dimerkapto butan, Dimerkapto pentan, Dimerkapto hekzan, Etilenglikol- bis- tioglikolatlar ve ButandioI-bis-tioglikolattir. Polifonksiyonel regülatörler için örnekler, ikiden fazla sülfür atomunu baglanmis formda içeren bilesiklerdir. Bunun için örnekler trifonksiyonel ve/ veya tetrafonksiyonel Merkaptanlardir.

Bahsedilen tüm regülatörler tek tek ya da birbirleri ile kombinasyon içerisinde kullanilabilirler.

Normal olarak regülatör ya kismen ilk karisima, ya da asil polimerizasyondan önce ilave edilir ya da tamamen adim b2) içerisinde beslemelerden birisi üzerinden sürekli olarak polimerizasiyon karisimina ilave edilir.

Regülatörün miktari ve bunun reaksiyon karisimina nasil ilave edilecegi türünün polimer bilesiminin ortalama moleküler agirligi üzerinde bir kuvvetli etkisi vardir. Az regülatör kullanilirsa ve/ veya ilave etme islemi büyük oranda ya da tamamen polimerizasyon sirasinda meydana gelirse (adim b2) bu normal olarak daha büyük miktarlarda regülatör kullanilmasina göre ve/ veya regülatör kismen ilk karisim içerisinde kullanilmasina göre daha büyük ortalama moleküler agirliga neden olur.

Polimer bilesiminin üretimi için kullanilan polieter komponentinin PE) kullanilan monomer bilesimine M) olan miktar orani tercihen 1,0 : 0,8 ila 1,0 : 5 arasindadir.

Tercihen polieter komponentinin PE) ilk karisim içinde b) adiminda miktari, polimerizasyonda kullanilan polieter komponentinin PE) toplam agirligina göre, Tercihen ilk karisim içinde b1) adiminda çözücü maddenin içerigi, besleme içinde bulunan kullanim maddelerinin toplam agirligina göre azami olarak agirlikça % 90'dir.

Ozellikle tercihen b1) adiminda ilk karisim içinde çözücü maddenin içerigi, ilk karisim içinde bulunan kullanim maddelerinin toplam agirligina göre, azami olarak agirlikça % 75*dir, özellikle azami olarak agirlikça % 70'dir. Çözücü madde miktari metodun tüm akisi içerisinde normal olarak yalnizca birkaç agirlik yüzdesi kadar degisir.

Normal olarak, normal basinçta (1 bar) 240 °C'nin altinda bir kaynama noktasina sahip olan çözücü maddeler LM) kullanilir. Tercihen çözücü madde LM), su, etilen glikol, etilen glikolmono(C1-C4-alkil) eterler, Etilen glikoldI(C1-C4-alkil) eterler, 1,2- Propilen glikol, 1,2-Pr0pilen glikolmono(C1-C4-alkil) eterler, 1,2-Propilen glikoldi(C1-C4- alkil) eterler, Dipropilen glikol ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmistir. Ozellikle tercihen çözücü madde LM) Etilen glikol, 1,2-Propilen glikol, Dipropilen glikol ya da bunlarin karisimlari arasindan seçilmistir. Bir özel uygulamada çözücü madde LM), karisimin azami olarak agirlikça % 10 su içermesi kosulu ile, suyun en azindan bir suyla karistirilabilir, Etilen glikol, 1,2-Pr0pilen glikol ve Dipropilen glikol arasindan seçilmis olan çözücü madde ile karisimlari arasindan seçilmistir. Bir diger özel uygulamada çözücü madde LM) 1,2-Propilen glikol, Dipropilen glikol ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmistir.

Bir özel varyantta adim b1) içerisinde hazirlanmis olan ilk karisim çözücü madde içermez. Bu da ancak adim b2),de beslemelerden en azindan birisi üzerinden ilave edilmistir. Tamamen özel bir varyantta çözücü madde karistirilmaz ve metodun tüm akisi içerisinde çözücü madde ilave edilmez.

Tercihen polimerizasyonun sona ermesinden sonra (adim b3)) elde edilmis olan polimer bilesimleri bir uygun kap içine transfer edilir ve gerektigi takdirde dogrudan çevre sicakligina (20 °C) so gutulur.

Normal olarak daha önce tarif edilmis olan metoda göre elde edilmis olan polimer bilesimi bir jel benzeri kivama sahiptir. Istendigi takdirde polimer bilesiminin reolojik özellikleri örnegin çözücü maddelerin ve/ veya koyulastiricilarin ilave edilmesi suretiyle ayarlanabilir. Uygun koyulastiricilar asagida tarif edilmis olan bilesiklerdir f).

Bulusa uygun kullanilan polimer bilesimi tercihen transparandir, yani suyun isik geçirgenligine göre, en azindan % 859Iik, özellikle en azindan % 90'lik bir isik geçirgenligine (TL-degeri) sahiptir. arasinda bir viskoziteye sahiptir. 20 °C7de viskozi te ve incelenen numunelerin sicakligina bagli olarak viskozite akisi bir rotasyon reometresi (TA-Instruments firmasinin DHR-1 peltier sistemli, plaka/ plaka geometrisi, Q 40 mm, h = 1 mm) ile 20 CC) ila 80 C arasinda incelenmi stir. Sicaklik rampasi (y = 1 % Mmin = 100 me).

Olçüm sicakligi/ sicakliklari 80 @den 20 “Üye ve sonra geriye her iki akis basina (sogutma-l isitma orani 2 K/ak.). Olçüm süresi 30'ar dakika.

Bulusa uygun kullanilan polimer bilesimi tercihen 1 mmoI/g'den fazla, özellikle tercihen 1,3 mmoI/gtden fazla asit grubu içerigine sahiptir. Bulusa uygun polimer bilesimi tercihen en fazla 15 mmol/g'lik bir asit grubu içerigine sahiptir. Bulusa uygun polimer bilesimi özelikle 1.5 mmoI/g ila 15 mmol/g arasinda asit gruplarinin bir içerigine sahiptir.

Bulusa uygun kullanilan polimer bilesimi tercihen 3 mmol/g ila 8 mmoI/g arasinda asit gruplarinin bir içerigine sahiptir.

Bulusa uygun kullanilan polimer bilesiminin asit gruplari, hiç n'otralize edilmemis olabilirler, kismen ya da tamamen nötralize edilmis olabilirler. Tercihen bulusa uygun polimer bilesiminin asit gruplari n'otralize edilmemistir ya da yalnizca kismen nötrali edilmislerdir.

Bulusa uygun polimer bilesiminin asit gruplari tecrihen nötralize edilmemis formda bulunurlar.

Tercihen polimer bilesimi su içerisinde 40 cCide ve 8 pH degerinde en azindan 5 g/Lrlik bir çözünürlüge sahiptir.

Bulusa uygun polimer bilesiminin, jel permeasyon kromatografisi (GPC) vasitasi ile ve polimer standardi olarak n'otralize edilmis poliakril asit kullanilarak ortalama moleküler agirligi (MW) tercihen 1000 ila 70000 Dalton'dur.

Makineyle bulasik yikama için formülasyonlar Bulusa uygun kullanilan polimer bilesimi hem tensit olarak hem de yardimci gelistirici bilesken olarak bir etkisi vardir. Örnegin makineyle bulasik yikama için polimer bilesimini içeren bulusa uygun formülasyonlar için böylece berrak yikama fonksiyonuna sahip olan makine bulasik yikama maddelerini, berrak yikama maddelerini ve makineyle bulasik yikama maddelerini içerirler. Formülasyonlar özellikle oda sicakliginda (20 T:) jel formundadirlar, katidirlar ya da kismen jel formunda ve kati olarak mevcutturlar.

Makineyle bulasik yikama için bulusa uygun formulasyonlarin 'özelligi özellikle bulasik yikama makinelerinde berrak yikama isleminde kullanimi için çok iyi tabaka 'önleyici etkiye sahip olmasidir (yani kabuklasma inhibitor'u olarak etkilidir). Bunlar burada hem anorganik hem de organik kaplamalara karsi 'önleyici olarak etkilidirler.

Anorganik tabakalasmalarda özellikle kalsiyum- ve magnezyum fosfat, - karbonat, - silikat ve/ veya - fosfonat söz konusu olup, bunlar su içinde içerilmis olan kalsiyum ve magnezyum tuzlarindan ve bilinen bulasik yikama maddelerinde içerilen olusturuculardan ortaya çikarlar. Organik tabakalasmalarda 'özellikle yikama sivisindan kir bilesenleri, örnegin yumurta aki tabakalari, nisasta ve yag tabakalari söz konusu olur. Makineyle bulasik yikama için bulusa uygun formülasyonlar, bulasik makinesinin tabaninda artik su miktarindan gelen ve digerlerinin yaninda bulasik yikama maddesi artiklarini ve muhtemelen de bulasik makinesinin önceki yikama isleminden kalan kir artiklarini da içeren Carry-Over- (tasima) tabakalasmalarina karsi da etkili olurlar.

Polimer bilesiminin bilesenleri ayrica, korumayi çözen ve dagitan toplam formülasyonun temizleme gücünü de desteklerler.

Makineyle bulasik yikama için bulusa uygun formülasyon tercihen asagidaki bilesenleri içerir: 3) En azindan bir bulusa uygun jel formunda polimer bilesimi, b) en azindan bir gelistirici bilesken (ayirma araci, iskelet maddesi, kompleks Olusturucu, selatör, selatlastirma maddesi ya da sertlik giderici olarak da tanimlanir) c) gerektigi takdirde en azindan bir enzim, d) gerektigi takdirde en azindan bir agartici madde, f) gerektigi takdirde en azindan bir koyulastirici , ve gerektigi taktirde, tercihen a)'dan farkli tensitler, bazlar, korozyon inhibitörleri, köpük gidericiler, boyalar, koku maddeleri, dolgu maddeleri, çözünürlük aracilari ve organik çözücü maddeler arasindan seçilmis olan en azindan bir diger katki maddesi.

Makineyle bulasik yikama için bulusa uygun jel formülasyonu, formülasyonun toplam agirligina göre tercihen asagidakileri içerir: a) agirlikça % 0,1 ila 50 en azindan bir bulusa uygun jel formunda polimer bilesimi, b) agirlikça % 5 ila 90 en azindan bir gelistirici bilesken ve/ veya yardimci gelistirici bilesken, c) agirlikça % 0 ila 8 en azindan bir enzim, d) agirlikça % 0 ila 30 en azindan bir agartici madde, e) agirlikça % 0,1 ila 90 su, f) agirlikça % 0 ila 8 en azindan bir koyulastirici, g) agirlikça % 0 ila 25 en azindan bir diger katki maddesi, a) ila 9) komponentlerinin agirlik miktarlarinin agirlikça % 100*e tamamlanmalari kosulu geçerlidir.

Tercih edilen bir uygulama seklinde makineyle bulasik yikama için bulusa uygun jel formundaki formülasyonu en azindan bir enzim içerir.

Makineyle bulasik yikama için bulusa uygun formülasyon, formülasyonun toplam agirligina göre tercihen asagidakileri içerir: 8) agirlikça % 2 ila 40 en azindan bir bulusa uygun jel formunda polimer bilesimi, b) agirlikça % 5 ila 80 en azindan bir gelistirici bilesken ve/ veya yardimci gelistirici bilesken, c) agirlikça % 0,1 ila 6 en azindan bir enzim, d) agirlikça % 0 ila 30 en azindan bir agartici madde, e) agirlikça % 0,1 ila 80 su, f) agirlikça % 0 ila 6 en azindan bir koyulastirici, g) agirlikça % 0 ila 25 en azindan bir diger katki maddesi, a) ila 9) komponentlerinin agirlik miktarlarinin agirlikça % 100*e tamamlanmalari kosulu geçerlidir.

Ozellikle tercihen makineyle bulasik yikama için bulusa uygun formülasyon, formülasyonun toplam agirligina göre asagidakileri içerir: a) agirlikça % 0,12 ile 30 en azindan bir bulusa uygun jel formunda polimer bilesimi, b) agirlikça % 5 ila 75 en azindan bir gelistirici bilesken ve/ veya yardimci gelistirici bilesken, c) agirlikça % 0,1 ila 6 en azindan bir enzim, d) agirlikça % 0 ila 25 en azindan bir agartici madde, e) agirlikça % 0,1 ila 80 su, f) agirlikça % 0,1 ila 5 en azindan bir koyulastirici, g) agirlikça % 0 ila 25 en azindan bir diger katki maddesi, a) ila 9) komponentlerinin agirlik miktarlarinin agirlikça % 100'e tamamlanmalari kosulu geçerlidir.

Polimer bilesimi a) formülasyonun içine islenebilir ya da toplam formülasyonun içinde bir ayri alan içerisinde berrak jel komponenti olarak diger komponentlerden ayri olarak mevcut olabilir (örnegin örnek olarak polivinil alkolden bir folyodan bir folyo Temizleyici formülasyonlari tabletler olarak ya da tamamen sivi formülasyonlar olarak mevcut olabilirler. Fakat folyo ya da kalip gövdesi ile de üretilmis olan kaplar 1 ila 6 arasinda ayni büyüklükte ya da farkli büyüklükte tek tek kesitler halinde mevcut olabilirler. Bunlar birbirlerinden bagimsiz olarak toz, granül, kati madde ya da sivi ile doldurulmus olabilirler. Polimer bilesimi a) tercihen bir ayri bölme içerisinde doldurulur ve orada berrak jel olarak mevcut bulunur. Polimer bilesimi a) ilave olarak koyulastirilabilir ya da renklendirilebilir.

Komponent a) Komponent a) olarak uygun ve tercih edilen bulusa uygun polimer bilesimleri açisindan yukaridaki uygulamalar referans olarak verilmektedir.

Komponent b) Kismen ayirma araci, iskelet maddesi, kompleks Olusturucu, selatör, selatlastirma maddesi ya da sertlik giderici olarak da adlandirilan gelistirici bilesken ve yardimci gelistirici bileskenler, toprak alkali metalleri ve diger suda çözünür metal tuzlarini baglarlar. Bunlar kirin kirilmasina yardimci olurlar, kir parçalarini dagitirlar, kirin çözülmesine yardimci olurlar ve kismen bir az yikama etkisine sahiptirler. Ayrica bunlar kati ve toz seklindeki formülasyonlarda kullanildiklarinda tozu dökülebilir sekilde tutarlar.

Uygun gelistirici bileskenler hem organik hem de anorganik yapida olabilirler. Ornekler sunlardir: Alumosilikattlar, Karbonatlar, fosfatlar ve Polifosfatlar, Polikarbon asitler, Polikarboksilatlar, Hidroksikarbon asitler, Fosfon asitler, örnegin Hidroksialkil fosfon asitler, Fosfonatlar, Aminopolikarbon asitler ve bunlarin tuzlari ve polimer karbon asit grubu içerikli bilesikler ve bunlarin tuzlari.

Gelistirici bileskenler olarak uygun kristalin silikatlar örnegin Disilikatlar ya da tabaka silikatlaridir, örn. 5-Na2Si. Silikatlar kendi alkali metal tuzlari, toprak alkali metal tuzlari ya da amonyum tuzlari formunda kullanilabilirler, tercihen Na-, Li- ve Mg-Silikatlari olarak kullanilabilirler. Amorf silikatlar, 'örnegin bir polimer yapiya sahip olan Sodyum metasilikat, ya da amorf disilikat da yine kullanilabilir (Britesil® H 20 Hersteller: Akzo). Bunlarin arasinda Sodyum disilikat tercih edilir.

Karbonat bazinda uygun anorganik gelistirici bilesken substantlar karbonatlar ve Hidrogen karbonatlardir. Bunlar kendi alkali metal tuzlari, toprak alkali metal tuzlari ya da amonyum tuzlari formunda kullanilabilirler. Tercihen Na-, Li- ve Mg- karbonatlar ya da Hidrojen karbonatlar, özellikle Sodyum karbonat ve/ veya Sodyum hidrojen karbonat kullanilir.

Anorganik gelistirici bilesken olarak kullanilan bilinen fosfatlar alkali metalorto fosfatlar ve/ veya -poli fosfatlar bm. Pentasodyum trifosfattir.

Uygun organik gelistirici bileskenler örnegin C4-C30-Di-, -Tri- ve -Tetrakarbon asitler, om. Bernstein asit, Propantrikarbon asit, Butan tetrakarbon asit, Siklopentan tetrakarbon asit ve C2-C20-Alkil - ya da -Alkenil artiklarina sahip olan AlkiI - ve Alkenil bernstein asitlerdir.

Uygun organik gelistirici bileskenler ayrica Hidroksikarbon asitler ve Polihidroksikarbon asitlerdir (seker asitleri). Bunlarin arasinda C4-Czo-Hidr0ksikarbon asitler Örn. malik asit, tartarik asit, Glukon asit, galakturanik asit, laktik asit, Glutar asit, sitrik asit, Tartron asit, Glukohepton asit, Laktobion asit ve Sakkarozmono-, -di- ve- trikarbon asittir. Bunlarin arasinda sitrik asit ve bunlarin tuzlari tercih edilir.

Uygun organik gelistirici bileskenler ayrica fosfon asitler, örn. Hidroksialkil fosfon asitler, Aminofosfon asitler ve bunlarin tuzlaridir. Bunlarin arasinda 'örnegin Fosfono butantrikarbon asit, Aminotris-metilen fosfon asit, Etilen daimin tetraetilenfosfon asit, Hekzametilen diamintetra metilenfosfon asit, Dietilentriamin pentametilen fosfon asit, Morfolino-metandifosfon asit, 1-Hidr0ksi-C1-Cio-alkil -1,1-difosfon- asitler örn. 1- Hidroksietan-1,1-dif0sfon asit bulunur. Bunlarin arasinda 1-Hidroksietan-1,1-difosfon asit ve bunlarin tuzlari tercih edilir.

Uygun organik gelistirici bileskenler ayrica Aminopolikarbon asitlerdir, Örn. Nitrilotri asetik asit (NTA), Nitrilo-mono asetik dipropion asit, Nitrilotripropion asit, ß-Alanindi asetik asit (ß-ADA), Etilendiamintetra asetik asit (EDTA), Dietilentriaminpenta asetik asit, 1,3-Pr0pilen diamintetra asetik asit, 1,2-Propilendiamintetra asetik asit, N-(AI- kyl)-etilendiamintri asetik asit, N-(Hidroksialkil )-etilendiamintri asetik asit, Etilendiamintri asetik asit, Siklohekzilen-1,2-diamintetra asetik asit, lminodibernstein asit, Etilendiamindi bernstein asit, Serindi asetik asit, lsoserindi asetik asit, L- Asparagindi asetik asit, L-Glutamindi asetik asit, Metilglisindi asetik asit (MGDA) ve daha önce bahsedilen amino polikarbon asitlerin tuzlaridir. Bunlarin arasinda L- Glutamindi asetik asit, Metilglisin diasetik asit ve bunlarin tuzlari tercih edilir.

Uygun organik gelistirici bileskenler ayrica polimer karbon asit grubu içeren bilesiklerin bilesiklerdir, örn. Akril- asit- Homopolimerleridir. Bunlar tercihen 800 ila olarak 1000 ila 10000 g/mol, arasinda bir sayisal ortalama moleküler agirliga sahiptirler. Akril asit- Homopolimer kavrami burada içerisinde karbon asit gruplarinin kismen ya da tamamen nötralize olarak mevcut olduklari polimerleri de içerir.

Bunlarin arasinda içerisinde karbon asit gruplarinin kismen ya da tamamen alkali metal tuzlari ya da amonyum tuzlari formunda mevcut olduklari Akril asit- homopolimerleri bulunur. Içerisinde karbon asit gruplarinin protonlanmis oldugu ya da içerisinde karbon asit gruplarinin kismen ya da tamamen sodyum tuzlari formunda emvcut olduklari Akril asit- homopolimerleri tercih edilir.

Uygun polimer karbon asit grubu içerikli bilesikler Oligomalein asitlerdir, örnegin Uygun polimer karbon asit grubu içerikli bilesikler doymamis C4-Ca-Dikarbon asitlerin terpolimerleri olup, içerisinde komonomerler olarak asagidaki gruplardan (i) seçilmis olan monoetilenik doymamis monomerler agirlikça % 95'e kadar miktarlarda, (ii) grubundan agirlikça % 60”a kadar miktarlarda ve (iii) grubundan agirlikça % 20'ye kadar miktarlarda içeri polimerize edilmis olabilirler. Doymamis C4-Cs-Dikarbon asitler olarak burada örnegin Malein asit, Fumar asiti Itakon asit ve Sitrakon asit uygundur.

Malein asit tercih edilir. (i) grubu monoetilenik doymamis Cs-Ca-Monokarbon asitleri içerir, örn. Akril asit, Metakril asit, Kroton asit ve Vinil asetik asit. Tercihen (i) grubundan Akril asit ve Metakril asit kullanilir. (ii) grubu monoetilenik doymamis C2-C22- Olefinleri, C1-Cs-Alkil gruplarina sahip olan vinil alkil eteri, Stirol, Ci-Cs-Karbon asitler Vinilesterini, (Met)akrilamit ve Vinilpirrolidon tercih edilir. (ii) grubundan Cz-Ca-Olefinler, C1-C4-Alkil gruplarina sahip olan vinil alkil eter, Vinilasetat ve Vinilpropionat tercihen kullanilir. (ii) grubunun polimerleri Vinilesteri içine polimerize edilmis olarak içerirse, bunlar kismen ya da tamamen Vinil alkol- yapi ünitelerine hidrolize edilmis olarak mevcut olabilirler. Uygun ko- ve Terpolimerler örnegin US-A 3887806 ve DE-A 4313909 sayili belgelerden bilinmektedirler. (iii) grubu Ci-Cs- alkollerin (met)akril esterini, (Met)akrilnitril, (Met)akrilamide von Ci-Cs-Aminen, N-Vinilformamid ve N- Vinilimidazolu içerir.

Uygun polimer karbon asit grubu içeren bilesikler monoetilenik doymamis Cs-Ca- Monokarbon asitlerin homopolimerleridirler, örn. Akril asit, Metakril asit, Kroton asit ve Vinil asetik asit, özellikle Akril asit ve Metakril asit, Dikarbon asitlerin kopolimerleri, örn.

Malein asidin kopolimerleri ve Akril asit olup, agirlik orani 10 : 90 ila 95 : 5, ozellikle sahiptirler; Malein asit, Akril asitten terpolimerler ve C1-C3-Carbon asidin bir vinil esteri 10 (Malein asit) : 90 (Akril asit + Vinilester) ila 95 (Malein asit) : 10 (Akril asit + Vinilester) agirlik oraninda olup, içerisinde Akril asidin Vinilestere agirlik orani 30 : 70 ila 70 : 30 arasinda degisebilir; Malein asidin C2-Cs-Olefinler ile kopolimerleri agirlik orani 40 : 60 ila 80 : 20 olup, içerisinde malein asidin kopolimerlerinin Etilen, Propilen ya da Isobuten ile 50 : 50 mol orani özellikle tercih edilir.

Uygun karbon asit grubu içerikli bilesikler ayrica agirlikça % 50 ila 98 arasinda etilenik doymamis zayif karbon asitlerin agirlikça % 2 ila 50 etilenik doymamis s'L'iIfon asitler ile kopolimerleri de uygun olup, bunlar örnegin EP-A-0877002 sayili belgede tarif edilmislerdir. Uygun zayif etilenik doymamis karbon asitler 'özellikle Cs-Cs- Monokarbon asitler, örn. Akril asit ve Metakril asitdir. Uygun etilenik doymamis Sülfon asitler 2-Asetilamido metil- 1-propansulfon asit, 2-Metakril asitamido- 2-metil-1- propan-sulfon asit, 2-Metakrilamind0- 2-hidroksipropan sulfon asit, Alilsulfon asit, Metalilsulfon asit, Aliloksibenzol- sulfon asit, Metaliloksi benzolsulfon asit, 2-Hidroksi- 3-(2-propeniloksi) propansulfon asit, 2-Metil-2-pr0pen-1-sulfon asit, Stirolsulfon asit, Vinilsulfon asiti 3-SulfoPropiIakriIat, 3-SulfoPropil metakrilat, Sulfometil akrilamit, Sulfometil metakrilamit ve bu asitlerin tuzlaridir. Kopolimerler ayrica agirlikça % 0 ila etilenik doymamis C4-Cs-Dikarbon asitleri, örn. Malein asit, ve agirlikça % 0 ila 30, daha önce bahsedilen monomerler ile kopolimerize edilebilen en azindan bir monomeri polimerize edilmis olarak içerebilirler.. Sonuncusunda örnegin (met)akril asidin C1-C4-Alkil esteri, (met)akril asidin C1-C4-Hidroksialkil esteri, Akrilamid, AIkiI - substitite edilmis Akrilamit, N,N-Dialkil -substite edilmis Akrilamid, Vinilfosfon asit, Vinilasetat, Alil alkoller, sulfonlanmis Alil alkoller, Stirol ve diger Vinilaromatlar, Akrilonitril, N-Vinil pirrolidon, N-Vinil formamid, N-Vinil imidazol ya da N-Vinil piridin söz konusu olabilir. Bu kopolimerlerin agilik ortalamali moleküler agirliklari 3000 ile 50000 arasinadir. Yaklasik olarak agirlikça % 77 en azindan bir etilenik doymamis Cs-Cs- Monokarbon- aside ve yaklasik olarak agirlikça % 23 en azindan bir etilenik doymamis Sulfon aside sahip olan kopolimerler özellikle uygundur.

Düsük moleküler karbon hidralar ya da hidritlenmis kamon hidratlar üzerinde A 4313909, yine uygundurlar. Uygun doymamis Karbon asitler burada örnegin Malein asit, Fumar asit, Itakon asit, Sitrakon asit, AkriI asit, Metakril asit, Kroton- asit ve Vinil asetik asit ve akril asit ve malein asitten karisimlar olup, bunlar asilanacak komponentlere göre agirlikça % 40 ila 95 miktarlarinda asilanirlar. Modifikasyon için, asilanan komponente göre agirlikça % 30ra kadar diger monoetilenik doymamis Monomerler içeren polimerize edilmis olarak mevcut olabilirler. Uygun modifiye edilmis monomerler yukarida bahsedilmis olan (ii) ve (iii) grubunun monomerleridir.

Ayi temeli olarak yapilandirilmis olan polikakkaritler, örnegin asidik ya da enzimetik yapilandirilmis nisastalar, inülinler ya da selülozlar, albümin hidrolisatlar ve indirgenmis (hidritlenmis ya da hidritlenen amine edilmis) yapilandirilmis olan polisakkaritler, örnegin Mannit, Sorbit, Aminosorbit ve N-Alkil glukamin uygundur ve MW = 5000'e kadar mol kütlelerine sahip olan Polialkilen glikoller, örnegin Polietilen glikoller, Etilen oksit/ propilen oksit ya da etilen oksit/ Bütilen oksit ya da Etilen oksit/ Propilen oksit/ Bütilen oksit- Blok kopolimerleri ve alkoksile edilmis tek ya da çok degerli Ci-C22- alkoller uygundur (bkz. USA-5756456). belgelerde tarif edilmis olan Poligikoksil asitler uygundur. Poliglyoksil asitlerin son gruplari farkli yapilara sahip olabilirler.

Ayrica Poliamidokarbon asitler ve modifiye edilmis Poliamidokarbon asitler de 581452 sayili belgelerden bilinmektedirler.

Poliasparagin asitler ya da Asparagin asidin kokondensatlari da diger amino asitler, C4-Czs-Mono- ya da -Dikarbon asitler ve/ veya C4-Czs-Mono- ya da - Diaminler ile birlikte polimer karbon asit grubu içerikli bilesikler olarak kullanilabilirler. Ozellikle tercihen fosfor içerikli asitlerin içerisinde üretilmis olan, Ce-sz-Mono- ya da -Dikarbon asitler ile ya da Ce-sz-Mono- ya da -Diaminler ile modifiye edilmis olan Poliasparagin asitler de kullanilabilir Polimer karbon asit grubu içerikli bilesikler arasinda Poliakril asitler, kismen ya da tamamen nötralize edilmis olan formda da tercih edilirler.

Organik gelistirici bilesken olarak ayrica Iminodi bernstein asit, Oksidibernstein asit, Amino polikarboksilatlar, Alkil poliamino karboksilatlar, Aminopolialkilen fosfonatlar, Poliglutamatlar, hidrofob modifiye edilmis sitrik asit, örn. Agarikin asit, Poll-[alfa]- hidroksiakril asit, N-Asilletilen diamintriasetatlar örn. Lauroil etilendiamin triasetat ve Etilendiamintetra asetik asidin akil amitleri örnegin EDTA-Talgamid uygundur.

Ayrica okside edilmis nisastalar da organik gelistirici bilesken olarak kullanilabilir.

Tercihen komponent b) olarak degisik gelistirici bileskenlerin bir karisimi da kullanilabilir.

Komponent c) Enzimler tercihen Hitrolasen, örn. Proteazlar, Esterazlar, Glucosidazlar, Lipazlar, Amilazlar, Selülazlar, Mananazlar, diger Glikozil hidrolazlar ve daha 'önce bahsedilmis olan enzimlerin karisimlari arasindan seçilmislerdir. Tüm bu hidrolazlar, protein içerikli, yag içerikli ya da nisasta içerikli kirliliklerin kir çözülmesine ve kir uzaklastirilmasina yardimci olurlar. Agartma için Oksiredüktazlar da kullanilabilir.

Bakteri türlerinden ya da Bacillus subtilis, Bacillus licheniformis, Streptomyceus griseus ve Humicola insolens gibi mantarlardan elde edilmis olan enzimatik etken maddeler de iyi derecede uygundurlar.

Uygun hidrolazlar örnegin sunlardir: ci-Glukosidaszlar (EC-No 3.2.1.20), Proteazlar (Ovozyme® (Novozymes'den); EC-No 3.2.1.20), Amilazlar [Purastar® (Genencor'dan), Termamyl® (Novozymes'den), Stainzyme® (Novozymesxden), Duramyl® (Novozymesiden)], Mannanasen [Purabrite® (Genencoridan), Mannastar® (Genencortdan), Mannaway® (Novozymes*den)] ve selülazlar [Carezyme® (Novozymesrden), Celluzyme® (NovozymeS'den), Endolazlar, Puradax® (Genencortdan)]. Uygun amilazlar arasinda `özellikle oi-Amilazlar (EC-No 3.2.1.1), Iso- Amilazlar, Pullulanazlar ve Pektinazlar bulunur. Selülazlar olarak tercihen Sellobiohitrolazlar, Endoglucanazlar ve ß-Glucosidazlar, bunlar selülazlar olarak da adlandirilirlar, ya da bunlardan karisimlar kullanilir. Degisik selülaz tiplerinin kendi CMCase va Avicelase- aktiviteleri ile farklilasmalarindan dolayi, seI'L'iIazIarin hedefli karisimlari vasitasi ile istenen aktivite ayarlanabilir.

Uygun Iipazlar esterazlardir, örn. esterazlar örn. Lipeks ve Lipolazlardir. Lipolitik etkili enzimler için örnekler bilinen kutinazlardir.

Porsitazlar ya da oksitazlar da bazi durumlarda uygun olarak görülmuslerdir.

Tercihen bulusa uygun bulasik yikama maddesi en azindan bir Proteaz ve/ veya Amilaz içerir.

Ozellikle tercihen Proteaz ve/ veya Amilaz içerikli karisimlar tercih edilir, tercihen proteaz olarak daha önce bahsedilmis olan karisimlar içerisinde Subtilisin- Tipindekiler tercih edilir (Savinase, vs.; EC-No 3.4.21.62).

Enzimler, erken ayrismaya karsi korunmalari için tasiyici maddelerde adzorbe edilmis olabilirler.

Gerektigi takdirde bulusa uygun bulasik yikama maddesi enzim stabilizatörlerini de, örnegin kalsiyum popiyanat, Sodyum formiat ya da Bor asitlerini ya da bunlarin tuzlarini ve/ veya oksidasyon önleyicilerini içerebilirler.

Komponent d) Agartma maddelerinde d) tercihen agartma maddelerinin yaninda gerektigi takdirde agartma akitvatörlerini, agartma katalizatörlerini ve/ veya agartma stabilizatörlerini de içeren agartma sistemleri söz konusudur.

Uygun agartma maddeleri örnegin Perkarbon asitler, örn. Diperokzo dodekandikarbon asit, ftalimido perkapron asit ya da Monoperokzo ftalasit ya da - tereftalasit, Perkarbon asitlerin tuzlari, örn. Sodyum -perkarbonat, hidrojen peroksitin anorganik tuzlardaki aduktlari, örn. Sodyum perborat- Monohitrat, Sodyum perborat- Tetrahitrat, Sodyum karbonat- Perhitrat ya da Sodyum fosfat-Perhitrat, hidrojen peroksatin organik bilesiklerdeki aduktlari, örn. Ure -Perhitrat, ya da anorganik perokso tuzlarinki, örn. Alkali metal persülfatlar, ya da -perokzo dis'ülfatlar.

Agartici aktivatörleri olarak örnegin sunlar uygundur: poliakrile edilmis seker, örn.

Pentaasetil glikoz; Asiloksibenzol sülfon asitler ve bunlarin alkali ve toprak alkali metal tuzlari, örn. Sodyum -p-nonanosl oksibenzol sulfonat ya da Sodyum -p-benzoiloksi benzols ulfonat; N,N-diasile edilmis ve N,N,N',N'-tetraasile edilmis Aminler, örn.

N,N,N',N'-Tetraasetil metilen-diamin ve -etilendiamin (TAED), N,N-Diasetilanilin, N,N- Diasetil- ptoluidin ya da 1,3-diasile edilmis Hitantoinler, örnn. 1,3-DiasetiI-5,5- dimetilhitantoin; N-Alkil -N- sulfonil karbonamitler, örn. N-Metil-N-mesilasetamit ya da N-Metil-N-mesil benzamid; N-asile edilmis siklik Hitrazitler, asile edilmis Triazoller ya da Urazoller, örn. Monoasetilmalein asit hitrazid; O,N,N-trisubstite edilmis Hidroksilaminler, orn. O-Benzoil-N,N- sukkinil hidroksilamin, O-Asetil-N,N-sukkinil hidroksilamin ya da O,N,N-Triasetil hidroksilamin; N,Ni-Diasil sulfurilamitler, om. N,Ni- Dimetil-N,N*-diasetil sulfurilamid ya da N,N'-DietiI-N,N'-dipr0pi0nil sulfurilamit; asile edilmis Lactamlar, örn. Asetil kaprolaktam, Oktanoil kaprolaktam, Benzoil kaprolaktam ya da Karbonil biskaprolaktam; Antranil türevleri, bm. 2-Metilanthranil ya da 2- Fenilanthranil; Triacil siyanüratlar, om. Triasetil siyanurat ya da Tribenzoil siyanurat; Okzimester ve Bisoksiimester, Örnegin O-Asetil astonoksim ya da Bisisopropilimino karbonat; karbon asitanhidtritler om. asetik asitanhidrid, Benzoe asitanhidrid, m- Klorbenzoe asitanhidrit ya da Ftalasitanhidrit; Enolester, örn. Isopropenil asetat; 1,3- DiasiI-4,5-diasil oksi-imidazolinler, örn. 1,3-DiasetiI-4,5- diasetoksiimidazolin; Tetraaseti glikoluril ve Tetrapropionil glikoluril; diasile edilmis 2,5-Diket0piperazinler, bm. 1,4- Diasetil- 2,5-diketopiperazin; amonyum substite edilmis Nitriller, om. N- Metilmorfoliniyum asetonitril metilsulfat; propilendiürenin asilasyon ürünleri, ve 2,2- DimetiI-Propilen d üre, örn. Tetraasetil Propilen diüre; d-Asiloksipoliasil malonamitler, örn. oi-Asetoksi-N,N*-diasetil malonamit; Diasildiokzo hekzahitro-1,3,5-triazinler, örn. 1,5-Diasetil- 2,4-diokzo hekzahitr01,3,5- triazin; alkil artiklarina sahip olan Benz-(4H) 1,3-0kzazin-4-one, Örn. Metil, ya da aromatik artiklari, örn. Fenil, 2-Position.

Agartici maddelerden ve agartici aktivatörlerinden meydana gelen bir agarici sistem gerektigi takdirde agartici katalizatörlerini de içerebilirler. Uygun agartici katalizat'orleri örnegin kuaternize edilmis iminler ve sulfoiminler olup, bunlar `Örnegin olan agartici katalizatorleri mangan kompleksleri olup, bunlar örnegin WO-A 94/2177? sayili belgede tarif edilmislerdir. Bu tip bilesikler yikama ve temizleme maddelerinde kullanimlari durumunda en fazla agirlikça % 1,5 miktarlarinda, Özellikle agirlikça % 0.5=e kadar bir miktarda, çok aktif mangan kompleksler durumunda agirlikça % 0,1'e kadar miktarlarda içine islenirler. Agartici maddelerinden, agartici aktivatörlerinden ve gerektigi takdirde agartici katalizatörlerinden meydana gelen tarif edilmis olan agartici sisteminin yaninda bulusa uygun yikama ve temizleme maddeleri için enzimatik peroksit serbest birakmaya sahip olan sistemlerin ya da foto aktivite edilmis agartici sistemlerin kullaniminda mümkündür.

Komponent f) Bulusa uygun kullanilan polimer bilesimleri tek basina bir koyulatsirma anlaminda reolojik özeliklerin modifikasyonu için uygundurlar.

Bulusa uygun kullanilan formülasyona makineyle bulasik yikama için istenen viskoziteyi saglamak için ilave olarak en azindan bir koyulastirici f) kullanilabilir.

Esas olarak hertürlü bilinen koyulastiricilar (reoloji modifiye edici maddeler), bulasik yikama maddesinin etkisi üzerinde olumsuz bir etki uygulamadiklari müddetçe uygundur. Uygun koyulastiricilar hem dogal menseli hem de sentetik yapida olabilirler.

Dogal yapidaki koyulastirici için örnekler Ksanthan, keçi boynuzu çekirdegi unu, Guar unu, Karrageen, Agar, Tragant, arap zamki, Alginatlar, modifiye edilmis nisastalar, örn. Hidroksietil nisasta, nisasta fosfatlarster ya da nisasta asetatlar, Dekstrinler, Pektinler ve selüloz türevleri, örn. Karboksimetil selülozlar, Hidroksietil selülozlar, Hidroksi-Propil selülozlar, Hidroksi Propilmetil selülozlar, Metil selülozlar ve Dogal yapidaki koyulastiricilar anorganik koyulastiricilar, örn. Polisilisilir asitler ve kil mineralleridir, örn. tabaka silikatlari ve de gelistirici bileskenlerde bahsedilmis olan silikatlardir.

Sentetik koyulastiricilar için örnekler sunlardir: Poliakril- ve Polimetakril bilesikleri, örn. akril asidin (kismi) çapraz baglanmis homopolimerleri, örnegin sakaroz ya da penta eritinin bir alil eteri ile birlikte ya da akril asidin (karbomer) propilen ile çapraz baglanmis homopolimerleri, öm. BF Goodridge firmasinin Carbop0I®-Markalari (örn..

Markalari (örn. POIigel® DA), etilenik doymamis mono ya da dikarbon asitlerin kopolimerleri, örnegin akril asidin, metakril asidin ya da malein asidin metil akrilat ya da etil akrilat ile ve uzun zincirli etoksile edilmis alkollerden türetilen bir (met)akrilat ile terpolimerleri, örnegin Rohm & Haas firmasinin Acusol®-Markalari (örn. Acusol® 820 ya da 1206A), Akril asit, Metakril asit ve bunlarin Ci-C4-Alkil esterleri arasindan seçilmis olan iki ya da daha çok monomerin kopolimerleri, örn. Metakril asit, Bütilakrilat ve Metilmetakrilatin ya da Bütilakrilat ve Metilmetakrilatin kopolimerleri, örn. Rohm & Haas firmasinin Aculyn®- ve Acusol®-Markalari (örn. Aculyn® 22, 28 ya kopolimerleri, örnegin Sakkaroz ya da Pentaeritritin bir alil eteri ile çapraz baglanmis C10-Cso-Alkil akrilatlarin kopolimerlerinin bir ya da daha çok komoponerleri ile birlikte olup, bunlar Akril asit, Metakril asit ve bunlarin Ci-C4-Alkil esterleri arasindan seçilmislerdir (örn. Rohm & Haas firmasinin Carbopol® ETD 2623, Carbopol® 1382 ya da Carb.

Sentetik koyulastiricilar için örnekler için örnekler ayrica maleit asit polimerlerinin etoksile edilmis uzun Zincirli alkolleri ile reaksiyon 'ürünleri olup, örnegin Texaco Chemical Co firmasinin Surfonic L-Serisi ya da ISP firmasinin Gantrez AN-119; Polietilen glikolleri, Poliamitler, Poliiminler ve Polikarbon asitler.

Yukarida bahsedilmis olan koyulastiricilarin karisimlari da uygundur.

Tercih edilen koyulastiricilar ksantan ve yukarida bahsedilmis olan Poliakril- ve Polimetakril bilesikleridir.

Komponentler g) Komponent aydan farkli olan uygun ilave tensitler g) aniyonik tensitler, iyonik olmayan tensitler, katyonik tensitler, amfoter Tensitler ve bunlarin karisimlaridir.

Aniyonik tensitler için tipik örnekler sabunlar, Alkil sulfonatlar, Alkil benzol sulfonatlar, Olefin sulfonatlar, Metilester sulfonatlar, Sulfo yag asitleri, Alkil sülfatlar, Mono- ve Dialkil sulfosukkinatlar, Mono- ve Dialkil sulfosukkinatlar, Sulfo trigliseritler, Amit sabunlari, Eter karbon asitler ve bunlarin tuzlari, yag asitisetionatlar, yag asit sarkosinatlar, yag asittauriler, N-Asilamino asitler, Örnegin Asillastilatlar, Asiltartratlar, Asilglutamatlar ve Asilaspartatlar, AIkiI oligoglukosid sülfatlar, AlkiI glikoz karboksilatlar, Protein yag asit kondensattlari ve AIkiI (eter) fosfatlar.

Diger ilave iyonik olmayan tensitler arasinda örnegin asagidakiler bulunur: - Gliserin ester, örnegin Gliserin monostearat, - Seker tensitleri, Sorbit ester, örnegin Sorbitan yag asit esteri (Sorbitanmonooleat, Sorbitantristearat), Polioksietilen sorbitan yag asitester, AIkiI poliglikositler, N-AIkiI glukonamitler, - Alkil metilsulf oksitler, AIkiI dimetil fosfin oksitler, örnegin Tetradesildimetil fosfin oksit.

Uygun amfoter Tensitler örnegin. Alkil betainler, AIkiI amido propilbetainler, AIkiI sulfobetainler, AIkiI glisinatlar, Alkil karboksi glikinatlar, AIkil am amfoasetatlar ya da propionatlar, Alkil amfhodiasetatlar ya da -dipropionatlar. Ornegin kokodimetil sulfo propilbetain, Lauril betain, kokamido propilbetain, Sodyum kokafhopropionat ya da Tetradesil dimetilamin oksit kullanilabilir.

Katyonik tensitler arasinda örnegin kuaterne edilmis Amonyum bilesikleri, özellikle Alkil trimetilamonyum - ve Dialkil dimetil amonyum - halojenitleri ve -alkil sülfatlar ve Piridin- ve lmidazolin- türevleri, özellikle Alkil piridinyum- halojenitleri bulunur. Ornegin Behenil ya da Setiltrimetil amonyum klorit kullanilabilir.

Uygun organik çözücü maddeler 9) bir ya da çok degerli alkoller, Alkanolamineler ya daglikollerterler arasindan seçilmistir. Tercihen bunlar Etanol, n- ya da i-Propanol, Butanolen, Glikol, Propan ya da Butandiol, Gliserin, Diglikol, Propil- ya da B'utildiglikol, Hekzilen glikol, Etilen glikolmetileter, Etilen glikol etil eterler, Etilenglikol Propileter, Etilen glikolmono-n- b'utileter, Dietilen glikol- metileter, Dietilen glikollertileter, Propilen glikolmetil-, -etil- ya da-Propileter, Dipropilen glikolmonometil- ya da -etileter, Diisopropilen- glikol monometil- ya da -etileter, Metoksi-, Etoksi- ya da Butoksitri glikol, i-Butoksiethoksi-Z- propanol, 3-Metil- 3-meth0ksi butanol, Propilen-glikol-t- bütileter ve bu karisimlarin çözücü maddeleri arasindan seçilmislerdir.

Köpük inhibitörleri ya da köpük gidericiler 9) olarak örnegin sabunlar, parafinler ya da silikon yaglari söz konusu olup, bunlar gerektigi takdirde tasiyici materyallerin Uygun bazlar g) alkali metal hidroksitler, toprak alkali metal hidroksitler, alkali metal karbnatlar, toprak alkali metal karbonatlar, Amonyum karbonat Alkali metal hidrojen karbonatlar, toprak alkali metal hidrojen karbonatlar, Amonyum hidrojen karbonat ve bunlarin karisimlaridir. Tercihen Na-, Li- ve Mg-Karbonatlar ya da -Hidrojen karbonatlar, özellikle Sodyum karbonat ve/ veya Sodyum hidrojen karbonat kullanilir.

Mevcut basvurunun konusu ayrica, makineyle bulasik yikama için, polimer bilesimi a) içeren bulusa uygun formülasyonlarin kullanimi ile birlikte bir bulasik yikama makinesi içerisinde bulasiklarin temizlenmesi için bir metot olup, içerisinde formülasyonlan tercihen bir bulasik yikama programinin akisi sirasinda, asil yikama isleminin baslamasindan önce ya da asil yikama islemi sirasinda bir bulasik makinesinin iç alaninin içine dozajlanir. Bulusa uygun kullanilan formülasyonlarin içeri dozajlanmasi ya da içeri beslenmesi elle meydana gelebilir, tercihen madde bulasik makinesinin bir dozaj haznesi vasitasi ile bulasik makinesinin içi alanina dozajlanir. Bulusa uygun kullanilan formülasyonlar kendi avantajli temizleme özelliklerini özellikle düsük sicaklik temizleme metodunda da gösterirler. Bu metotlar azami 55 'Üye kadar, tercihen azami olarak 50 °C'y e kadar uygulanir. Bulusa uygun formülasyonlarin makineyle bulasik yikama için bilinen formülasyonlara karsi özelligi, iyi temizleme gücüne sahip olmalaridir. Bunlar ayrica makineyle bulasik yikamada kurutmanin iyilestirilmesine de uygundurlar.

Mevcut bulus asagida tarif edilmis olan sekiller ve örnekler vasitasi ile daha yakindan açiklanmaktadir. Burada sekiller ve örnekler bulus için kisitlayici olarak anlasilmamalidirlar.

Asagidaki sekillerde ve örneklerde asagidaki kisaltmalar kullanilmaktadir: EO: Etilen oksit PO: Propilen oksit BO: Bütilen oksit Mn: Sayisal ortalama moleküler agirlik Mw: Agirlik ortalama moleküler agirlik PET: Polietilen tereftalat TL-degeri: Isik geçirgenligi için deger n.b.: belirlenmedi rad/s: Saniye basina radyan (radiant per second) pphm: 100 agirlik kismi monomer için agirlik kisimlari (parts per hundred SEKIL TARIFI Sekil 1, tablo 1'de örnek 8'den jel için sicakliga bagli olarak viskoziteyi gösterir.

Sekil 2, tablo lide örnek 8'den jel için sicakliga bagli olarak depolama modülünü gösterir.

Sekil 3, tablo 1'de örnek 8'den jel için sicakliga bagli olarak kalip modülünü gösterir.

Sekil 4 tablo 1'de örnek 8'den jel için sicakliga bagli olarak faz açisini (ö) gösterir. ÖRNEKLER La) Suda çözünürlügün tespiti Suda çözünürlügün tespiti için ilgili polimer bilesiminin 5 grami 1 litrelik bir beher cami içine konulmus ve daha önce 40 “Üye isitilmis olan 900 mL su ilave edilmistir.

Karisim 20 dakika boyunca bir manyetik karistirici ile 40 “Ode kari stirilmistir ve pH degeri sodyum Iavgasi ile 8'e ayarlanmistir. Suda çözünür polimer jelleri transparan ya da hafif bulanik çözeltilere neden olmuslardir. l.b) Agirlik ortalama moleküler agirligin (Mw) tespit edilmesi: Polimerin agirlik ortalamali moleküler agirligi jel permeasyon kromatografisi (GPC) vasitasi ile tespit edilmistir. Bunun için asagidaki cihazlar ve kromatografi metotlari kullanilmistir: Standard: Poliakril asit, nötralize edilmis deiyoneze edilmis su içerisinde Akis: 0,8 mL/dak.

Sütun: 1 ön sütun (l = 5 cm), 2 ayirma sütunu (I = her biri 30 cm) Sütun sicakligi: 35 °C Dedektör: DRI (Refractive Index Detector) Agilent 1100 Numune cisimlerin transparanligi kendi isik geçirgenlikleri (TL- degeri) açisindan 500 nmilik bir dalga boyunca ve 20 @de tespit edilmistir. % 100 referans olarak su kullanilmistir.

Genel üretim talimati: Uç besleme, azot girisi ve bir ankrajli karistirici ile donatilmis olan bir cam reaktör içerisine polieter komponenti (PE), gerektigi takdirde Regülatör (R) ve gerektigi takdirde çözücü madde (LM) tablo 1'e göre bir miktarda konulmus, birkaç dakika için azot ile durulanmis ve 75 Üye isitilmistir. Ilk karisima sonra 75 cC'de ve 100 dev./dak.*da karistirilarak 4 saat içerisinde besleme 1 ve 3 es zamanli olarak ilave edilmistir. Besleme 1 Monomer (M), besleme 2, küçük bir miktar iyonik olmayan tensit (PE) ve/ veya çözücü madde (LM) içinde çözülmüs bir starter (S) içermektedir ve besleme 3 gerektigi takdirde bir diger miktarda regülati'or (R) içermektedir. Besleme 1, 2 ve 3*ü ilave edilmesinden sonra karisim bir saatligine 75 °C'de ve 100 dev./dak.rda sonraki polimerizasyona karistirilmistir. Sonra polimer bir beher cami içine dökülmüs ve derhal oda sicakligina sogutulmustur.

Bulusa uygun polimer bilesimlerinin üretilmesi için asagidaki kullanim maddeleri kullanilmistir: M1: Akril asit PE1: sivi iyonik olmayan tensit; 5,5 Mol EO, 2 Mol PO ve 1 Mol Tridekanoltden PE2: sivi iyonik olmayan tensit; 7,8 Mol EO, 1,2 Mol BO ve 1,0 Mol çoklu dallandirilmamis C9-C11-Okzo alkolün reaksiyon ürünü PE3: 400 g/mollük bir ortalama mol kütlesine sahip olan polietilen glikolden meydana gelen sivi Polieter PE4: Modifiye edilmis yag alkolpoli glikol eterden meydana gelen kati iyonik olmayan PES: Ci3C15- alkol + 9 E0 + 2 BuO PE6: C6- alkol + 6 E0 (Hekzil glikol ya da Hekzildi glikolden baslayarak) R1: (2-EtilhekziI)-tio glikolat R2: 2-Merkaptoetanol R3: NaH2P02 (% 55tlik sulu çözelti), LM1: Propilen glikol LM2: Dipropilen glikol LM3: Su LM4: Isopropanol Ornek 1 ila 13'ün bulusa uygun polimer bilesimlerinin `üretimi yukarida tarif edilmis olan genel üretim talimatina göre meydana gelmistir. Monomer komponenti (M1) olarak Akril asit kullanilmistir. Kullanilan Akril asit ve ilgili Polieter komponenti (PE) tablo 1'de belirtilmis olan agirlik kisimlarinda ilave edilmis olup, içerisinde çözücü maddenin (LM), starterin (S) ve regülatörün (R) polimer karisimlari içerisindeki miktari degistirilmistir. Bundan ortaya çikan polimer bilesimlerinin kivami ve analitik parametresi asagidaki tablo 2'de özetlenmistir. (2) 29.5 (3) (1) (2) (1) (2) (1) (2) (1) (1) (1) (1) (2) 29.5 (3) (2) 22.9 (3) (3) 27.3 (3) 60 (6) (2) 26.2 (3) (2) 26.2 (3) 60 (6) (2) 26.2 (3) Orn.-No. 500 nmide 25 c(Yde kivam Mw (glmol) TL-degeri 1 n.b. kati 4700 2 n.b. kati 1700 3 % 99.3 kati 6000 4 % 98.3 kati 2200 % 97.9 kati 7100 6 % 97.4 akici 9500 7 n.b. kati 4300 8 % 98.7 kati 4200 9 % 99.7 akici 4200 % 99.1 akici 5800 11 % 99.0 kati 4200 12 % 99.6 akici 4500 13 % 99.7 akici 6900 Sicakliga bagli olarak viskozite: Incelenen numunelerin sicakligina bagli olarak viskozite akisi bir rotasyon reometresi vasitasi ile (TA-Instruments firmasinin peltier sistemi, plaka/ plaka geometrisi Q 40 mm, h :1 mm sahip olan DHR-1) 20 °C ila 80 (0 arasi ndaki sicakliklarda incelenmistir.

Sicaklik rampasi (y = % 1 Mmin = . 80 °C”den 20 °C'ye ve geriye iki ser akis olarak ölçüm sicakligi/sicakliklari (sogutma-l isitma orani 2 K/dak.). ölçüm süresinin her biri 30'ak dakikadir.

Bulusa uygun polimer bilesimlerinin visko elastik davranisinin incelenmesi için örnek 8'den polimer bilesimlerinin viskozite akisi sicakliga bagli olarak tespit edilmistir.

Sonuçlar sekil 1 ila 4'te gösterilmistir. Diyagramlardan da görülebilecegi üzere viskozitenin akisi (sekil 1) yukari ve ve ayagi egrilerde birbirini örter sekilde üst üste bulunmamaktadir, bu da önceden verilmis olan ve numunenin gerçek sicakligi nedeniyledir. Hem asagi (80 @den 20 °C'ye) hem de yukari - (20 °Ciden 8 O <Üye) her iki akis basina ölçümler uygulanmistir (run 1 ve run 2). Burada numunenin degismemis oldugu görülmektedir.

Saklama modülünün akisi sekil 2'de ve kayip modülünün akisi sekil Site üst üste bindirilmistir. Genel olarak 35 C ila 45 cC'de daha yakindan görülebilen bir geçis gözlenmektedir, bu da özelikle sekil 4'ün maksimumunda gösterilmis olan faz açisinda (ö) görülebilmektedir.

Claims

ISTEMLER 1.
Bir jel formunda polimer bilesiminin kullanimi olup, özelligi; a) bir monomer bilesiminin M) hazirlanmasi, bunun da A) en azindan bir oi,ß- etilenik doymamis asitten meydana gelmesi ve çapraz baglayici etkiye sahip olan, iki ya da ikinde fazla polimerize edilebilir oi,ß- etilenik doymamis çift baglari molekül basina içeren monomerleri B) içermedigi, b) a) adiminda hazirlanmis olan monomer bilesiminin M), en azindan 200 g/molilük bir sayisal ortalama moleküler agirliga sahip olan poleterollerden ve bunun mono ve Di-(C1-Ce-alkil eterleri), polieter grubu içerikli tensitler ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmis olan en azindan bir polieter komponentinin PE) mevcudiyetinde bir radikalik polimerizasyona tabi tutuldugu makineyle bulasik yikama için formülasyonlarin içinde uygulandigi bir metot vasitasi ile elde edilebilir olmasidir. .
Istem lie göre kullanim olup, özelligi; içerisinde adim b) içerisinde radikalik polimerizasyonun, su, Ci-Ce-Alkanoller, PE)*den farkli polioller, bunlarin mono ve dialkil eterleri ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmis olan bir çözücü madde LM) mevcudiyetinde meydana gelmesidir. .
Onceki istemlerden birisine göre kullanim olup, özelligi; içerisinde b) adiminda polimerizasyonun besleme modu içerisinde meydana gelmesi, içerisinde polieter komponentinin PE) en azindan bir kisminin ve gerektigi takdirde, mevcut oldugu takdirde, çözücü maddenin LM) en azindan bir kisminin yerlestirilmesi, ve a) adiminda hazirlanmis olan monomer bilesiminin en azindan bir kisminin ve en azindan bir radikal starterin (8) ilk karisima beslenmesidir. .
Istem 2 ya da Siden birisine göre kullanim olup, özelligi; içerisinde b) adiminda radikalik polimerizasyonun ilave olarak bir çözücü maddenin LM) mevcudiyetinde meydana gelmesi, ve - Reaksiyon karisiminin reaksiyonun baslangicinda b) adiminda çözücü maddeyi LM), reaksiyon karisiminin toplam agirligina göre agirlikça % 0 ila 90, tercihen agirlikça % 0,1 ila 70 miktarinda içermesi, reaksiyon karisiminin b) adiminda reaksiyonun sona ermesinden sonra çözücü maddeyi LM), reaksiyon karisiminin toplam agirligina göre agirlikça % 0 ila 50, tercihen agirlikça % 0,1 ila 40 miktarina içermesidir. .
Onceki istemlerden birisine göre kullanim olup, özelligi; a) adimi içerisinde hazirlanmis olan monomer bilesiminin, akril asitten A1), ve gerektigi takdirde en azindan bir diger ci,ß- etilenik doymamis asitteri A2) meydana gelmesi, bunun da Karbon asitler, Sülfon asitler, Fosfon asitler ve bunlarin karisimlarindan seçilmis olmasidir. . 1 ila 5 arasindaki istemlerden birisine göre kullanim olup, özelligi; içerisinde monomer bilesiminin M) yalnizca Akril asitten meydana gelmesidir. .
Onceki istemlerden birisine göre kullanim olup, 'özelligi, içerisinde Polieter komponentinin PE), 200 ila 100000 arasinda bir sayisal ortalama moleküler agirliga olan bir polieterolü ve bunun bir mono ya da Di-(Ci-Cz-alkil eterini) içermesidir. .
Onceki istemlerden birisine göre kullanim olup, 'özelligi, içerisinde Polieter komponentinin PE), en azindan bir Polieter grubu içerikli tensiti içermesi, bunun da Alkil polioksialkilen eterleri, Arilpolioksialkilen eterleri, Alkil aril polioksialkilen eterleri, alkoksille edilmis hayvansal ve/ veya bitkisel kati yaglar ve/ veya sivi yaglar, yag aminalkoksilatlar, yag asit amidalkoksilatlar, yag asit dietanolamid alkoksilatlar, Polioksietilen sorbitan yag asitesterleri, Alkil -polietersülfatlar, Arilpolieter sülfatlarlar, Alkil arilpolieter sülfatlar, Alkil polietersulfonatlar, Arilpolietersulfonatlar, Alkil arilpolieter sulfonatlar, Alkil polieter fosfatlar, Arilpolieter fosfatlar, Alkil arilpolieter fosfatlar, Gliserin eter sulfonatlar, Gliserin eter sülfatlar, Monogliserit(eter) sülfatlar, yag asitamideter sülfatlar, Polioksialkilen sorbitan yag asit esterleri ve bunlarin karisimlari arasindan seçilmis olmasidir. .
Onceki istemlerden birisine göre kullanim olup, 'özelligi, içerisinde Polimer bilesiminin 1.5 mmoI/g ila 15 mmoI/g, tercihen 4 mmol/g ila 7 mmoI/g arasinda asit gruplarinin bir içerigine sahip olmasidir.
10. Onceki istemlerden birisine göre kullanim olup, 'Özelligi, içerisinde Polimer bilesiminin, suyun isik geçirgenligine göre 500 nmrde ölçülerek TL-degeri olarak belirtilen en azindan % 85tlik, tercihen en azindan % 907Iik bir isik geçirgenilgine sahip olmasidir.
11. 1 ila 10 arasindaki istemlerden birisine göre kullanim olup, 'özelligi, içerisinde polimer bilesimi içerisinde asit gruplarinin % 80 mola kadar, tercihen asit gruplarinin % 70 mola kadar, özellikle de asit gruplarinin % 20 mola kadar nötralize edilmis olarak mevcut olmalaridir.
12.1 ila 10 arasindaki istemlerden birisine göre kullanim olup, özelligi, içerisinde polimer bilesimi içerisinde asit gruplarinin nötralize edilmis formda mevcut olmamalaridir.
13.0nceki istemlerden birisine göre kullanim olup, özelligi; içerisinde polimer bilesimi içerisinde içerilmis olan polimerlerin, jel permeasyon kromatografisi (GPC) vasitasi ile polimer standart olarak nötralize edilmis poliakril asit kullanilarak belirlenmis olan 1000 ile 70000 Dalton arasinda bir agrilik ortalamali moleküler agirliga sahip olmasidir.
14. Onceki istemlerden birisine göre kullanim olup, özelligi; içerisinde makineyle bulasik yikama için formülasyonun asagidaki komponentleri içermesidir: a) istem 1 ila 13tte tanimlandigi gibi en azindan bir polimer bilesimi, b) en azindan bir gelistirici bilesken, c) gerektigi takdirde en azindan bir enzim, d) gerektigi takdirde en azindan bir agartici madde, f) gerektigi takdirde en azindan bir koyulastirici, ve g)gerektigi takdirde, tercihen a)*dan frakli tensitler, bazlar, korozyon inhibitörleri, köpük gidericiler, boyalar, koku maddeleri, dolgu maddeleri, çözülme aracilari ve organik çözücü maddeler arasindan seçilmis olan en azindan bir diger katki maddesi arasindan seçilmis olan en azindan bir diger katki maddesi, 15.80fra takimlarinin makineyle temizlenmesi için metot olup, özelligi; içerisinde temizlenecek olan sofra takimlarinin, istem 14'te tanimlandigi gibi makineyle bulasik temizleme için bir formülasyonu içeren bir islem çözeltisi ile temas ettirilmesidir.