NL8401741A - Enzym bevattend gestabiliseerd eenfasig vloeibaar wasmiddel met builders. - Google Patents

Description

» VO 6344

Enzym bevattend gestabiliseerd eenfasig vloeibaar wasmiddel met builders.

Deze uitvinding heeft betrekking op stabiele enzym bevattende vloeibare wasmiddelen met builders die geschikt zijn voor de was of als voorweekmiddelen. Meer in het bijzonder heeft de uitvinding betrekking op waterige enzym bevattende vloeibare wasmiddelen die een niet-fosfaat 5 detergentbuilder bevatten en die karakteristiek fysisch stabiele, heldere, eenfasige homogene vloeibare middelen zijn.

Het verschaffen van de. gestabiliseerde enzym bevattende vloeibare wasmiddelen heeft veel aandacht gekregen. De wenselijkheid enzymen in wasmiddelen op te nemen berust op de effectiviteit van proteolyti-10 sche en amylolytische enzymen de op bevuilde weefsels aanwezige eiwitachtige en zetmeel achtige materialen te ontleden, waardoor de verwijdering van vlekken zoals, van jus, bloed, chocolade en dergelijke bij het wassen wordt vergemakkelijkt. Voor de was geschikte enzymatische materialen, in het bijzonder proteolytische enzymen, zijn betrekkelijk duur.

15 Zij vormen in het algemeen de duurste component in een normaal in de handel zijnd wasmiddel, zelfs wanneer hun hoeveelheden betrekkelijk gering zijn. Verder is het bekend dat enzymen in een waterige samenstelling instabiel zijn. Dit is de reden dat meestal een overmaat enzym in vloeibare wasmiddelen.noodzakelijk is als compensatie voor de ach-20 teruitgang van de enzymactiviteit bij langdurige opslagperioden. In de stand van de techniek vindt men dan ook talrijke voorstellen enzym bevattende vloeibare wasmiddelen te stabiliseren, in het bijzonder vloeibare middelen zonder builders, waarbij gebruik wordt gemaakt van diverse materialen die in het middel worden opgenomen en als enzymstabi-25 Tisatoren fungeren.

Vooral bij vloeibare wasmiddelen die een builder bevatten, is het probleem van de enzyminstabiliteit bijzonder sterk aanwezig. Dit komt in hoofdzaak omdat de builders een destabiliserend effect op enzymen bezitten, zelfs in middelen die enzymstabilisatoren bevatten die 8401741 - 2 - in middelen zonder builders effectief zijn. Voorts ontstaat bij het opnemen van een builder in een vloeibaar wasmiddel een ander probleem, nl. dat het moeilijk is een stabiele eenfasige oplossing te vormen, aangezien b.v. de oplosbaarheid van natriumtripolyfosfaat in waterige 5 middelen betrekkelijk beperkt is, in het bijzonder in aanwezigheid van anionogene en niet-ionogene wasmiddelen. Zo wordt in de Britse octrooiaanvrage 2.079.305 een waterig enzym bevattend vloeibaar wasmiddel met builders beschreven dat wordt gestabiliseerd door een mengsel van een polyol en boorzuur. In de voorbeelden beschreven middelen zijn echter 10 in plaats van stabiele, heldere, eenfasige oplossingen, troebele suspensies die bij langdurige opslag; gaan schiften. Aldus dient men bij het samenstellen van een in de handel aanvaardbaar enzym bevattend vloeibaar wasmiddel met builders de problemen van enzymstabiliteit en fysische produktstabiliteit te overwinnen.

15 : De onderhavige uitv.inding voorziet in een gestabiliseerd wate rig, helder, eenf as ig, enzym bevattend vloeibaar wasmiddel met builders omvattend: (a) ongeveer 3 tot 10 gew.% van een oppervlakteactieve niet-iono-gene wasmiddel verbinding; 20 (b) ongeveer 3 tot 1.5 gew.% van een oppervlakteactieve amfotere wasmiddelverbinding; (c) ongeveer 5 tot 25 gew.% van een niet-fosfaat. wasmiddel builder- zout; (d) een effectieve hoeveelheid van een enzym of enzymmengsel, 25 gekozen uit alkalische protease-enzymen en o<-amylase-enzymen; (e) ongeveer 3 tot 15 gew.% van een enzym stabiliserend systeem dat in wezen bestaat uit (i) glycerol en (ü) een boriumverbinding gekozen uit boorzuur, boriumoxyde en al kaTimetaal boraten die met glycerol kunnen reageren; en 30 (f) ongeveer 30 tot 85 gew.% water.

Volgens de werkwijze van de uitvinding wordt het wassen van de bevlekte en/of bevuilde materialen uitgevoerd door dergelijke materialen in aanraking te brengen met een waterige oplossing van het boven gedefinieerde vloeibare wasmiddel. Anders dan de enzym bevattende wasmid-35 delen met builders die in de techniek bekend zijn, zijn de samenstel- 84 0 1 7 4 1 ..............._ ..................

- 3 - linger) van de onderhavige uitvinding, heldere, eenfasige homogene oplossingen die gedurende lange opslagperioden en bij een ruim tempera-tuurtraject fysisch stabiel zijn. Zij zijn bij voorkeur nagenoeg vrij van fosfaatbuilderzouten.

5 Door toepassing van een mengsel van niet-ionogene en amfotere oppervlakteactieve wasmiddelen volgens de uitvinding is het mogelijk dergelijke oppervlakteactieve middelen en de niet-fosfaat builder voldoende in een waterige samenstelling te doen oplossen om een homogene eenfasige oplossing te vormen. Het niet-ionogene wasmiddel kan onge-10 veer 3 tot 10%,. bij voorkeur ongeveer 4 tot 8%, in gewicht, van het wasmiddel uitmaken terwijl het amfotere wasmiddel in het algemeen ongeveer 3 tot 15% en bij voorkeur ongeveer 4 tot 10%,. in gewicht, van een dergelijke samenstelling omvat.

De relatieve hoeveelheden van elk van de voornoemde wasmiddelen 15 worden in het algemeen bepaald door de hoeveelheid toegepaste builder-zout. Voor builderconcentraties van ongeveer 5 tot 15 gew.% ten opzich-: te van het wasmiddel, zijn de amfotere en niet-ionogene wasmiddelen meestal elk aanwezig in een hoeveelheid van ongeveer 4 tot 7 gew.%, waarbij de onderlinge verhouding van amfoteer tot niet-ionogeen was-20 middel in het algemeen ongeveer.1 is. Voor builderconcentraties in het gebied van ongeveer 15 tot 25 gew.% is het amfotere wasmiddel meestal aanwezig in een hoeveelheid van ongeveer 6 tot 10 gew.%, waarbij de onderlinge verhouding van amfoteer tot niet-ionogeen wasmiddel bij voorkeur boven 1 ligt en een verhouding van ongeveer 1,2 tot 1,6 bijzonder 25 gewenst is, van welke verhoudingen de bovengrenzen in het algemeen overeenkomen met de hogere builderzoutconcentraties.

Het enzym-stabiliseringssysteem van de uitvinding is een mengsel van glycerol en een boriumverbinding gekozen uit boorzuur, boriumoxyde en een al kalimetaalboraat dat met glycerol kan reageren. Het gewicht 30 van het stabilisatorsysteem in de onderhavige wasmiddelen met builders is ongeveer 3 tot 15%, bij voorkeur 4 tot 10%, in gewicht. Mengsels van glycerol en borax zijn bijzonder nuttig voor de enzymstabiliteit, waarbij de gewichtsverhouding van glycerol tot borax in een dergelijk sta-bilisatormengsel in het algemeen ongeveer 1,2 tot 3 is, waarbij een ver-35 houding van ongeveer 1,5 tot 2,5 bijzondere voorkeur heeft. Aldus is .................84 0 1 7 4 1.........................................................................................................

- 4 - de voorkeurshoeveelheid glycerol in het wasmiddel ongeveer 3 tot 7% en de voorkeurshoeveelheid borax ongeveer 1 tot 4%, alles gebaseerd op het gewicht van het middel.

De in de onderhavige wasmiddelen aanwezige alkalische proteoly-5 tische enzymen bevatten d e verschillende in de handel verkrijgbare vloeibare enzympreparaten die aan wasmiddelen zijn aangepast, waarbij enzympreparaten in poedervorm tevens bruikbaar zijn hoewel zij in het algemeen minder geschikt zijn voor opname in de vloeibare wasmiddelen met builders. Geschikte vloeibare enzympreparaten omvatten b.v.

10 "Alcalase" en "Esperase" van Novo Industries, Kopenhagen, Denemarken en "Maxatase" en "AZ-Protease" van Gist-Brocades, Delft, Nederland.

Geschikte oc-amylase vloeibare enzympreparaten. zijn b.v., "Termamyl" en "Maxamyl" van resp. Novo Industries en Gist-Brocades. "Esperase" heeft bijzondere voorkeur vanwege zijn optimale activiteit 15 bij de hogere pH-waarden die corresponderen met de wasmiddelen met builders .

De in de uitvinding toegepaste synthetische niet-ionogene en amfotere synthetische wasmiddelen kunnen uit een groot aantal van dergelijke verbindingen worden gekozen, die welbekend zijn en uitvoerig wor-20 den beschreven in Surface Active Agents, band II, door Schwartz, Perry en Berch, gepubliceerd in 1958 door Interscience Publishers, waarvan de relevante beschrijvingen hierin als referentie worden opgenomen.

De niet-ionogene wasmiddelen zijn gewoonlijk poly-lagere gealko-xyleerde lipofiele verbindingen waarin de gewenste hydrofiele-lipofiele 25 balans wordt verkregen door een hydrofiele poly-lagere alkoxygroep van een 1ipofiele eenheid te adderen. Het in de onderhavige middelen bij voorkeur toegepaste niet-ionogene wasmiddel is bij voorkeur een poly-lager gealkoxyleerde hogere al kano! waarbij het alkanol 10 tot 18 koolstofatomen bevat en waarin het aantal molen lager alkyleenoxyde 30 (met 2 of 3 kool stofatomen) 3 tot 12 is. Van deze materialen hebben die de voorkeur waarin het hogere alkanol een hoger vetalcohol met 11 of 12 tot 15 kool stofatomen is die 5 tot 8 of 5 tot 9 lagere alkoxygroepen per mol bevat. Het lagere alkoxy is bij voorkeur ethoxy maar in sommige gevallen wordt dit gemengd met propoxy, waarbij de laatste indien aan-35 wezig, een ondergeschikt bestanddeel vormt (minder dan 50¾). Voorbeel- 8401741 - 5 - den van dergelijke verbindingen zijn die waarin de al kano! 12 tot 15 koolstofatomen bevat en ongeveer 7 ethyleenoxydegroepen per mol bevat, zoals Neodol'1*'25-7 en Neodol 23-6,5, welke produkten worden verhandeld door Shell Chemical Company, Inc. Het eerste is het condensatieprodukt 5 van een mengsel van hogere vetalcoholen met gemiddeld 12 tot 15 koolstofatomen, met ongeveer 7 molen ethyleenoxyde terwijl het laatste een overeenkomstig mengsel is waarin het koolstofgehalte van de hogere vet-alcohol 12 tot 13 en het aantal ethyleenoxydegroepen per mol gemiddeld ongeveer 6,5 is. De hogere alcoholen zijn primaire alkanojen. Andere 10 voorbeelden van dergelijke wasmiddelen omvatten Tergitol^15-S-7 en Tergitol 15-S-9, die beide lineaire secundaire alcoholethoxylaten zijn verhandeld door Union Carbide Corporation. Het eerste is een gemengd ethoxyleringsprodukt van een 11 tot 15 koolstofatomen bevattend lineair secundair al kano! met 7 molen ethyleenoxyde terwi jl het laatste een ge-15 lijksoortig produkt is maar waarbij 9 molen ethyleenoxyde worden gereageerd.

In de onderhavige wasmiddelen zijn tevens hogermoTeculaire niet-: ionogene middelen zoals Neodol 45-11 bruikbaar^diesoortgelijkeethy-leenoxydecondensatieprodukten^van" hogere vetalcoholen zijn, waarbij het 20 hogere vetalcohol 14 tot 15 koolstofatomen bevat en het aantal ethyleen-oxydegroepen per mol ongeveer 11 is. Dergelijke produkten worden tevens gemaakt door Shell Chemical Company. Andere bruikbare niet-ionogene middelen zijn Plurafac B-26 (BASF Chemical Company), het reactieprodukt van een hogere lineaire alcohol en een mengsel van ethyleen- en propy-25 leenoxyden.

In de voorkeurspoly-lager gealkoxyleerde hogere alkanolen wordt de beste balans tussen hydrofiele en lipofiele eenheden verkregen wanneer het aantal lagere alkoxygroepen ongeveer 40 tot 100¾ van het aantal koolstofatomen in de hogere alcohol is, bij voorkeur 40 tot 60%.

30 Het niet-ionogene wasmiddel bestaat bij voorkeur uit tenminste 50% van de voorkeursrgeëthoxyleerde alkanolen. HogermoTeculaire alkanolen en verschillende andere normaal vaste n i e.t-ionogene wasmiddel verbindingen en oppervlakteactieve middelen kunnen bijdragen aan een gelering van het vloeibare wasmiddel en worden bijgevolg weggelaten of in hoe-35 veelheid beperkt, hoewel ondergeschikte hoeveelheden daarvan met het oog 8401741 - 6 - op hun reinigingseigenschappen kunnen worden toegepast, enz. Wat betreft de voorkeur en minder de voorkeur hebbende niet-ionogene wasmiddelen zijn de daarin aanwezige alkylgroepen bij voorkeur lineair hoewel een geringe mate van ketenvertakking getolereerd kan worden, zoals bij een 5 koolstof dat 1 of 2 koolstofatomen van het eindstandige koolstofatoom van de rechte keten is verwijderd en verwijderd van de ethoxyketen, onder voorwaarde dat een dergelijk vertakt alkyl niet langer is dan 3 koolstofatomen. Normaal kan de hoeveelheid kool stofatomen in een dergelijke vertakte configuratie ondergeschikt zijn, en zelden meer dan 20% 10 van het totale koolstofatoomgehalte van het alkyl bedragen. Hoewel lineaire alcoholen die aan de einden zijn gekoppeld met de ethyleenoxyde-ketens een sterke voorkeur hebben en naar wordt gemeend een optimale combinatie van waskracht, biologische afbreekbaarheid.en niet-gelerende eigenschappen geven, kunnen eveneens in de keten mediale of secundaire 15 bindingen met ethyleenoxyde optreden. Bij een dergelijk geval gebeurt dit slechts bij een ondergeschikte hoeveelheid van dergelijke alkylen, in het algemeen minder dan 20% hoewel dit bij de voornoemde Tergitol en groter kan zijn. Wanneer propyleenoxyde in de lagere alkyleenoxydeketen aanwezig is zal dit eveneens gewoonlijk minder dan 20% daarvan bedragen 20 en bij voorkeur minder dan 10%..

Amfotere synthetische, wasmiddelen omvatten de hogere vetcarboxy-1aten, fosfaten, sulfaten of sulfonaten die een kationische substituent bevatten, zoals een aminogroep, die gequaterniseerd kan zijn, b.v. met een lagere alkylgroep, of waarvan de keten bij de aminegroep is ver-25 lengd door condensatie met een lagere alkyleenoxyde, b.v. ethyleenoxy-de. Voorbeelden van dergelijke geschikte amfotere wasmiddelen omvatten: alkyl-/3-aminodipropionaten, RN^CgH^COOM^; alkyl-^-aminopropionaten, RNMC^COOM; en lange imidazoolderivaten met de algemene formule: /CH2\ 30 N CH2

R - C - N - CH9CH90CH9C00M

/ \ 2 2 2

OH CH2C00M

waarin R een acyclische hydrofobe groep is met ongeveer 8 tot 18 kool-stofatomen en M een kation is dat de lading van het anion neutraliseert. 35 Een anionisch wasmiddel kan naar keuze tevens in ondergeschikte 8401741 - 7 - hoeveelheden worden toegepast om de niet-ionogene amfotere synthetische wasmiddelen, die in de onderhavige vloeibare wasmiddelen aanwezig zijn, te suppleren. In het algemeen zal de hoeveelheid van het anionische wasmiddel beneden ongeveer 5 gew.% liggen en is bij voorkeur beneden 5 3 gew.%, berekend op het totale middel, in verband met de beperkte op losbaarheid van dergelijke wasmiddelen in de vloeibare wasmiddelen met builders. Alkyl benzeensulfonaatzouten, waarin de alkylgróep 10 tot 18 koolstofatomen bevat, hebben in de onderhavige middelen een bijzonder beperkte oplosbaarheid zodat het de voorkeur heeft dat zij nagenoeg 10 niet in de onderhavige middelen aanwezig zijn om de mogelijkheid van produktafscheiding te voorkomen.

De voorkeurs anionische wasmiddelen zijn gesulfateerde geëthoxy-leerde hogere vetalcoholen met de formule R0(C2H40)mS03M, waarin R een vetalkyl is met 10 tot 18 of 20 koolstofatomen, m 2 tot 6 of 8 is 15 (met bij voorkeur een waarde van ongeveer 1/5 tot 1/2 van het aantal koolstofatomen in R) en M een solubiliserend zoutvormend kation is, zoals een alkalinetaal, ammonium, lager alkylamino of lager alkanol-amino, of een hoger alkylbenzeensulfonaat waarin het hogere alkyl 10 .

tot 15 koolstofatomen bevat.

20 Ethyleenoxyde heeft als lager alkyleenoxyde in het anionische alkoxylaatwasmiddel de voorkeursen de hoeveelheid daarvan in het poly-geëthoxyleerde hogere alkanolsulfaat is bij voorkeur 2 tot 5 mol ethy-leenoxydegroepen per mol anionisch wasmiddel, waarbij 3 mol de meeste voorkeur heeft, in het bijzonder wanneer het hogere alkanol 11 of 12 25 tot 15 koolstofatomen bevat. Ter handhaving van de gewenste hydrofiele-lipofiele balans kan het ethyleenoxydegehalte van het wasmiddel, wan-. .. neer de hoeveelheid koolstofatomen van de alkylketen in het lagere gebied van 10 tot 18 koolstofatomen ligt, worden verminderd tot ongeveer . 2 mol per mol, terwijl wanneer het hogere alkanol 16 tot 18 koolstof-30 atomen bevat het aantal ethyleenoxydegroepen, in het hogere deel van het gebied, kan worden verhoogd tot 4 of 5 en in sommige gevallen tot zelfs 8 of 9. Eveneens kan het zoutvormende kation worden gewijzigd om de beste oplosbaarheid te verkrijgen. Het kan elk geschikt solubiliserend metaal of radicaal zijn maar het is meestal een alkalimetaal, b.v. natri-35 urn, of ammonium. Bij gebruik van lagere alkylamine- of alkanolamine- 8401741 -8 - groepen zullen de alkyl- en al kano!groepen gewoonlijk 1 tot 4 kool stof-atomen bevatten terwijl de aminen en alkanolaminen mono-, di- en tri-gesubstitueerd kunnen zijn zoals in monoëthanolamine, diTsopropanol-amine en trimethyl amine. Een poly-geëthoxyleerd alcohol sulfaatwasmiddel 5 met voorkeur is Neodol 25-3$ dat verkrijgbaar is van Shell Chemical Company.

De niet-fosfaatwasmiddelbuilderzouten worden in de onderhavige middelen toegepast in hoeveelheden van in het algemeen 5 tot 25% en bij voorkeur ongeveer 10 tot 20 gew.%. Specifieke voorbeelden van niet-10 fosfor wateroplosbare anorganische builders omvatten wateroplosbare anorganische carbonaat-* bicarbonaat- en silicaatzouten. Bijzonder bruikbaar zijn alkalimetaalcarbonaten, -bicarbonaten en -silicaten, b.v. die van natrium en kalium.

Wateroplosbare organische builders zijn tevens bruikbaar en om-15 vatten de al kalimetaal-, ammonium-en gesubstitueerde ammoniumpolyace-taten, -carboxylaten, -polycarboxylaten en -polyhydroxysulfonaten.

; Specifieke voorbeelden van polyacetaat- en polycarboxylaatbui1ders omvatten natrium-, kalium-, lithium-, ammonium- en gesubstitueerde ammoniumzouten van ethyleendiaminetetrazijnzuur, nitrilotriazijnzuur, 20 benzeenpolycarbonzuren (d.w.z. penta- en tetra-J, carboxymethoxybarn-steenzuur en citroenzuur.

Het percentage water, het belangrijkste oplosmiddel in de onderhavige middelen, is gewoonlijk ongeveer 30.tot 85%, bij voorkeur 45 tot 75% en met de meeste voorkeur ongeveer 60 tot 70%, in gewicht, be-25 rekend op het vloeibare middel.

De optische fluorescerende tintverbeteraars of witmakers die in de vloeibare wasmiddelen worden toegepast, zijn belangrijke bestanddelen van moderne wasmiddelen die aan het gewassen goed en de materialen een helder uiterlijk geven zodat het wasgoed niet alleen schoon is 30 maar ook schoon lijkt.. Hoewel het mogelijk is een enkele tintverbete-raar voor een specifiek beoogd doel in.het onderhavige vloeibare wasmiddel toe te passen, is het in het algemeen wenselijk mengsels van tintverbeteraars te gebruiken die goede heldermakende effecten op katoen, nylon, polyester en mengsels van dergelijke materialen geven en 35 die stabiel zijn ten opzichte van bleekmiddelen. Een goede beschrij- 8401741 - 9 - ving: van dergelijke typen optische tintverbeteraars vindt men in het artikel " The Requirements of Present Day Detergent Fluorescent Whitening Agents" door A.E.Siegrist, J. Am. Oil Chemists Soc., januari 1978 (band 55). Dit artikel alsmede het Amerikaanse octrooischrift 5 3.812.041* die beide hierin als referentie worden opgenomen, bevatten gedetailleerde beschrijvingen van een reeks van geschikte optische tintverbeteraars.

In de onderhavige vloeibare wasmiddel samenstellingen bruikbare tintverbeteraars zijn b.v.: Calcofluor 5BM (American Cyanamid); Tinopal 10 LPW (Ciba); SOF A-2001 (Ciba); CDW (Hilton-Davis); Phorwite RKH» Phorwite BBH en Phorwhite BHC(Verona); CSL, poeder, zuur (American Cyanamid); FB 766 (Verona); BIancophor PD (GAF); UNPA (Geigy); Tinopal RBS 200 (Geigy).

In de onderhavige vloeibare wasmiddelen kunnen hulpmiddelen aan-15 wezig zijn om hetzij functionele of esthetische extra eigenschappen te geven. BruikbarehulpmiddeTenzijnvuilsuspenderendeofanti-vergrau-wingsmiddelen, zoals polyvinylalcohol, natriumcarboxymethylcellulose, hydroxypropylmethyl cellulose; verdikkingsmiddelen, b.v. gommen, algina-ten, agar-agar; schuimverbeteraars, b.v. Taurine-myristine-diëthanol-20 amide; schuim vernietigende middelen, b.v. siliconen; bactericiden b.v. tribroomsalicylanilide, hexachlorofeen; kleurstoffen; pigmenten (waterdispergeerbaar); conserveermiddelen; ultravioletabsorptiemiddelen; weefselverzachters; opaak makende middelen, polystyreensuspensies en parfums. Deze materialen worden uiteraard gekozen naargelang van de 25 in het eindprodukt gewenste eigenschappen, hun verenigbaarheid met de andere bestanddelen en hun oplosbaarheid in het vloeibare wasmiddel.

De onderhavige vloeibare wasmiddelen zijn efficiënt en gemakkelijk. te gebruiken. Vergeleken met wasmiddel poeders voor de grove was kunnen veel kleinere hoeveelheden van de onderhavige vloeistoffen wor-30 den gebruikt om een vergelijkbare reiniging van het bevuilde wasgoed te bereiken. Zo is bij toepassing van een typerende voorkeurssamenstelling van'de uitvinding slechts ongeveer 132 g of een 1/2 beker vloeistof nodig voor een volle waskuip bij een automatische wasmachine met toplading, waarbij het watervolume 15 tot 18 gallon (55 tot 75 liter) 35 is; terwijl zelfs nog minder nodig is voor voorladermachines. Aldus is 84 0 1 74 t - 10 - de concentratie van het vloeibare.wasmiddel in het waswater van de orde van ongeveer 0,2¾. Gewoonlijk zal de hoeveelheid van het vloeibare wasmiddel in de wasoplossing variëren van ongeveer 0,05 tot 0,3%,. liefst bij voorkeur 0,15 tot 0,25%. De hoeveelheden van de verschil -5 lende bestanddelen van het vloeibare wasmiddel kunnen dienovereenkomstig variëren. Men kan equivalente resultaten bereiken onder toepassing van grotere hoeveelheden van een meer verdunde samenstelling maar door de grotere benodigde hoeveelheid is extra verpakking nodig en dit zal in het algemeen voor de consument minder geschikt zijn.

10 Voorbeeld I

Zoals in de nu volgende tabel A aangegeven, werden enzym bevattende vloeibare wasmiddelen met builders A - F samengesteld. De aangegeven percentages geven gewichtspercentages aan.

Tabel A

15 _A__B_ C D E F

geëthoxyleerde. C^-C15 5,5% 5,5% 5,5% 5,5% 5,5% 5,5% primaire alcohol ; (7 mol EO/mol alcohol)

Varion CADG^1) 21 21 21 21 21 21 20 tintverbeteraar 0,2 0,2 0,2 0,2 . 0,2 0,2 natriumnitriliotriacetaat 15 15 15 15 15 15 PBB(2) 1 1 1 1 11 parfum 0,3 0,3 0,3 0,3 0,3 0,3 f3) proteolytisch enzym' 1 1 1 11 1 25 glycerol 5555 — borax — 12 3 — 3 H20 ----------------rest------------------ percentage actief enzym na 6 dagen bij 43°C 12 62 73 76 21 28 30 (1) Een 32%'s waterige oplossing van kokos-amidobetaïne in de handel gebracht door Sherex Chemical Company.

(2) Polar Brilliant Blue - een 1%'s actieve kleurstofoplossing (3) "Esperase", in de handel gebracht door Novo Industries, dat 5% enzym, 75% propyleenglycol en als rest met een activiteit van 8,0 35 KNPU/g bevat (Kilo Novo Protease eenheden/g).

8401741 - 11 -

De enzymactiviteiten van de wasmiddelen A - F werden na 6 dagen opslag bij 43°C gemeten, waarbij het percentage activiteit ten opzichte van de beginwaarde in tabel A wordt aangegeven. A, E en F waren de enige wasmiddelen, die geen enzymstabilisatorsysteem volgens de uitvinding 5 bevatten; hiervan ging. de enzymactiviteit na 6 dagen bijna geheel verloren. Aan wasmiddelen B, C en D is de aanmerkelijke verbetering van de enzymstabiliteit die het gevolg is van het in de wasmiddelen opnemen van glycerol en borax duidelijk merkbaar.

Wasmiddelen A tot F waren alle heldere, eenfasige homogene oplos-10 singen die na 6 maanden opslag bij zowel kamertemperatuur als 43°C hun fysische stabiliteit en helderheid behielden.

Voorbeeld II

Er werden enzym bevattende vloeibare wasmiddelen G en H met builders samengesteld die in wezen gelijk waren aan de wasmiddelen A - F met 15 uitzondering dat in plaats van natrium NTA natriumcitraat als builder-zout werd toegepast. De wasmiddelen worden in tabel B vergeleken.

Tabel B

G H

geëthoxyleerde C^-C,^ primaire alcohol 20 (7 mol EO/rnol alcohol) 5,5¾ 5,5¾

Varion CADG(1) 21 21 tintverbeteraar 0,2 0,2 natriumcitraat - 13 13 PBB^ 1 1 25 parfum ’ 0,3 0,3 (3) proteolytisch enzynr ' 1 1 glycerol -- 5 borax — 3

HgO ------rest-------- ^ percentage actief enzym na 6 dagen bij 43°C 26 95 (!) Een 32°^'s waterige oplossing van kokos-amidobetaïne in de handel gebracht door Sherex Chemical Company.

(2) Polar Brilliant Blue - een U's actieve kleurstofoplossing.

35 (3)."Esperase", in de handel gebracht door Novo Industries dat 5¾ enzym, 8401741 - 12 - 75¾ propyleenglycol en als rest HgO bevat, met een activiteit van 8,0 KNPU/g (Kilo Novo Protease eenheden/g).

Wasmiddel H volgens de uitvinding vertoont na 6 dagen een enzym-activiteit van 95% terwijl wasmiddel G, dat geen enzymstabilisatie-5 systeem bevatte, nagenoeg 3/4 van zijn enzymactiviteit had verloren.

De wasmiddelen waren heldere, eenfasige oplossingen die na 6 maanden opslag bij zowel kamertemperatuur als 43°C fysisch stabiel bleven.

8401741

Claims (19)

1. Gestabiliseerd waterig, helder, eenfasig, enzym bevattend vloeibaar wasmiddel met builders omvattende: (a) ongeveer 3-10 gew.% van een oppervlakteactieve niet-iono-gene wasmiddel verbinding; 5 (b) ongeveer 3 - T5 gew.% van een oppervlakteactieve amfotere wasmiddel verbinding; (e) ongeveer 5 - 25 gew.% van een wateroplosbaar niet-fosfaat detergentbuilderzout; (d) een effectieve hoeveelheid van een enzym of enzymmengsel 10 gekozen uit alkalische protease-enzymen eh V-amylase-enzymen; (e) ongeveer d - 15 gew.% van een enzymstabilisatorsysteem dat : in wezen bestaat uit (i) glycerol en (ii) een boriumverbinding gekozen uit boorzuur,. boriumoxyde en al kali metaal bora ten die met genoemd glycerol in reactie kunnen treden; en 15 . (f) ongeveer 30 - 85%, in gewicht, water.

2. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk* dat genoemde niet-ionogene wasmiddel verbinding een wateroplosbaar C2-C2-gealkoxyleerd ^10”C18“a^kano1 1S*

3. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk, dat. genoemd buil- 20 derzout natriumcitraat is.

4. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk,, dat genoemd bui 1 -derzout natriumnitrilotriacetaat is.

5. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk, dat dit minder dan ongeveer 5 gew.% van een oppervlakte-actieve anionische wasmiddel- 25 verbinding bevat.

6. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk, dat dit nagenoeg vrij is van een C^g-C^g-alkylbenzeensulfonaat-anionisch wasmiddel.

7. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk, dat de genoemde boriumverbinding een afkalimetaalboraat is.

8. Wasmiddel volgens conclusie 7, met het kenmerk, dat dit ongeveer 3-7 gew.% glycerol en ongeveer 1 - 4 gew.% alkalimetaalboraat bevat.

9. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk, dat dit nagenoeg vrij is van een fosfaatdetergentbuilderzout. —04 0 1 741..........................-........-.......:...................................................................................... - 14 -

10. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk , dat het al kali-metaalboraat borax is.

11. Wasmiddel volgens conclusie 1, met het kenmerk, dat het builder-zout in een hoeveelheid van ongeveer 10 - 20 gew.% aanwezig is.

12. Werkwijze voor het wassen waarbij het bevlekte en/of bevuilde wasgoed in aanraking wordt gebracht met een enzym bevattend, helder, eenfasig vloeibaar wasmiddel met builders omvattend: (a) ongeveer 3 - 10 gew.% van een oppervlakteactieve niet-iono-gene wasmiddel verbinding; 10 (b) ongeveer 3 - 15 gew.% van een oppervlakteactieve amfotere wasmiddelverbinding; (c) ongeveer 5 - 25 gew.% van een wateroplosbaar niet-fosfaat-detergentbui1derzout; (d) een effectieve hoeveelheid van een enzym of enzymmengsel 15. gekozen uit alkalische protease-enzymen en ei -amylase-enzymen; (e) ongeveer 3 - 15 gew.% van een enzymstabilisatorsysteem dat in wezen bestaat uit (i) glycerol en (ii) een boriumverbinding gekozen uit boorzuur, boriumoxyde en al kalimetaalboraten die met genoemd glycerol in reactie kunnen treden; en 20 (f) ongeveer 30 - 85 gew.% water.

13. Werkwijze volgens conclusie 12, met het kenmerk, dat genoemde; niet-ionogene wasmiddel verbinding een wateroplosbaar^-Cg-gealkoxy- · leerd cio"C18~alkano1 is.

14. Werkwijze volgens conclusie 2, met het kenmerk, dat genoemd mid-25 del minder dan ongeveer 5 gew.% van de oppervlakteactieve anionische wasmiddelverbinding bevat.

15. Werkwijze volgens conclusie 12, met het kenmerk, dat genoemd middel nagenoeg vrij is van een C^g-C^g-alkylbenzeensulfonaat-anionisch wasmiddel.

16. Werkwijze volgens conclusie 12, met het kenmerk, dat genoemde boriumverbinding een al kalimetaalboraat is.

17. Werkwijze volgens conclusie 16, met het kenmerk, dat genoemd middel ongeveer 3-7 gew.% glycerol en ongeveer 1 - 4 gew.% alkali -metaalboraat bevat.

18. Werkwijze volgens conclusie 12, met het kenmerk, dat genoemd al kalimetaalboraat borax is. 84 017 4 1 f - 15 -

19. Werkwijze volgens conclusie 12, met het kenmerk, dat genoemd niet-fosfaatbuilderzout in het middel aanwezig is in een hoeveelheid van ongeveer 10 - 20 gew.%. 1401741