TARIFNAME DÜSÜK BIR NÖTRALIZE MONOMER ORANI iLE DÜSÜK KONSANTRASYON TERS EMÜLSIYONDA POLIMERIZASYON YOLUYLA ELDE EDILEN POLIMERLERIN DETERJAN BILESIMLERI IÇINDE KULLANIMI Bulus çesitli yüzeylerin temizlenmesine veya yikanmasina adapte edilen evde kullanilan veya endüstriyel deterjan bilesimlerinin teknik sahasi ile ilgilidir ve daha açik olarak bulusun amaci bu sahada bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerden ters emülsiyonda polimerizasyon prosesi yoluyla özel kosullarda elde edilen, en az bir düsük asit fonksiyonu içeren akrilik sentetik polimerlerin kullaniminin yani sira karsilik gelen deterjan bilesimlerdir. özellikle kumas fiberlerin, zeminler, pencere camlari gibi herhangi bir yapiya sahip sert yüzeylerin, tahta, metal veya kompozitten yapilan yüzeylerin temizlenmesine yönelik bilesimler anlasilir. Bu tür bilesimler, örnegin elde veya bir yikama makinesi içinde çamasirlari yikamaya yönelik çamasir yikama deterjanlarina, elde veya 'bulasik yikama makinesinde bulasiklari yikamaya yönelik ürünlere, mutfak elemanlari, tuvaletler, mobilyalar, zeminler, pencere camlari gibi ev içi esyalarin yikanmasina yönelik deterjan ürünlerine ve diger evrensel kullanimli temizleme ürünlerine karsilik gelir. Evde kullanilan veya endüstriyel deterjan bilesimleri keratin inaddelerinin (cilt, saç,...) temizlenmesine yönelik amaçlanan bilesimleri kapsamaz ve dolayisiyla kozmetik bilesimleri veya dermatolojik bilesimleri veya temizleyici bilesene sahip farmasötik bilesimleri içermez. Açiklamanin devaminda, «evde kullanilan veya endüstriyel deterjan bilesimleri » basit sekilde « deterjan bilesimleri » olarak adlandirilabilecektir. Bu deterjan bilesimleri ilk olarak toz formunda gelistirilmistir, ancak bu form kullanimi sirasinda bu dezavantajlara sahiptir: soguk su içinde yavas çözünme, toz olusturma, dozajda zorluk. Bu nedenle bu bilesimlerin likit versiyonlari gelistirilmistir ve bahsedilen problemleri çözmeye olanak saglar. Likit deterjanlar popülarite kazaninistir ve dünya çapinda asamali olarak toz deterjanlarin yerini almistir. Bununla birlikte, bu likit deterjan bilesimleri, karmasik bir adaptasyon ve formülasyon çalismasi gerektirir. Bu adaptasyona yönelik dezavantajlardan biri reolojinin kontrol edilmesi olmustur ve bu devam eder. Reoloji kalinlastiricilar veya modifikatörler, dolayisiyla bunlarin viskozitesini « kalin olmasinin daha iyi oldugunu» varsayan tüketicilerin gereksinimlerine adapte etmeye yönelik, ancak ayni zamanda bilesim içinde mevcut aktif ajanlari süspanse etmeye veya stabilize etmeye yönelik bu bilesimler içinde genis ölçüde kullanilir. Dogal ve sentetik polimerler kalinlastiricilar olara kullanilir. Örnegin, hidroksiselülozlar, karboksimetil selülozlar, polisakkaritler, poliakrilamitler. akrilik polimerler, polivinilalkoller, poliüretanlar, polivinil pirrolidonlar, etilen polioksitler belirtilebilir. Deterjan bilesiinlerini kalinlastirmaya yönelik karsilasilan bir problem, temizleyici fonksiyonlarina yönelik gerekli olan ve polimer araciligiyla kalinlastirilan bilesimlerin reolojik yapisini bozan, yüzey aktif maddelerin varligina baglidir. Bunun sonucunda zaman içinde bir viskozite kaybi veya bu viskozitede bir stabilite yoksunlugu olusur. FR 2 789 395 A1 belgesi, ters emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen bir polimeri içeren, kozmetik veya farmasötik preparatlara yönelik kalinlastirici yag içinde su lateksleri açiklar. Polimerizasyon sirasinda, asit fonksiyonlarin %20"sinden fazlasi nötralize edilir. Farkli belgeler likit deterjan bilesimleri açiklar. Johnson & Son, lncfe ait EP 0 759 966 B] patenti, bu önemli miktarda iyonik olmayan yüzey aktif madde içeren çamasir yikama deterjanlarini kalinlastirmaya yönelik birlesmeli polimerleri önerir: kütlece %5 ila 30. Bu belgede, Rohm and Haas C0 tarafindan pazarlanan Acusol® 820 gibi kullanilan polimerler, emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilir ve genel olarak lateks olarak adlandirilir. anyonik yüzey aktif madde, kütlece %3 ila 10 iyonik olmayan yüzey aktif madde ve etil akrilat, stearet-20 ve (met)akrilik asite yönelik birlesmeli bir kopolimere karsilik gelen %0,2 ila 2 bir kalinlastirici ajan içeren elde bulasik yikamaya yönelik bilesimleri açiklar. Acusol® 820, bu tür bir kalinlastirici poliinerin örnegi olarak belirtilir. tarafindan Carbopol® veya SNF F loerger tarafindan F logel ® 700 markasinin ticari ürünleri gibi yüksek moleküler agirliga sahip polikarboksilatlar sayesinde bulasik makinesine yönelik deterjan bilesimlerinin en uygun sekilde kalinlastirilmasini önerir. Bu polimerin tümü çökeltme ile polimerizasyon teknigi yoluyla elde edilir. Hercules Incorporated tarafindan US 7 973 004 patenti hidrofob bölümlerinin yüzey aktif madde varliginda daha dirençli oldugu birlesmeli polimer formunda kalinlastirici ajanin kullanimini açiklar. Evde kullanilan bir temizleme formülasyonu ile ile ilgili örnek 6, birlesmeli polimer olarak, çökeltme ile polimerizasyon yoluyla elde edilen bir polimer olan, Aquaflow® XL85007ü, modifiye edilmis bir poliasetal polieteri kullanir. tarafindan Rheovis CRX ve CR ticari ürünleri gibi, hidrofobik olarak modifiye edilen polikarboksilatlar araciligiyla sert yüzeyin temizlenmesine yönelik temizleyici bilesimlerin kalinlastirilmasini önerir. Deterjan bilesimler içinde güncel olarak en verimli olan polimerler böylelikle Carbopol® gibi çökeltme ile polimerizasyon yoluyla elde edilen polikarboksilatlar veya çapraz baglanmis akrilik asit homopolimeleri veya hidrofil olan büyük bir bölüme ve emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen Acusol® 820 gibi hidrofob bölümlere sahip birlesmeli olarak adlandirilan polimerlerdir. Bununla birlikte, bu polimerlerin deterjan bilesimler içinde yüzey aktif maddelerin varligina hala duyarli oldugu kullanimda bulunmustur. Ayni zamanda ters emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen polimerlerin, deterjan bilesimleri kalinlastirmaya yönelik kullanilmadigi ve daha çok, deterjan bilesimlerinin sahasina yönelik profesyoneller tarafindan bu bilesimler içinde kalinlastirici ajan olarak etkili olmadigi göz önünde bulundurulur. Dolayisiyla mevcut deterjan bilesimlerini iyilestirmeye yönelik gerçek bir ihtiyacin mevcut oldugu görünür. Bulusun amaci kolay bir kullanima olanak saglayan bir reolojik yapiya sahip ve çok sayida yüzey aktif maddenin dahil edilmesine yönelik adapte edilen ve yüzey aktif maddelere karsi kusursuz bir direnç gösteren deterjan bilesimlerinin sunulmasidir. Bu baglamda, basvuru sahibi iyilestirilmis kalinlastirici performanslara sahip ters emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen polimerleri, bunlari deterjan bilesimler içinde kullanimlari ile uyumlu hale getirerek gelistirmistir. Ayni zamanda bu polimerlerin deterjan bilesimler içinde klasik olarak kullanilan yüzey aktif maddelere karsi daha iyi bir direnç gösterdigi bulunmustur. Bu bulusun amaci dolayisiyla likit deterjan bilesimlerini kalinlastirmaya yönelik ters emülsiyonda bir polimerizasyon prosesinde özel kosullarin uygulanmasi yoluyla elde edilen bir akrilik polimerin kullaniminin sunulmasidir, söz konusu polimer bundan dolayi iyi bir kalinlastirma etkisine sahiptir ve deterjan bilesimler içinde kullanimi ile uyumludur. Ilaveten, bu tür polimerler klasik olarak bu tür deterjan bilesimler içinde kullanilan yüzey aktif maddelere karsi dirençlidir. Mevcut bulus evde kullanilan veya endüstriyel bir aköz likit deterjan bilesiminin imalatina yönelik, bir akrilik grup içeren bir monomere karsilik gelen en az bir monomerik üniteler ve istege bagli olarak nötralize formda en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi olan en az dalli veya çapraz baglanmis bilesik polimerinin kullanimi ile ilgilidir, söz konusu polimer yag içinde su ters emülsiyonda bir veya daha fazla monomerin bir aköz solüsyonunun polimerizasyonu yoluyladir, kullanilan monomerlerden en az biri, bir akrilik monoinerdir ve kullanilan monomerlerden biri veya daha fazlasi, en az bir düsük asit fonksiyonunun bir tasiyici monomeridir, en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyici monomerlerinin, kullanilan monomerlerin tümüne göre mol yüzdesi, en az %30,dur, en az bir monomeri içeren aköz faz, polimerizasyonunun, bir dalli veya çapraz baglanmis polimere yol açacagi sekilde, dallanma ajani görevi görür, asagidaki durumlar ile karakterize edilir: i) polimerizasyon, aköz solüsyonun grami basina 1,3 mmol ila 3,6 mmol arasinda degisen araliga ait aköz solüsyonda monomerlerin toplaminin bir konsantrasyonu ile gerçeklestirilir, ii) polimerizasyon boyunca, en az bir asit fonksiyonuna sahip monomerler üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin en fazla %20,si nötralize formdadir; polimerizasyonun akabinde, istege bagli olarak asagidaki adimlarin biri veya daha fazlasi - elde edilen emülsiyona yönelik bir seyreltme veya bir konsantrasyon, - bir toz formunda polimeri elde etmeye yönelik bir izolasyon, - elde edilen polimer içinde mevcut serbest asit fonksiyonlarinin en azindan bir kismina yönelik bir nötralizasyondur. Elde edilme prosesi ile tanimlanan bu tür bir polimer, açiklamanin devaminda, « kalinlastirici polimer », « akrilik polimer » veya « dalli veya çapraz baglanmis polimer › olarak adlandirilacaktir. Bulusun amaci ayni zamanda, evde kullanilan veya endüstriyel bir aköz likit deterjan bilesimini kalinlastirmaya yönelik, bu tür bir kalinlastirici polimerin kullanilmasidir. Tercih edilen bir sekilde, istenen kalinlastirma etkisini elde etmeye yönelik, kalinlastirici polimer polimerizasyondan sonra, ancak bilesimin hazirlanmasindan önce veya sonra gerçeklestirilen polimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin en azindan bir kismina yönelik bir nötralizasyon adimi ile elde edilen, polimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin toplamina göre %30 ila 100 olan bir nötralize asit fonksiyonu yüzdesi içerir. Bulus ayni zamanda en az bu tür kalinlastirici bir polimer içeren evde kullanilan veya endüstriyel aköz likit deterjan bilesimleri ile ilgilidir, polimerazyonun akabinde bilesim içine polimerin dahil edilmesinden önce veya sonra gerçeklestirilen mevcut asit fonksiyonlarin en az bir kismina yönelik bir nötralizasyon adimi; ve istege bagli olarak bilesim içine poliinerin dahil edilmesinden önce gerçeklestirilen, asagidaki adimlarin biri veya daha fazlasi gelir: - elde edilen emülsiyona yönelik bir seyreltme veya bir konsantrasyon, - bir toz formunda polimeri elde etmeye yönelik bir izolasyon. Deterjan bilesimlerin imalatinda yüzey aktif maddelere karsi daha dirençli olan bu polimerlerin kullanilmasi, bilesim içine dahil edilen yüzey aktif madde veya maddelerin varligindan kaynaklanan viskozite düsüsünün azaltilmasina olanak saglar. Bu tür evde kullanilan veya endüstriyel deterjan bilesimler özellikle bir solüsyon, jel veya dispersiyon ve özellikle bir aköz solüsyon, bir aköz jel veya bir aköz dispersiyon formunda bulunacaktir. Aköz bilesim (özellikle solüsyon, jel veya dispersiyon) ile bir su parçasi ve özellikle bilesimin kütlesinin kütlece en az %10,unu temsil eden bir su parçasini içeren bir bilesim anlasilir. Örnek yoluyla, bu bilesimler elde veya çamasir yikama makinesinde yikamaya yönelik çamasir yikama deterjanlari gibi kumas fiberleri temizleyebilen ve buna yönelik amaçlanan bilesimler; bulasiklar (elde veya bulasik yikama makinesinde temizlemeye yönelik olmasina bakilmaksizin), zeminler, pencere camlari, tahta, metal veya kompozit yüzeyler, mobilyalar, mutfak elemanlari, tuvaletler gibi herhangi bir yapiya sahip sert yüzeyleri temizleyebilen veya buna yönelik amaçlanan bilesimler; ve evrensel kullanimli temizleme ürünleri ile ilgilidir. Bulusa göre evde kullanilan veya endüstriyel deterjan bilesimleri, keratin maddelerin (cilt, saç...) temizlenmesine yönelik amaçlanan bilesimleri kapsamaz ve dolayisiyla kozmetik bilesimleri veya dermatolojik bilesimleri veya temizleyici bilesene sahip farmasötik bilesimleri içermez. Bulusun amaci ayni zamanda özellikle elde veya bir çamasir yikama makinesi içinde çamasirlarin yikanmasina yönelik kumas fiberlerin temizlenmesine yönelik veya bulasiklar, mobilyalar, zeminler, pencere camlari, tahtalar veya metallar gibi sert bir yüzeyin temizlenmesine yönelik, özellikle elde veya bulasik yikama makinesinde bulasiklari temizlemeye yönelik bulusa göre bir bilesimin kullanilmasidir. Bu tür bir kullanim özellikle temizlenecek yüzey üzerine bilesimin uygulanmasini, istege bagli olarak akabinde su ile yikamayi içerir. Bulusa göre kullanimlar ve bilesimler, birbirlerini hariç birakmadiginda, tercih edildigi üzere asagidaki karakteristiklerden birine veya digerine veya bu karakteristiklerin herhangi bir kombinasyonuna, hatta asagidaki karakteristiklerin tümüne sahiptir: - polimerizasyon boyunca, en az bir asit fonksiyonuna sahip monomerler üzerinde mevcut asit fonksiyonlarin en fazla %10"u, tercihen en fazla %5°i ve tercih edildigi üzere en fazla %2"si nötralize formda bulunur; özel bir düzenlemeye göre, monomerler üzerinde mevcut tüm asit fonksiyonlari polimerizasyon boyunca serbest asit formda bulunur; - polimerizasyon, aköz solüsyonun grami basina 1,7 ila 3,3 mmol arasinda degisen araliga ait aköz solüsyonda inonomerlerin toplaminin bir konsantrasyonu ile gerçeklestirilir, - polimer, en az %50, tercih edildigi üzere en az %70, oldukça tercih edildigi üzere en az %80 olan, bir asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerik ünitelerin tümüne göre, bir veya daha fazla düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerik ünitelerin bir mol yüzdesini içerir; polimerin hazirlanmasina yönelik kullanilan tüm monomerler, en az bir etilenik doymamisliga sahip monomerlerdir; serbest formda, en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerik ünite veya üniteler akrilik asit, metakrilik asit, itakonik asit, krotonik asit, maleik asit ve Iümarik asit arasindan seçilir, akrilik asit tercih edilir; polimer, akrilamit, N,N-dimetilakrilamit, N-vinilmetilasetamit, N-vinilformamit, vinil asetat, diaseton akrilamit, N-izopropilakrilamit, N-[2-hidr0ksi-l , l - bis(hidr0ksiinetil)etil]propenamit, (2-hidr0ksi-etil) akrilat, (2,3-dihidroksipropil) akrilat, metil metakrilat, (2-hidroksietil) metakrilat, (2,3-dihidroksi propil) metakrilat ve vinilpirrolidon arasindan seçilen en az bir nötr monomerik üniteyi içeren bir kopolimerdir; polimer içinde mevcut en az bir asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerik ünitelerin tümü, bir veya daha fazla düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi inonomerik ünitelerdir, özellikle bilesim içinde mevcut polimer, nötralize formda akrilik asit fonksiyonlarinin fazla kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik üniteyi içeren bir kopolimerdir, tercih edilen bir sekilde, monomerik ünitelerin tümüne göre bir veya daha fazla kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerik ünitelerin molar yüzde ifadesi %50,den az ve tercih edildigi üzere %30'dan azdir, örnegin serbest formda, bir veya daha fazla kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerik ünite veya üniteler, 2-akrilamido-2-metilpropan sülfonik asit gibi akrilamidoalkilsülfonik asitler arasindan seçilir, özellikle bilesim içinde mevcut polimer, nötralize formda olan polimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarin %30 ila %1003ü ile bir 2-akrilamido-2- metilpropan sülfonik asit/akrilik asit veya 2-akrilamid0-2-metilpropan sülfonik asit/ akrilik/akrilamit asit kopolimerdir; dallanma ajani, metilenbisakrilamit (MBA), etilen glikol di-akrilat, polietilen glikol dimetakrilat, diakrilamit, siyanometilakrilat, Viniloksietilakrilat, viniloksietilakrilat, trialilainin, formaldehit, glioksal, etilenglikol diglisidileter gibi glisidileterler, epoksiler ve bunlarin karisimlari arasindan seçilir; tercih edildigi üzere, dallanma ajaninin miktari monomerlerin toplam kütlesine göre kütlece 5 ile 10 000 ppm arasinda ve tercih edildigi üzere 100 ile 5 000 ppm arasinda bulunur; polimerizasyon reaksiyonu bir yag içinde su emülgatör ajaninin varliginda yürütülür; polimerizasyon, örnegin metanol, izopropilik alkol, sodyum hipofosfit, 2- merkaptoetanol, sodyum metallisülfonat ve bunlarin karisimlari arasindan seçilen bir aktarim ajani ile yürütülür; tercih edildigi üzere aktarim ajaninin miktari, monomerlerin toplam kütlesine göre kütlece 0 ile 5000 ppm arasinda ve tercih edildigi üzere 10 ile 2500 ppm arasinda bulunur; mPa.s arasinda degisen araliga, özellikle 3 000 mPa.s ila 50 000 mPa.s arasinda degisen araliga ait, RVT türü (rotasyon hizi 20t/dakika) bir Brooktield aparati ile °C`de ölçülen, pH degerinin sodyum hidroksit ile 7+/-0,l,e ayarlandigi demineralize su içinde kütlece %0,167da bir viskoziteye sahiptir; kütlece %0,l67da polimer aköz solüsyonun viskozitesinin ölçülmesine yönelik prosedür, tercih edildigi üzere bu sekildedir: 400 ml olan bir beher içine, 250 g deiyonize su uygulanir, akabinde mekanik karistirma altinda (üç biçakli-dakika basina 500 tur), kütlece %0,16 akrilik polimer içeren bir solüsyonu elde etmeye yönelik istenen polimer miktari karistirma altinda dereceli olarak eklenir, tercih edildigi üzere, eklenen polimer, bunun deterjan bilesiminin hazirlanmasina yönelik kullanildigi formda (ters emülsiyon, kuru toz, su içinde solüsyon...) bulunur; pH degeri akabinde, sodyum hidroksit ile 7+/-0,1,e ayarlanir; bu pH deperinde, polimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin %1001ü nötralize formdadir; solüsyon, 15 dakika karistirmaya birakilir akabinde 5 dakika hareketsiz tutulur; viskozite böylelikle RVT türü (rotasyon hizi dakika basina 20 tur) bir Brookfield viskozimetre araciligiyla ölçülür. Bilesim içinde mevcut dalli veya çapraz baglanmis polimer böylelikle, bir Brookfield aleti ile 25°C"de ölçülen, 10 mPa.s arasinda degisen araliga ait, belirli bir viskoziteye sahip bilesimi kalinlastirmaya olanak saglar; özellikle, bulusa göre bilesimler 500 mPa.s ila 30 000 mPa.s arasinda degisen araliga ait bir viskoziteye sahip olacaktir; bilesim, bilesimin toplam kütlesine göre, kütlece %0,01 ila %10 dalli veya çapraz baglanmis akrilik polimer ve tercih edildigi üzere kütlece %0,1 ila 5 dalli veya çapraz baglanmis polimer içerir; bilesim, tercih edildigi üzere anyonik veya anyonik olmayan temizleyici yüzey aktif maddeler arasindan seçilen bir veya daha fazla yüzey aktif madde içerir; bilesim, tercih edildigi üzere anyonik veya anyonik olmayan temizleyici yüzey aktif maddeler arasindan seçilen, bilesimin toplam kütlesine göre, kütlece %O,l ila %50 yüzey aktif madde ve tercih edildigi üzere, anyonik ve anyonik olmayan temizleyici yüzey aktif maddeler arasindan seçilen, özellikle asagidaki açiklamada tanimlananlar arasindan seçilen, kütlece %1 ila %30 yüzey aktif madde içerir; - bilesim, bunlar arasindan seçilen en az bir katki maddesi içerir: ayni zamanda « builders » olarak adlandirilan deterjan adjuvanlari, kirlenme önleyici ajanlar; yeniden birikme önleyici ajanlar, beyazlatma ajanlari, floresans ajanlari, köpük baskilama ajanlari, enzimler, baglayici ajanlar, nötralizasyon aj anlari ve pH ayarlama ajanlari; - bilesim, asagidaki açiklamada tanimlandigi üzere en az bir temizleyici yüzey aktif ajan ve en az bir deterjan adjuvani ve tercih edildigi üzere bunlar arasindan seçilen en az bir baska katki maddesi içerir; özellikle asagidaki açiklamada tanimlananlar arasindan seçilen, kirlenme önleyici ajanlar, yeniden birikme önleyici ajanlar, beyazlatma ajanlari, floresans ajanlari, köpük baskilama ajanlari, enzimler, baglayici ajanlar, nötralizasyon ajanlari ve pH ayarlama ajanlari. Bulusun kapsami dahilinde kullanilan kalinlastirici polimerler ve bunlarin elde edilme prosesi Öncelikle açiklanacaktir. Bulusun kapsami dahilinde kullanilan polimerler, bir akrilik grup içeren bir monomere karsilik gelen monomerik ünitelerin en az biri ile bir veya daha fazla monomerik ünitenin tekrarlanmasindan olusturulur. Diger bir deyisle, bunlar, bir akrilik grup içeren bir monomerin polimerizasyonu yoluyla elde edilen homopoliinerlere veya birinin en az bir akrilik grup içerdigi bir inonomer karisiminin kopolimerizasyonu yoluyla elde edilen kopolimerlere karsilik gelir. Kolaylastirma amaci ile açiklamanin devaminda bu tür polimerler basit sekilde akrilik polimerler olarak adlandirilabilecektir. Kalinlastirici görevlerini etkili bir sekilde yerine getirecek sekilde, bulusun kapsami dahilinde kullanilan polimerler suda çözünebilir veya suda sisebilir. Bu polimerlerin hazirlanmasina yönelik kullanilan monomerler ve özellikle hidrofil monomerlerin orani bu tür özelliklerin elde edilecegi sekilde seçilecektir. Suda çözünebilen polimer ile 50 g/l olan bir konsantrasyona sahip, 25°C olan bir sicaklikta su içine karistirma araciligiyla solüsyona koyuldugunda, çözünemeyen partiküllerden yoksun bir solüsyon veren bir polimer anlasilir. Suda sisen polimer ile 25°C olan bir sicaklikta su içinde solüsyona koyuldugunda sisen ve solüsyonu kalinlastiran bir polimer anlasilir. Bulusun kapsami dahilinde kullanilan polimerler dalli veya çapraz baglanmistir. Dalli polimerler ile klasik bir sekilde yan Zincirlere sahip dogrusal olmayan polimerler anlasilir. Dalli polimerler özellikle yildiz (star) formunda ve tarak (comb) formunda polimerleri kapsar. Çapraz baglanmis polimer ile klasik bir sekilde su içinde çözünemeyen ancak su içinde sisebilen üç boyutlu bir ag formuna sahip olan dogrusal olmayan bir polimer anlasilir. Çapraz baglama aköz faz içine dahil edilen polimerizasyon sirasinda bir dallanina ajani uygulanarak elde edilir. Bu tür bir dallanma ajani, iki veya daha fazla etilenik doymamislik içeren bir monomere karsilik gelir ve örnegin, metilenbisakrilamit (MBA), etilen glikol di- akrilat, polietilen glikol dimetakrilat, diakrilamit, siyanometilakrilat, viniloksietilakrilat, viniloksimetakrilat, triallilamin, formaldehit, glioksal, etilenglikol diglisidileter gibi glisidileterler, epoksiler ve bunlarin karisimlari arasindan seçilir. Bulusun kapsami dahilinde, polimerizasyon prosesi ile baglantili olarak verilen toplam monomer konsantrasyonunun, dallanma ajani görevi gören monomerleri kapsadiginin belirtilmelidir. Bulusun kapsaini dahilinde, basvuru sahini kullanilan monomerlerin tümüne göre bir veya daha fazla düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerlerin yüksek bir mol yüzdesinin kullanilmasi ile yag içinde su ters emülsiyonda polimerizasyon yoluyla hazirlanan polimerlerin bir ters emülsiyonuna karsilik gelen veya bundan elde edilen ve özellikle en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi en az %30 mol monomer içeren akrilik polimerlerin kullanimini incelemistir. Bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerlerin bu tür bir orani ile bulusçular elde edilen polimerin özelliklerinin, bir yandan polimerizasyon sirasinda kullanilan monomerlerin asit fonksiyonlarinin nötralizasyon oranindan ve diger yandan aköz faz içinde monomerlerin toplam konsantrasyonundan gerçekte bagimsiz oldugunu göstermistir. Polimerizasyonu daha büyük bir nötralizasyon orani ile yürütmeyi öneren önceki teknikte sunulan yaklasimlara göre orijinal bir sekilde, bulusun kapsami dahilinde basvuru sahibi düsük bir nötralizasyon oranina ve özellikle mevcut asit fonksiyonlarinin en fazla %20 olan bir nötralizasyon oranina sahip polimerlerin ters einülsiyonda bir poliinerizasyon prosesine dogru yönelmistir. Bulusun kapsami dahilinde, basvuru sahibi içinde polimerizasyonun aköz solüsyonun grami basina 1,3 mmol ila 3,6 mmol arasinda degisen araliga ait monomerlerin toplaminin bir konsantrasyonu ile gerçeklestirildigi yag içinde su ters emülsiyonda monomerlerin bir aköz solüsyonunun polimerizasyonu yoluyla elde edilen, bu tür bir polimerin kullanilmasini sunar. Ilaveten, basvuru sahibi özellikle önceki teknikte kullanilan daha büyük konsantrasyonlarin aksine, konsantrasyonlarin bu tür bir araliginm, mevcut düsük asit fonksiyonlarinin düsük bir nötralizasyon orani ile polimerin elde edilmesi ile uyumlu oldugunu ve önceki teknikte gözlemlenen stabilite problemlerinin giderilmesine olanak sagladigini göstermistir. Bulusun kapsami dahilinde, kullanilan polimer içinde bir veya daha fazla kullanilan monomerin en az bir asit fonksiyonunu içerdigi yag içinde su ters emülsiyonda bir veya daha fazla monomerin bir aköz solüsyonunun polimerizasyonu yoluyla bir polimerin hazirlanmasina yönelik bir proses uygulanarak elde edilir, kullanilan monomerlerin tümüne göre en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerlerin mol yüzdesi en az %30"dur, asagidaki durumlar ile karakterize edilir: i) polimerizasyon, aköz solüsyonun grami basina 1,3 mmol ila 3,6 mmol arasinda degisen araliga ait aköz solüsyonda monomerlerin toplaminin bir konsantrasyonu ile gerçeklestirilir, ii) polimerizasyon sirasinda, en az bir asit fonksiyonuna sahip kullanilan monomerler üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin en fazla %20,si nötralize formda bulunur. Özellikle polimerizasyon sirasinda, en az bir asit fonksiyonuna sahip kullanilan monomerler üzerinde mevcut asit fonksiyonlarin en fazla %lOSu, tercihen en fazla %57i ve tercih edildigi üzere en fazla %2"si nötralize formda bulunur, bu durum daha avantajli kalinlastirici özelliklerin elde edilmesine olanak saglar. Özel bir düzenlemeye göre, kullanilan monomerler üzerinde mevcut asit fonksiyonlarin %100'ü polimerizasyon sirasinda serbest asit forinda Bulusun kapsami dahilinde, en uygun bir sekilde, polimerizasyon, aköz solüsyonun grami basina 1,7 ila 3,3 mmol arasinda degisen araliga ait aköz solüsyon içinde mevcut monomerlerin toplam konsantrasyonu ile gerçeklestirilir. Bulusun kapsami dahilinde, monomer konsantrasyonlari, aköz solüsyonun toplam kütlesine (ayni zamanda aköz faz olarak adlandirilir), diger bir deyisle dahil edilen monomerlerin kütlesine göre verilir. Özellikle bu nedenle polimerizasyonun asagidaki kombinasyonlar ile yürütülmesi mümkündür: - nötralize formda bulunan en az bir asit fonksiyonuna sahip monomerler üzerinde mevcut en fazla %20, avantajli olarak en fazla %10, tercihen en fazla %5 ve tercih edildigi üzere en fazla %2, hatta %0 asit fonksiyonu ile aköz solüsyonun grami basina 1,3 mmol ila 3,6 mmol arasinda degisen araliga ait aköz solüsyonda monomerlerin toplam konsantrasyonu, - nötralize formda bulunan en az bir asit fonksiyonuna sahip monomerler üzerinde mevcut en fazla %20, avantajli olarak en fazla %10, tercihen en fazla %5 ve tercih edildigi üzere en fazla %2, hatta 0% asit fonksiyonu ile aköz solüsyonun grami basina 1,7 mmol ila 3,3 mmol arasinda degisen araliga ait aköz solüsyonda monomerlerin toplam konsantrasyonudur. Kullanilan monomerlerin tümüne göre en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerlerin mol yüzdesi tercihen en az %50, tercih edildigi üzere en az %70, oldukça tercih edildigi üzere en az %SOldir. Bu tür mol yüzdeleri önceden belirtilen herhangi bir monomer konsantrasyonu/nötralizasyon orani kombinasyonu ile kullanilabilir. Bulusun kapsami dahilinde, tercih edildigi üzere tümünün en az bir etilenik doymamisliga sahip oldugu monomerler ile polimerizasyon gerçeklestirilecektir. Tercih edilen bir sekilde, polimerizasyon, serbest formda akrilik asit, metakrilik asit, itakonik asit, krotonik asit, maleik asit ve fumarik asit arasindan seçilen, kullanilan monomerlerin tümüne göre molar yüzdesinin en az %30 oldugu en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi tek bir monomer ile gerçeklestirilir. En az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomer, oldukça tercih edildigi üzere serbest formda veya bulus ile uyumlu bir nötralizasyon orani ile akrilik asittir. Ayni zamanda, kullanilan monomerlerin tümüne göre toplam mol yüzdesinin en az %30 oldugu, önceden listelenenler arasindan seçilen, en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi çok sayida monomerin kullanilmasi mümkündür. Tercih edildigi üzere bu monomerlerden biri, serbest formda veya bulus ile uyumlu bir nötralizasyon orani ile akrilik Polimerizasyon, en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomer ile gerçeklestirilebilir. Bu durumda, polimerizasyon tercih edildigi üzere kullanilan monomerlerin tümüne göre en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerlerin, Polimerizasyon örnegin, serbest formda 2-akrilamido-2-metilpropan sülfonik asit (ATBS) gibi akrilamidoalkilsülfonik asitler arasindan seçilen en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi bir monoiner ile yürütülebilir. Bu durumda, polimerizasyon örnegin, nir akrilik asit/ATBS veya akrilik asit/ATBS/akrilamit kombinasyonu ile yürütülebilir, asit monomerleri, serbest ormda veya bulus ile uyumlu bir nötralizasyon orani ile bulunabilir. Bulusun kapsami dahilinde, ters emülsiyonda polimerizasyon reaksiyonunu gerçeklestirmeye yönelik aköz solüsyonun grami basina 1,3 mmol ila 3,6 mmol arasinda degisen araliga ait bir monomer konsantrasyonunun seçilmesi ile düsük bir nötralizasyon orani, hatta sifir nötralizasyon ile stabil olan, diger bir deyisle hizli bir çökeltme fenomeni olmaksizin asit fonksiyonunun tasiyicisi polimerlerin ters emülsiyonlarinin hazirlanmasinin mümkün oldugu gözlemlenmistir. Ilaveten, mevcut asit fonksiyonlarinin düsük bir nötralizasyonu ile iliskili, özellikle önceki teknikte kullanilan daha büyük konsantrasyonlarin aksine, konsantrasyonlarin bu tür bir araliginin, ters emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen önceki teknigin polimerlerinden fazla olan, en azindan kismen bir nötralizasyon adimindan sonra, bir kalinlastirici etkinligi saglayan polimerlerin elde edilmesine olanak sagladigi gösterilmistir. Ilaveten, bu polimerlerin deterjan bilesimleri içinde kullanilan yüzey aktif maddelere karsi daha dirençli oldugu ve bunlarin deterjan bilesimlerinin imalatinda kullaniminin yüzey aktif maddenin (maddelerin) varligindan kaynaklanan viskozite düsüsünü azaltmaya olanak sagladigi gösterilmistir. Bunlarin kalinlastirma etkinligi, asit fonksiyonlarinin farkli monomer konsantrasyon ve/veya nötralizasyon kosullarinin uygulanmasi ile ters emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen polimerlerin aksine, oldukça memnun edicidir. Ilaveten, bu polimerlerin, önceki teknikte kullanilan çökeltme ile polimerizasyon veya emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen polimerlerden, yüzey aktif maddelere karsi daha dirençli oldugu ve bunlarin deterjan bilesimlerin imalatinda kullaniminin çok sayida yüzey aktif inaddenin kullanimi ile uyumlu oldugu bulunmustur. nötralize (diger bir diger bir deyisle bir bazin aksiyonu yoluyla tuz haline getirilmis) asit fonksiyonunun tasiyicisi bir monomer anlasilir. Daha fazla detay olmaksizin «asit fonksiyonu » dolayisiyla serbest formda ve nötralize formda asit fonksiyonlarini belirtir. Bir monomer daha fazla bir asit fonksiyonu içerdiginde, sadece nötralize formda asit fonksiyonlarinin bir bölümünün bulunmasi mümkündür. Mevcut asit fonksiyonu veya fonksiyonlari düsük bir asit veya kuvvetli bir asit fonksiyonu olabilir. Genel olarak bulusun kapsami dahilinde kullanilan bir monomer sadece düsük asit fonksiyonlarini veya kuvvetli asit fonksiyonlarini içerecektir ve en sik oldugu sekilde, tek bir asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerler kullanilacaktir. Ayni tanimlamalar ve tercihler elde edilen polimer üzerinde mevcut monomerik ünitelere uygulanir. -COOH türü, serbest forinda en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monoinerin örnegi olarak, tümünün tek bir düsük asit fonksiyonunu içeren akrilik asit, metakrilik asit, itakonik asit, krotonik asit ve iki düsük asit fonksiyonunu içeren maleik asit ve fümarik asit belirtilebilir. Serbest formda kuvvetli bir asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerin örnegi olarak, 2- akrilamido-Z-metilpropan sülfonik asit gibi akrilamidoalkilsülfonik asitler gibi bir fosfonik asit veya sülfonik asit fonksiyonun tasiyicisi monomerler belirtilebilir. Nötralize formlarinda, asit fonksiyonlar örnegin soda kullanildiginda Na+ veya ammonyak kullanildiginda NH4+ türü nötralizasyona yönelik kullanilan baza bagli bir karsi iyon veya katyon ile anyonik formdadir. Klasik bir sekilde, nötralize formda asit fonksiyonlarinin sayisinin kontrolü mevcut asit fonksiyonlarinin pKa`sina göre ayarlanacak monomerlerin aköz solüsyonunun pH degerinin seçimi ile mümkün kilinir. Polimerizasyon, en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monoinerler arasindan seçilen tek bir türde monomeri veya %205den az veya buna esit olan bir nötralize formda, kullanilan monomerler üzerinde ve dolayisiyla elde edilen kopolimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin bir orani ile en az birinin, en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi oldugu farkli türde monomerleri kapsayabilir. Özellikle, önceden açiklanan en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerik ünite veya ünitelere ilave olarak, elde edilen polimer, en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi monmerik üniteler, nötr (veya iyonik olmayan) monomerik üniteler, katyonik monomerik üniteler ve/veya hidrofob karaktere sahip monomerik üniteler gibi diger monoinerik üniteleri içerebilir. Duruma bakilmaksizin, aköz fazin olusum ve polimerizasyon kosullari dahil edilen inonomerlerin asit fonksiyonlarinin çogunlukla serbest formda kalacagi ve tuzlandirilmis bir formun olusumu yoluyla nötralize edilmeyecegi veya %207den az veya buna esit olarak sinirli bir nötralizasyon orani ile az miktarda nötralize edilecegi sekildedir. %20'den az veya buna esit bir nötralizasyon meydana geldiginde, bu genel olarak, uygun bir baz miktarinin eklenmesi yoluyla aköz faz içinde yürütülür. Soda veya ammonyak gibi bir baz kullanilabilecektir. Özellikle polimerizasyon reaksiyonu, akrilamit, metakrilamit, N,N-dimeti1akri1amit, N- vinilmetilasetamit, N-vinilformamit, vinil asetat, diasetonakrilamit, N-izopropil akrilamit, N- dihidroksipropil) akrilat, metil metakrilat, (2-hidr0ksietil) metakrilat, (2,3-dihidroksipropil) metakrilat, vinilpirrolidon veya diger akrilik esterler veya diger etilenik doymamisliga sahip esterler arasindan seçilen en az bir nötr monomer ile gerçeklestirilebilir. Örnegin, polimerizasyon bir veya daha fazla düsük asit fonksiyonuna sahip, %30 ila 99 mol en az bir monomer ve %1 ila 70 mol en az bir nötr monomer ile gerçeklestirilebilir. Polimerizasyon Örnegin bir akrilik/akrilamit asit kombinasyonu ile yürütülebilir, akrilik asit, nötr forrndadir veya bulus ile uyumlu bir nötralizasyon oranina sahiptir. Ayni zamanda en az bir katyonik monomer ile bir kopolimerizasyonun gerçeklestirilmesi mümkündür. Katyonik monomerlerin örnegi olarak, diallil dimetil ammonyum klorit (DADMAC) gibi diallildialkil ammonyum tuzlar; dialkilaminoalkil akrilat ve metakrilatin, özellikle dialkilaminoetil akrilatin (ADAME) ve dialkilaminoetil metakrilatin (MADAME) asitlestirilmis veya kuatemize edilmis tuzlari; dialkil-aminoalkilakrilamitlerin veya metakrilamitlerin tuzlari, örnegin metakrilaniido-propil trimetil ammonyum klorit (MAPTAC), akrilamido-propil trimetil ammonyum klorit (APTAC) ve kuatemize dialkilaminometilakrilamitler gibi Mannich ürünler belirtilebilir. Asitlestirilmis tuzlar teknikte uzman kisi tarafindan bilinen araçlar yoluyla ve özellikle protonasyon yoluyla elde edilir. Kuatemize edilmis tuzlar ayni zamanda teknikte uzman kisi tarafindan bilinen araçlar yoluyla, özellikle, benzil klorür, metil klorür (MeCl), aril, alkil klorürler veya dimetilsülfat ile reaksiyon yoluyla elde edilir. Ayni zamanda hidrofob karaktere sahip en az bir monomer ile bir kopolimerizasyonun gerçeklestirilmesi mümkündür. Hidrofob karaktere sahip monomerlerin örnegi olarak, undekanoik asit akrilamit, undodesil asit metil akrilamit ve örnegin etoksile 25 behenil metakrilat gibi alkil akrilatlar veya metakrilatlar gibi akrilik asit türevleri belirtilebilir. Bu durumda, kullanilan monomerlerin tümüne göre hidrofob karaktere sahip monomerlerin molar yüzdesi tercih edildigi üzere %10sdan azdir ve genel olarak %0,001 ile %7 arasinda bulunur. Bu tür hidrofob karaktere sahip monomerler ile elde edilen kopolimerler, birlesmeli kopolimerleri verir. Bulusa göre prosesin bir birinci degiskenine göre, polimerizasyonu yürütmeye yönelik kullanilan en az bir asit fonksiyonunun tasiyicisi tüm monomerler en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerlerdir. Bulusa göre prosesin bir ikinci degiskenine göre, polimerizasyon en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomere ilave olarak, en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomer ile gerçeklestirilir. Bu durumda, kullanilan monomerlerin tümüne göre en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerlerin mol yüzdesi, tercih edildigi üzere %50"den az, daha tercih edildigi üzere %30,dan azdir. Bulusun prosesine göre elde edilen kopolimerler özellikle en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik ünitenin ve en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik ünitenin bir kombinasyonu ile olusturulabilir ve özellikle bir akrilik asit/ATBS kopolimerine karsilik gelebilir, bu asit monomerleri nötre formda veya bulus ile uyumlu bir nötralizasyon oranina sahiptir; en az bir nötr monomerik ünite ile en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik ünite ve istege bagli olarak en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik ünitenin bir kombinasyonu ile olusturulabilir ve özellikle bir akrilik/akrilamit asit kopolimerine veya bir akrilik/ATBS/akrilamit asit kopolimerine karsilik gelebilir, akrilik asit ve ATBS nötr forrndadir veya bulus ile uyumlu bir nötralizasyon oranina sahiptir; en az bir katyonik monomerik ünite ile en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik ünite ve istege bagli olarak en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik ünitenin bir kombinasyonu ile olusturulabilir; veya en az bir nötr monomerik ünite ve en az bir katyonik monomer ile en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik ünite ve istege bagli olarak en az bir kuvvetli asit fonksiyonunun tasiyicisi en az bir monomerik ünitenin bir kombinasyonu ile olusturulabilir. Bulusun kapsami dahilinde kullanilan ters emülsiyonda poliinerizasyon prosesinde, monomerler aköz solüsyona koyulur. Bu aköz solüsyon, ters emülsiyonun aköz fazina karsilik gelir. Bulusun kapsami dahilinde, polimerizasyona yönelik kullanilan aköz solüsyon içinde en az bir asit fonksiyona sahip monomerler üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin en fazla Diger bir sekilde zincir sinirlayici ajan olarak adlandirilan bir aktarim ajaninin kullanilmasi mümkündür. Bir aktarim ajaninin kullanilmasi, elde edilen polimerin moleküler agirligini kontrol etmeye yönelik özel olarak avantajlidir. Aktarim ajaninin Örnegi olarak, metanol, izopropanol, sodyum hipofosfit, 2-merkaptoetanol, sodyum metallisülfonat ve bunlarin karisimlari belirtilebilir. Teknikte uzman kisi bilinen bir sekilde bir dalli veya çapraz baglanmis polimri elde etmeyi istemesine ve istenen viskoziteye göre dallanma ajani ve istege bagli olarak aktarim aj aninin kullanilan miktarlarini ayarlayacaktir. Daha detayli bir sekilde, bulusun kapsami dahilinde kullanilan proses asagidaki adimlari a) aköz faz olarak adlandirilan, seçilen monomerin veya monomerlerin bir aköz solüsyonunun düzenlenmesi, b) söz konusu aköz solüsyonun yag fazi olarak adlandirilan suda batmayan bir faz içinde emülsiyon hale getirilmesi, c) polimerizasyon reaksiyonunun yürütülmesidir. Adimin (a)) aköz solüsyonu, bulusun kapsami dahilinde açiklanan proses ile uyumlu olarak, monomerlerin toplam bir konsantrasyonuna, kullanilan monomerlerin tümüne göre en az bir düsük asit fonksiyonunun tasiyicisi monomerlerin bir mol yüzdesine ve en az bir asit fonksiyonuna sahip monomerler üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin bir nötralizasyon oranina sahiptir. Klasik bir sekilde, yag fazi içinde aköz fazin emülsifikasyon adimi (b)) tercih edildigi üzere karistirma altinda tutulan yag fazi üzerine aköz fazin eklenmesi yoluyla yapilacaktir. Genel olarak, polimerizasyon reaksiyonu bir yag içinde su emülgatör ajaninin varliginda gerçeklestirilir. Ikincisi en sik oldugu sekilde içinde aköz solüsyonun emülsiyon hale getirildigi yag fazi içine uygulanir. Yag içinde su türü (E/H) emülgatör ajan ile yag içinde su emülsiyonlarini saglamaya yönelik yeterli ölçüde düsük bir HLB degerine ve özellikle lO,dan az bir HLB degerine sahip bir emülgatör ajan anlasilir. HLB degeri asagidaki iliskiye göre hesaplanir. HLB=(hidrofil bölümün agirlikça %"si) / 5 Hidrofil bölümün agirlikça yüzdesi, molekülün toplam moleküler agirligi üzerine hidrofil bölümün moleküler agirligi arasindaki orandir. Bu tür yag içinde su emülgatör ajanlarinin örnegi olarak, 1000 ile 3000 g/mol arasinda bulunan moleküler agirliga sahip poliesterler gibi yüzey aktif polimerler, bir poli(izobütenil) süksinik asit veya bunun anhidridi ile bir polietilen glikol arasinda yogunlastirina ürünleri, 2500 ile 3500 g/mol arasinda bulunan moleküler agirliga sahip blok kopolimerleri, örnegin HYPERMER® adi altinda pazarlananlar, sorbitan monooleat, sorbitan izostearat veya sorbiton seskioleat gibi sorbitan özütleri, pentaetoksile sorbitan monooleat veya pentaetoksile sorbitan izostearat gibi bazi polietoksile sorbitan esterleri veya dietoksile oleosetil alkol veya teraetoksile laurii akrilat belirtilebilir. Ters emülsiyonda polimerizasyon prosesinde, aköz solüsyon monomer veya monomerleri ve istege bagli olarak dallanma ajanini ve aktarim ajanini içerir. Bu ayni zamanda etilen diamin veya etilen diamin tetrasetik asit gibi kompleks aj anlarini içerebilir. En sik oldugu sekilde, adimin (c)) polimerizasyon reaksiyonu, bir serbest radikal baslaticisinin adimda (b)) olusturulan emülsiyon içine uygulanmasi yoluyla baslatilir. Serbest radikal baslatma ajaninin örnegi olarak, oksidanlar arasindan kümen hidroperoksit veya tersiyer bütilhidroksiperoksit ve indirgenler arasindan sodyum metabisülfit ve Mohr tuzu gibi persülfatlar ile oksidan-indirgen çiftler belirtilebilir. 2-2a-azobis(izobütironitril) ve 2,2,- azobis(2amidinpropan) klorhidrat gibi azoik bilesikler ayni zamanda kullanilabilir. Klasik bir sekilde, polimerizasyon genel olarak izotermal sekilde, adiyabatik sekilde veya kontrollü sicaklikta yürütülür. Diger bir deyisle, sicaklik genel olarak 10°C ile 50°C (izoterm) arasinda sabit tutulur veya sicaklik dogal olarak (adiyabatik olarak) arttirilir ve bu durumda genel olarak lO°C`den az bir sicaklikta reaksiyon baslatilir ve nihai sicaklik genel olarak 50°C,den fazladir veya izoterrn egri ile adiyabatik egri arasinda bir sicaklik egrisine sahip olmaya yönelik sicaklik artisi kontrol edilir. Polimerizasyon reaksiyonunun sonunda, tercih edildigi üzere 50°C7den az bir sicaklikta bir veya daha fazla su Içinde yag emülgatör ajaninin uygulanmasi mümkündür. Su içinde yag türü (H/E) emülgatör ajan ile su içinde yag emülsiyonlarini saglamaya yönelik yeterli Ölçüde yüksek bir HLB degerine ve özellikle 10,dan fazla bir HLB degerine sahip bir emülgatör ajan anlasilir. Bu tür su içinde yag emülgatör ajanlarinin örnegi olarak, 20 etilen oksit (BG 20) esdegeri ile etoksile sorbitan oleat, 20 mol etilen oksit ile polietoksile sorbitan laurat, 40 mol etilen oksit ile polietoksile hint yagi, dekaetoksile oleodesilik alkol, heptaetoksile laurik alkol veya 20 mol etilen oksit ile polietoksile sorbitan monostearat gibi etoksile sorbitan esterler belirtilebilir. Uygulanan emülgatör ajanin (ajanlarin) miktari elde edilen polimerin ters emülsiyonunun, genel olarak kütlece %1 ila %10 ve tercih edildigi üzere kütlece %2,5 ila %9 yag içinde su türü (E/H) emülgatör ajan ve istege bagli olarak kütlece %2 ila %10 ve tercih edildigi üzere kütlece %2,5 ila %6 su içinde yag türü (H/E) emülgatör ajan içerecegi sekildedir. Genel olarak, aköz faz ila yag fazin kütle orani 50/50 ila 90/ 10"dur. Ters emülsiyonda polimerizasyon prosesinde kullanilan yag fazi örnegin ortam sicakliginda (22°C) 0,7 ile 0,9 arasinda bir yogunluga sahip parafinik, izoparafinik, sikloparafinik, naftalik türü doymus hidrokarbonlar içeren, özellikle ticari bir mineral yagdan; bir bitkisel yagdan; hidrojenize oktik stearat veya hidrojenize poliizobüten gibi bir sentez yagindan; oktil stearat veya bütil oleat gibi bir esterden; bitkisel kökenli skualen gibi bir bitkisel yagdan; veya bu yaglarin birçogunun bir karisimindan olusturulabilir. Polimerizasyon reaksiyonunun sonunda, ayni zamanda elde edilen emülsiyonun seyreltilmesi veya konsantre edilmesi mümkündür. Özellikle, seyreltme yoluyla elde edilen emülsiyonun konsantre edilmesi veya bir toz elde etmek amaciyla bunun tainainen kurutulmasi mümkündür. Bu tür bir konsantrasyon veya korutma, önceden su içinde yag türü (H/E) emülgatör aj anin uygulanmasi ile veya bu olmaksizin yürütülecektir. Böylelikle elde edilen ters emülsiyonlar örnegin seyreltme yoluyla konsantre edilebilir. Böylelikle polimer konsantrasyonunun kütlece %30 ile 75 arasinda, tercih edildigi üzere kütlece %40 ile 65 arasinda bulunabildigi ters emülsiyonlar elde edilir. Sonradan bir izolasyon adimina tabi tutulan ters emülsiyonlardan elde edilen polimerler, bir toz formunda bulunabilir. Bu tür bir izolasyon adimi örnegin çökeltme, azeotropik olarak seyreltme ve atomizasyon veya pülverizasyon yoluyla kurutma teknikleri arasindan seçilebilir. Bulusun kapsami dahilinde, elde edilen poliinerlerin avantajli özelliklerini kaybetmeksizin, ters emülsiyonda polimerizasyon prosesinin sonunda dogrudan elde edilen bir ters emülsiyon formundaki polimerin konsantre edilmesi veya izole edilmesi mümkündür. Özellikle, örnegin asagidakiler gibi, aktif maddenin diger emülsiyon kurucu maddelerinden izole edilmesinden olusan polimerlerin ters emülsiyonlarindan tozun elde edilmesine yönelik çok sayida proses mevcuttur: - içinde polimerin çözünebilir olmadigi aseton, metanol veya diger herhangi bir solvent gibi solvent olmayan bir ortam içinde çökeltme. Basit bir filtrasyon böylelikle polimer partikülünün izole edilmesine olanak saglar. - yigilma ajanlarinin ve stabilizör polimerin varliginda azeotropik seyreltme paitikülün kurutulmasina devam edilmesinden önce filtrasyon yoluyla kolay sekilde izole edilen yiginlara yol açmaya olanak saglar. - « spray-drying » veya atomizasyon yoluyla kurutma, kontrollü bir süre boyunca, bir sicak hava akimi içinde emülsiyonlarin ince damlalarindan bir bulut olusturmaktan Bu tür adimlardan sonra elde edilen polimerler, kalinlastirma kapasitesi bakimindan ve yüzey aktif maddelere karsi direnç bakimindan avantajli özelliklerini korur. Ilave bir nötralizasyon adimi olmaksizin, ters emülsiyonda poliinerizasyon prosesinin sonunda veya bir kurutma veya konsantrasyon adiinindan sonra elde edilen polimerler içinde, mevcut asit fonksiyonlarinin en fazla %207si, tercih edildigi üzere en fazla %10,u, daha tercih edilen bir sekilde en fazla %59i ve tercihen en fazla %2°si nötralize formdadir. Mevcut asit fonksiyonlarinin bu düsük nötralizasyon orani, formül yapan kisilere polimerin özelliklerini ve dolayisiyla istenen kalinlastirici etkiyi nötralizasyon oranini ayarlayarak ayarlamaya olanak saglayarak büyük bir esneklik sunar. Bu tür bir yaklasim ayni zamanda formül yapan kisinin hedeflenen kullanim ile uyumlu kullanilan nötralizasyon ajaninin yapisini seçmesine olanak saglar. Istenen kalinlastirici etkiyi elde etmeye yönelik, polimerizasyonun akabinde diger bir sekilde post-nötralizasyon adimi olarak adlandirilan bir nötralizasyon adimi gelir, serbest asit fonksiyonlarinin en az bir bölümü, hatta tainami polimer üzerinde mevcuttur. Elde edilen polimer içinde mevcut serbest asit fonksiyonlarinin en az bir kisminda bir nötralizasyon adiminin polimerizasyon reaksiyonundan sonra yürütüldügü durumda, bu, tercih edildigi üzere polimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin tamamina göre %30 ila 100 olan bir nötralizasyon yüzdesine yol açar. Bu tür bir post-nötralizasyon adimi farkli sekillerde gerçeklestirilebilir: - post-nötralizasyon ters emülsiyonda polimerizasyon prosesinin sonunda elde edilen ters emülsiyon üzerinde yapilabilir. Imalatçinin kendisi polimeri ters emülsiyon formunda nötralize ettiginde genel olarak bu durum söz konusudur. - Post-nötralizasyon su içinde ters emülsiyonun ters çevrilmesinden sonra elde edilen bir aköz solüsyon üzerinde yapilabilir. Formül yapan kisinin ters emülsiyonu veya bundan sonra gelen tozu, ikincisini kalinlastirilacak bilesimin içine eklenmesinden önce ana solüsyon olarak adlandirilan bir aköz solüsyon içinde kullandiginda genel olarak bu durum söz konusudur. Böylelikle solüsyonun polimer konsantrasyonunu, nötralizasyon oranini ve nötralizasyon ajanlarinin yapisini ayarlama özgürlügüne sahiptir. - Post-nötralizasyon ayni zamanda içinde ters emülsiyonun veya bundan sonra gelen tozun dahil edilmis oldugu bilesim üzerinde gerçeklestirilebilir. Önceki durum ile ayni sekilde kullanici nötralizasyon oranini ve nötralizasyon ajanlarinin yapisini ayarlama özgürlügüne sahiptir. Nötralizasyon polimerizasyon prosesinin kapsami dahilinde önceden açiklanan monomerlerin nötralizasyonuna benzer bir sekilde, yapisinin ve iniktarlarinin teknikte uzman kisi tarafindan seçildigi bir baz sayesinde gerçeklestirilir. Böylelikle nötralize edilen bu polimerler daha iyi kalinlastirici özellikleri ve yüzey aktif maddelere karsi direnci sunar, ilaveten ters emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen polimerlere kiyasla tüm esit kosullar, bulusa göre proseste tanimlandigi üzere monomerlerin konsantrasyon ve nötralizasyon kosullarini karsilamaz. Özellikle nötralizasyondan sonra, polimerler dogrudan üst nötralizasyon oranlarinda ve/veya farkli bir toplam monomer konsantrasyonunda ayni monomerlerden olusturulan ancak ters einülsiyonda polimerizasyon yoluyla hazirlanan polimerlere göre avantajli özellikler sunar. Avantajli bir sekilde, bulusun kapsami dahilinde kullanilan polimerler, mevcut serbest fonksiyonlarin tam nötralizasyonundan veya en azindan daha büyük nötralizasyondan sonra, deterjan bilesimleri içinde mevcut aköz ortamlari daha etkili bir sekilde kalinlastirmaya olanak saglar. Bulusa göre deterjan bilesimleri ve bunlarin hazirlanma prosesleri ve özellikle önceden açiklanan polimerlerin dahil edilmesi bu noktada detayli olarak açiklanacaktir. Deterjan bilesimlerinin imalati genis ölçüde teknikte uzman kisi tarafindan bilinir. Bu genel olarak bir veya daha fazla temizleyici yüzey aktif maddenin ve katki maddeleri gibi diger maddelerin bir aköz solüsyon içine ardisik olarak eklenmesinden olusur. Önceden açiklanan kalinlastirici akrilik polimerin eklenmesi, deterjan bilesiminin imalatinin herhangi bir adiminda gerçeklesebilir. Deterjan bilesimi tercih edildigi üzere önceden açiklanan kalinlastirici akrilik polimerin kütlece %0,01 ila %10'unu ve tercih edildigi üzere kütlece %0,1 ila %5 ,ini içerir, bu yüzde ifadeleri, bilesimin toplam kütlesine göre verilir. Polimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin toplamina göre %30 ila 100 olan nötralize asit fonksiyonlarinin bir yüzde ifadesine yol açan nötralizasyon adimi, polimerin bilesim içine dahil edilmesinden Önce veya bundan sonra yapilabilir. Ilaveten, önceden açiklanan prosese göre ters emülsiyonda polimerizasyon yoluyla elde edilen polimerin avantajli özellikleri, daha fazla veya daha az konsantre edilmis bir ters emülsiyon, bir toz veya bir aköz solüsyon formunda olup olmadigina bakilmaksizin avantajli özelliklerini muhafaza eder. Sonuç olarak, bulusa göre kalinlastirici polimer, bir ters emülsiyon, bir toz formunda veya örnegin su veya bir organik solvent içinde çözünmüs formda veya aköz veya organik dispersiyon formda deterjan bilesimi içine uygulanabilecektir. Genel olarak su içinde bir ters emülsiyon yoluyla veya su içinde bir tozun çözünmesi yoluyla elde edilen su içinde polimerin bir çözünmüs formu bilesim içine uygulanir. Kullanimi aninda deterjan bilesimi içine uygulandigi forma bakilmaksizin, polimer içinde bunun kalinlastirici ve stabilizör görevini yaptigi, bir solüsyon veya çok fazli bir bilesimin durumunda aköz faz içinde bulunacaktir. Bulusa göre bilesim sudan ve hidrofil bilesiklerden olusan aköz olarak adlandirilan bir faz içerir. Bilesim, bilesimin toplamini olusturan özgün bir aköz parça (solüsyon veya jel) veya temizleyici özellikleri iyilestiren mineral mikropartiküller gibi kati partikülleri içeren bir aköz dispersiyon formunda bulunabilecektir. Açiklamanin devaminda, aköz faz, su ve bilesimin hidrofil bilesenlerini ve özellikle tek fazli bilesimlerin durumunda dahi, hatta sadece bu tür bir aköz fazdan olusturulan çözünebilir veya suya batabilir bilesenleri içeren bilesimin bölüinü olarak adlandirilacaktir. Bilesim suya ilave olarak, alkoller ve özellikle etanol, tert-bütanol, n- bütanol, izopropanol veya n-propanol gibi dogrusal veya dallanmis Ci-Cö monoalkoller ve gliserin, digliserin, propilen glikol, sorbitol, pentilen glikol gibi polioller ve polietilen glikoller veya özellikle C2 glikol eterler ve hidrofil C2-C4 aldehitler ibi en az bir hidrofil organik solvent içerebilir. Aköz faz, klasik olarak bir deterjan bilesimi içinde kullanilan ve genel olarak suda çözünebilir tüm maddeleri içerebilir. Deterjan bilesimleri tercih edildigi üzere kütlece %10 ila 99, daha tercih edildigi üzere kütlece %20iden fazla ve oldukça tercih edildigi üzere kütlece %30 ila 95 su içerir, bu yüzde ifadeleri, bilesimin toplam kütlesine göre Deterjan bilesimi kütlece %1 ile 50 arasinda, önceden açiklandigi üzere hidrofil organik solvent içerebilir. Bu ayni zamanda, kütlece %0,1 ile 20 arasinda kati partikül içerebilir. Kati partiküller olarak örnegin silika ve titan dioksit gibi inorganik kati partiküller, bazi polimerler (polihidroksibütirik, polikaprolakton, poliortoester, polianhidrit) gibi organik kati partiküller, bir parfüm, bir sabun, bir çamasir yumusaticisi gibi katki maddelerini kapsayan kapsüller belirtilebilir, söz konusu partiküller genel olarak bir mikro-partikül veya nano-partikül boyutuna sahiptir. Bulusun kapsami dahilinde, bulusun amaci kalinlastirici akrilik polimerin uygulanmasinin disinda, deterjan bilesimleri, bu sahada klasik olarak kullanilan bilesimlere karsilik gelir. Daha fazla detaya yönelik olarak, özellikle bazi ilgili bölümlerinin asagida tekrarlandigi FR 2 GB 2 346 891 belgelerine referans yapilabilecektir. Bilesim ayni zamanda avantajli olarak en az bir yüzey aktif ajani içerebilir. Bu yüzey aktif ajan, anyonik, amfoter, iyonik olmayan, katyonik yüzey aktif ajanlar veya bunlarin karisimlari arasindan seçilebilir. Özellikle, bilesim tercih edildigi üzere kalinlastirici akrilik polimerin polimerizasyon prosesinin kapsami dahilinde önceden belirtilenler arasindan seçilen, bir yag içinde su emülgatör ajanina ve/veya bir su içinde yag emülgatör ajanina karsilik gelen bir yüzey aktif ajani içerecektir. Genel olarak, bilesim bir veya daha fazla temizleyici yüzey aktif madde içerecektir. Temizleyici vüzev aktif maddeler Bilesim bir veya daha fazla temizleyici yüzey aktif madde içerdiginde, bunlar tipik olarak bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,1 ila %50,sini ve tercih edildigi üzere kütlece %1 ila maddeler, MC Cuteheon ,s detergents and Emulsifîers, North American Edition (1996), iyonik olmayan, katyonik, anyonik ve zwitteriyonik yüzey aktit` maddeleri kapsar. Özellikle, bulusa göre bilesimler anyonik veya iyonik olmayan yüzey aktif maddeler arasindan seçilen bir veya daha fazla temizleyici yüzey aktif madde içerecektir. Bilesim, anyonik veya iyonik olmayan tek bir veya çok sayida temizleyici temizleyici yüzey aktif madde içerebilir. Anyonik veya iyonik olmayan temizleyici yüzey aktif maddeler, anyonik yüzey aktif maddenin (maddelerin) ve/veya iyonik olmayan yüzey aktif maddenin (maddelerin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,1 ila %50"sini ve tercih edildigi üzere kütlece %1 ila %30°unu temsil edecegi sekilde bir miktarda kullanilabilir. Anyonik temizleyici yüzey aktif maddelerin örnegi olarak, asagidaki unsurlar belirtilebilir: - Ra-CH(SO3M)-COORb formülünün sülfonat alkilesterleri, burada Ra, bir C8-C20, tercih edildigi üzere ClO-Cl6 alkil grubunu, Rb, bir Cl-C6, tercih edildigi üzere C1- C3 alkil grubunu ve M, bir alkalin katyonu (örnegi bir sodyum, potasyum, lityum katyon), bir sübstitüe veya sübstitüe edilmemis ammonyum (örnegin, metil-, dimetil-, trimetil-, tetrametilammonyum, dimetilpiperidinyum,...) vey bir alkanolainin (örnegin, monoetanolamin, dietanolamin, trietanolamin,...), örnegin metil ester sülfonat tuzlarini temsil eder, RCOSO3M, formülünün alkilsülfatlari, burada Rc, bir C10-C24, tercih edildigi üzere C12-C20 ve özel olarak C12-C18 alkil, alkenil veya hidroksialkil grubu ve M,, bir hidrojen atomu veya yukarida M için olan ile ayni tanimlamaya sahip bir katyonu, bunun yani sira ortalama 0,5 ila 10 motif, tercih edildigi üzere 0,5 ila 3 motif OE ve/Veya OPaye sahip, bunlarin etoksile (OE) ve/Veya propoksile (OP) türevlerini temsil eder, örnek yoluyla, laurii eter sülfat ve özellikle lauril eter sodyum sülfat belirtilebilir, RdCONHReOSO3M" formülünün alkilamit sülfatlari, burada Rd, bir C2-C22, tercih edildigi üzere C6-C20 alkil grubu, Re, bir C2-C3 alkil grubu ve M", bir hidrojen atomu veya yukarida M için olan ile ayni tanimlamaya sahip bir katyonu, bunun yani sira ortalama 0,5 ila 60 motif OE ve/veya OP'ye sahip, bunlarin etoksile (OE) ve/veya propoksile (OP) türevlerini temsil eder, yukarida M için olan ile ayni tanimlamaya sahip bir katyon ile özellikle palmiye veya kopra türü, C8-C24, tercih edildigi üzere C14-C20 doymus veya doymamis yag asit tuzlari, yukarida M için olan ile ayni tanimlamaya sahip bir katyon ile C8-C20 alkilbenzensülfonatlar (özellikle etanolat formunda dodesilbenzen sülfonat gibi), C8- C22 birincil veya ikincil alkilsülfonatlar (lauril sülfonat ve özellikle sodyum lauril sülfonat), alkilgliserol sülfonatlar, GB 1 082 l79ida açiklanan sülfonlu polikarboksilik asitler, paraffin sülfonatlar, N-asil N-alkiltauratlar, alkilfosfatlar, izetiyonatlar, alkilsüksinatlar, N-asilsarkozinatlar, alkilglikosit sülfatlar, polietoksikarboksilatlardir. Iyonik olmayan yüzey aktif maddelerin örnegi olarak, iyonik olmayan alkoksile yüzey aktif maddeler ve özellikle asagidaki unsurlar belirtilebilir: alkil sübstitüesinin C6-C12 oldugu ve 5 ila 25 oksialkilen motif içeren polioksialkilenmis (Özellikle polietoksietilenlenmis, polioksipropilenlenmis veya polioksibütilenlenmis) alkilfenoller; örnek yoluyla, Rohm & Haas Cy tarafindan TRITON® X ve özellikle X95, X-ll4, X-100 veya X-lO2 referansi ile pazarlanan etoksile oktilfenoller, Texaco tarafindan Surfonic® N referansi ile pazarlanan, etoksile nonilfenoller belirtilebilir, 1 ila 25 oksialkilen motif (özellikle oksietilen veya oksipropilen) içeren polioksialkilenlenmis C8-C22 alifatik alkoller; örnek yoluyla, BASF tarafindan10 Lutensol®, Union Carbide Corp. tarafindan pazarlanan TERGITOL® 15-S-9, TERGITOL® 24-L-6 NMW, Shell Chemical Cy. tarafindan pazarlanan NEODOL® tarafindan pazarlanan KYRO EOB, ICI tarafindan A3 ila A9 SYMPERONIC®, BASF tarafindan pazarlanan PLURONIC® belirtilebilir, - etoksile mono ve digliseritler, özellikle Wico tarafindan Varionic referansi ile pazarlananlar, - 1 ila 30 oksietilen motif ve/Veya oksipropilen içeren, etoksile ve/veya propoksile (1- veya ß-pinenler gibi alkoksile terpenik hidrokarbonlar, - BASF tarafindan pazarlanan PLURONIC® gibi, özellikle agirlikça 2000 ila 10000 düzeyinde moleküler agirliga sahip, propilen glikol, etilen glikol ile etilen oksidin veya propilen oksidin yogunlastirilmasi sonucu ortaya çikan ürünler, - BASF tarafindan pazarlanan TETRONIC® gibi, etilendiamin ile etilen oksidin veya propilen oksidin yogunlastirilmasi sonucu ortaya çikan ürünler, - 5 ila 25 etoksile ve/veya propoksile motif içeren etoksile ve/veya propoksile C8-C18 yag asitleri, - 5 ila 30 etoksile motif içeren etoksile yag amitleri, - 5 ila 30 etoksile motif içeren etoksile aminler, - 1 ila 50, tercih edildigi üzere 1 ila 25, özellikle 2 ila 20 oksialkilen (tercihen oksietilen) motif içeren alkoksile amidoaminler ve - özellikle SEPPIC sirketi tarafindan Simulsol® referansi ile pazarlanan alkilpoliglikositler gibi alkilpoliglikositler. Bulusa göre bilesmler içinde mevcut iyonik olmayan yüzey aktif madde veya maddeler, örnegin 8 ila 13 ve tercih edildigi üzere 9,5 ila 11 olan bir HLB (« Hydrophilic-Lipophilic Balance ») degerine sahip olacaktir. Ayni zamanda, hidrofil bölümünün, buna daha fazla detay için referans yapilabilecegi FR 2 744 131 basvurusunda açiklandigi üzere, bir veya daha fazla sakkarit motif içerdigi diger anyonik veya iyonik olmayan temizleyici yüzey aktif maddenin (maddelerin) kullanilmasi mümkündür. Ayni zamanda deterjan bilesiinlerin bu tür anyonik veya iyonik olmayan yüzey aktif maddenin yerine veya buna ilave olarak, bir veya daha fazla zwitteriyonik veya katyonik yüzey aktif madde içermesi mümkündür. Bu solüsyon bununla birlikte, katyonik yüzey aktif maddeler içeren bir bilesim içine anyonik akrilik kalinlastirici polimerlerin eklenmesinin karsit iyoniklik türleri arasinda bir uyumsuzluga yol açabilmesinden dolayi tercih edilmez. ZWitteriyonik temizleyici yüzey aktif maddenin Örnegi olarak, bir karboksi, bir sülfonat, bir sülfat, bir fosfat, bir fosfonat ve analoglari gibi su içinde bir anyonik çözünme grubunu içeren bir sübstitüe tasiyan Cg-Cig kuatemer ammonyum, fosfonyum ve sülfonyum alifatik bilesikler, alkil aminosülfonatlar, alkilbetainler ve alkilamidobetainler (örnegin (koprahil)amid0pr0pilbetain), stearamidopropildiinetilainin, dietilaminoetilstearamit, diinetilstearamin, dimetilsoyamin, soyamin, miristilamin, tridesilamin, etilstearilamin, N- donyagi propandiamin, etoksile stearilamin (5 mol etilen oksit), dihidroksietilstearilamin, arasidilbehenilamin ve bunlarin analoglari belirtilebilir. Katyonik temizleyici yüzey aktif maddenin örnegi olarak, üç alt alkil grubuna (C1 ila C4) (tercih edildigi üzere metil gruplari) ve uzun Zincirli (C8 ila C20) bir alkil grubuna, örnegin (koprahil)trimetilammonyum klorüre sahip kuatemer ammonyum tuzlari; alkilpiridinyum tuzlari ve tercih edildigi üzere CIO ila C20, tercihen C12 ila C18 alkil zincirleri ile örnegin bir alkilpiridinyum bromürde oldugu üzere içinde piridin nitrojen atomun kuatemer bir formu aldigi, diger bilesikler belirtilebilir. Bulusa göre deterjan bilesiinleri ayni zamanda, en sik oldugu üzere, bunlar arasindan seçilen bir veya daha fazla katki maddesini içerecektir: deterjan adjuvanlari (ayni zamanda « builders » olarak adlandirilir), kirlenme önleyici ajanlar, yeniden birikme önleyici ajanlar, beyazlatma ajanlari, Iloresans ajanlari (ayni zamanda optik parlaklastiricilar olarak adlandirilir), köpük baskilama ajanlari (ayni zamanda köpük önleyici ajan olarak adlandirilir), enzimler, baglayicilar, nötralizasyon ajanlari ve pH ayarlama ajanlari. Özellikle, bulusa göre deterjan bilesimleri özellikle bulasiklari temizlemeye yönelik, bulasik yikama makinesine yönelik bilesimlerin durumunda, en az bir temizleyici yüzey aktif madde ve en az bir deterjan adjuvani (ayni zamanda « builders » olarak adlandirilir) içerecektir. Bu katki maddeleri, deterjan bilesiminin amaçlanan uygulamasina göre teknikte uzman kisi tarafindan adapte edilecektir. bunlarin açiklamasi asagida tekrar edilir: Deterian adiuvanlari (ayni zamanda « builders » olarak adlandirilir) Ayni zamanda « builders » olarak adlandirilan, bu tür deterjan ajanlari, özellikle bir sert su ile yikama durumunda, yikama sirasinda zarar verici bir etkiye sahip su iyonlarinin koinpleksini olusturmaya olanak saglayan kompleks olusturma ajanlaridir. Bu tür bir ajan özellikle bulasik yikama makinesi için bulasiklarin yikanmasina yönelik bilesimler içine dahil edilecektir. Bilesim tek bir veya daha fazla deterjan adjuvani içerebilir. Deterjan adjuvanlari mineral veya organik olabilir. Bunlar, deterjan adjuvaninin (adjuvanlarinin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece %5 ila %50 düzeyini temsil edecegi sekilde bir miktarda kullanilabilecektir. Deterjan adjuvaninin örnegi olarak, asagidaki unsurlar belirtilebilir: - alkali metaller, ammonyum veya alkanolaminlerin polifosfatlari (tripolifosfatlar, pirofosfatlar, ortofosfatlar, hekzameta fosfatlar), - tetraboratlar veya borat öncülleri, - alkan veya alkalino-toprak karbonatlar (bikarbonatlar, seskikarbonatlar), - US 4 664 839 patentinde açiklanan katmanli silikatlar, - A, P, X zeolitler gibi, alkali metallerin (sodyum, potasyum) veya ammonyumun kristallin veya amorf alüminosilikatlari, - suda çözünebilen polifosfonatlar (etan l-hidroksi-l, l-difosfonatlar, metilen difosfonat tuzlari...), - polikarboksilar eterler (oksidisüksinik asit ve bunun tuzlari, monosüksinik tartarat ve bunun tuzlari, disüksinik asit tartarat ve bunun tuzlari), - hidroksipolikarboksilat eterler, - sitrik asit, mellitik asit, süksinik asit ve bunun tuzlari, örnegin sodyum sitrat, - poliasetik asit tuzlari (etilendiamintetrasetatlar, nitrilotriasetatlar, S-(2 hidroksietil)- nitrilodiasetatlar...), - C5-C20 süksinik alkil asitler ve bunun tuzlari (2-dodesenilsüksinatlar, laurilsüksinatlar,...), - karbonik poliasetal esterler, - poliaspartik asit, poliglutainik asit ve bunun tuzlari, - aspartik asit ve/veya glutamik asidin çoklu yogusmasmin poliimit türevleri, - glutamik asidin (N,Nbis(karboksimetil)glutamik asit ve bunun tuzlari, özellikle bunun sodyum tuzu,...) polikarboksiinetile türevleri veya diger amino asitler, - nitrilotris(metilen fosfonatlar) gibi aminofosfonatlar ve dihidroksidisülfobenzenler gibi çok fonksiyonlu aromatik bilesikler. Kirlenme önleyici ai anlar Bilesim tek bir veya daha fazla kirlenme önleyici ajani içerebilir. Bunlar, kirlenme önleyici ajanin (ajanlarin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,01 ila lOlunu, özellikle %0,2 ila 3,ünü temsil edecegi sekilde bir miktarda kullanilabilecektir. Kirlenme önleyici ajanin örnegi olarak, asagidaki unsurlar belirtilebilir: selüloz hidroksieterler, metilselüloz, etilselüloz, hidroksipropil metilselüloz, hidroksibütil metilselüloz gibi selülozik türevler, polioksietilen gövdeler üzerine asilanan polivinilasetatlar gibi (özellikle EP O 219 048°de açiklananlar gibi) polialkilen gövdeler üzeime asilanan polivinilesterler, polivinil alkoller, bir molar oran ile etilen tereftalat ve/veya propilen tereftalat ve polioksietilen tereftalat motifler bazli poliester kopolimerler: etilen tereftalat ve/veya propilen tereftalat motif edildigi üzere 600 ila 5000 düzeyinde bir moleküler agirliga sahip polioksietilen ünitelerine sahiptir; (özellikle US 4 968 451sde açiklandigi üzere) 1 ila 4 sülfonlu gruba sahip, etoksile allil alkol, dimetiltereftalat ve 1,2 propilen diolden türetilen bir oligomerin sülfonasyonu yoluyla elde edilen sülfonlu poliester oligomerler, propilen tereftalat ve polioksietilen tereftalat motif bazli ve etil veya metil m0tif1er yoluyla sonlandirilan poliester kopolimerler (özellikle US 4 711 730°da açiklandigi üzere) veya alkilpolietoksi gruplari yoluyla sonlandirilan poliester oligomerler (özellikle US 4 702 857"de açiklandigi üzere) veya anyonik sülfopolietoksi (özellikle açiklandigi üzere) gruplar, (özellikle FR 2 720 4005de açiklandigi üzere) bir tereftalik asit, bir sülfoizoftalik asit diester ve bir diyolden elde edilen, sayica 20 000iden az moleküler kütleye sahip sülfonlu poliesterler ve bir bir polioksietilen glikol ve bir diizosiyanattan elde edilen izosiyanat terminal gruplarina sahip bir prepolimer üzerinde, adipik asit ve/veya tereftalik asit ve/veya sülfoizoftalik asit ve bir diyolden elde edilen sayica 300-4000 moleküler kütleyece sahip bir poliesterin reaksiyonu yoluyla elde edilen poliüretan-poliesterler. Yeniden birikme önleyici ai anlar Bilesim tek bir veya daha fazla yeniden birikme önleyici ajani içerebilir. Bunlar, yeniden birikme önleyici ajanin (ajanlarin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece kullanilabilecektir. Yeniden birikme önleyici ajanin örnegi olarak, asagidaki unsurlar belirtilebilir: poliaminler, etoksile amin polimerler, - karboksimetilselüloz, - (özellikle FR 2 236 926"da açiklandigi üzere) izoftalik asit, simetil sülfosüksinat ve glikol dietilenin yogunlastirilmasi yoluyla elde edilen sülfonlu poliester oligomerler ve - polivinilpirrolidonlar. Beyazlatma aianlari Bilesim tek bir veya daha fazla beyazlatma ajani içerebilir. Bunlar, beyazlatma ajanin (ajanlarin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,01 ila 20"sini, özellikle örnegi olarak, asagidaki unsurlar belirtilebilir: - monohidratli veya tetrahidratli sodyum perborat gibi perboratlar, - özellikle bir alkali metalin, hipokloritler gibi klorlu beyazlatma ajanlari, örnegin ayni zamanda bir temizleyici ve dezenfektan göreve sahip sodyum hipoklorit (çamasir - peroksihidratli sodyum karbonat, peroksihidratli pirofosfat, peroksihidratli üre, sodyum peroksit, sodyum persülfat, diftaloyil peroksit gibi peroksijenli bilesikler ve - Hekzahidratli magnezyum monoperoksiftalat, magnezyum metakloroperbenzoat, 4- nonilamino-4-0ksoperoksibütirik asit, 6-nonilamino-6-oks0per0ksikaproik asit, diperoksidodekandioyik asit, peroksisüksinik asidin nonilamidi, desildiperoksisüksinik asit ve ftalimidoperoksihekzanoik asit gibi perkarboksilik asitler ve bunun tuzlari ("perkarbonatlar" olarak adlandirilir). Bilesim, tek bir veya çok sayida beyazlatma ajani içerdiginde, bu ayni zamanda tercih edildigi üzere, çamasir yikama deterjanlari içinde bir karboksilik peroksiasidi in si'tu olusturan bir beyazlamia aktivatörünü içerecektir; bu aktivatörler arasinda, tetraasetiletilen diamin, tetraasetil metilen diamin, tetraasetil glikolüril, sodyum p-asetoksibenzen sülfonat, pentaasetil glukoz ve oktaasetil laktoz gibi gliserol trialkalatlar... belirtilebilir. Floresans ajanlar Özellikle bilesim çamasirlar için bir yikama bilesimi oldugunda, tek bir veya çok sayida floresans ajanini içerebilir. Bunlar, floresans ajanin (ajanlarinin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,05 ila 1,27sini temsil edecegi sekilde bir miktarda kullanilabilecektir. Floresans ajaninin örnegi olarak, bunlar belirtilebilir: stilben, pirazolin, kumarin fumarik asit, sinnamik asit, azoller, metin, siyanin, tiyofen türevleri. Köpük baskilama aianlari Özellikle bilesim Çamasirlar için bir yikama bilesimi oldugunda, tek bir veya çok sayida köpük baskilama ajanini içerebilir. Bunlar, köpük baskilaina ajanin (ajanlarin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,01 ila 5`ini temsil edecegi sekilde bir miktarda kullanilabilecektir. Köpük baskilama ajaninin örnegi olarak, asagidaki unsurlar belirtilebilir: - monokarboksilik C10-C24 yag asitleri veya bunun alkalin tuzlari, bunun ammonyum veya alkanolamin tuzlari, yag asidi trigliseritler, - parafinler ve mumlar gibi alifatik, alisiklik, aromatik veya heterosiklik doymus veya doymamis hidrokarbonlar, - N-alkilaminotriazinler, - monostearilfosfatlar, monostearil alkol fosfatlar ve - istege bagli olarak silika partikülleri ile kombine edilen poliorganosiloksan yaglar veya reçineler. Enzimler Özellikle bilesim çamasirlar için bir yikama bilesimi oldugunda, tek bir veya çok sayida enzimi içerebilir. Bunlar, enzimin (enzimlerin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,005 ila 0,5"ini temsil edecegi sekilde bir miktarda kullanilabilecektir. Enzimin örnegi olarak, proteazlar (örnegin Novo Nordisk tarafindan pazarlanan Alcalase veya Savinase), amilazlar, lipazlar, selülozlar ve peroksidazlar belirtilebilir. Baglayici ajanlar Bilesim içine dahil edilebilen baglayici ajanlarin örnekleri olarak, disodik EDTA gibi EDTA (etilendiamintetraasetik asit) ve bunun tuzlari; siklodekstrinler; ve bunlarin analoglari belirtilebilir. Bilesim bir veya daha fazla baglayici ajan içerdiginde, bunlar tipik olarak bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,00l ila %3°ünü, tercih edildigi üzere kütlece %0,01 ila %2"sini ve tercih edildigi sekilde bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,01 ila %l"ini temsil eder. Kalinlastirici polimerler Önceden açiklanan akrilik polimerlerden baska, bir veya daha fazla kalinlastirici polimer ayni zamanda, bulusa göre deterjan bilesimleri içine dahil edilebilir. Bu polimerler, dogal, yari dogal veya sentetik polimerler olabilir. Dogal polimerler arasindan, kitinler, kitozan ve bunun türevleri, arap zamki, jeloz, guar zamki, keçi boynuzu zamki, gatti zamki, karaya zamki, ksantan zamklari ve alginatlar belirtilebilir. Sentetik polimerler arasindan, örnegin bulusun kapsami dahilinde açiklanandan baska polimerizasyon prosesleri yoluyla ve özellikle çökeltme ile polimerizasyon yoluyla elde edilen, akrilamit, sodyuin akrilat, vinil pirrolidon, 2-akrilamid0-2-metilpropan sülfonik asit bazli polimerler belirtilebilir. Nötralizasvon aianlari ve pH ayarlama aianlari Bir veya daha fazla nötralizasyon ajani ve/veya bir veya daha fazla pH ayarlama ajani, bilesimin pH seviyesini istenen düzeylere tasimak amaciyla bilesim içine dahil edilebilir. Nötralizasyon ajanlarinin ve pH ayarlama ajanlarinin örnegi olarak, trietanolamin, aminometilpropanol, ammonyum hidroksit, sodyum hidroksit, diger alkalin hidroksitler, sodyum karbonat gibi alkalin karbonatlar, sodyum silikat gibi alkalin silikatlar, askorbik asit ve bunun tuzlari, sorbik asit ve bunun tuzlari, fosforik asit ve bunun tuzlari, sitrik asit ve bunun tuzlari, laktik asit ve bunun tuzlari, glikolik asit ve bunun tuzlari, borik asit ve bunun tuzlari, asetik asit ve bunun tuzlari ve bunlarin analoglari belirtilebilir. Tercih edildigi üzere, nötralizasyon ajani veya ajanlari ve pH ayarlama ajani veya ajanlari, 4 ila 10 araliginda bulunan bir pH degeri saglamaya yönelik yeterli bir miktarda bulusun bilesimi içinde kullanilir. Tercih edildigi üzere, pH ayarlama ajani (ajanlari), bilesime, 4.5 ila 8 ve tercih edildigi sekilde 5 ila 7,5 araliginda bulunan bir pH saglamaya yönelik yeterli bir miktarda kullanilir. Deterjan bilesimleri ayni zamanda asagidaki unsurlar gibi diger katki maddelerini içerebilir: - örnegin, yumusatici deterjanin (deterjanlarin) toplam miktarinin, bilesimin toplam kütlesinin kütlece %0,5 ila 10°unu temsil edecegi sekilde bir miktarda killer gibi bir yumusatici ajan - bir tampon ve pH modifiye edici ajan - bir koruyucu madde, - bir parfüm, - bir opaklastirici ajan, - bir renklendirici, - bir parlatma ajani... Sodyum akrilik/ akrilat asit bazli homopolimerin hazirlanmasina yönelik örnekler l L'lik bir beher içine manyetik karistirma altinda aköz fazin asagidaki maddeleri yüklenir; - 150 g buzlu akrilik asit - 605 g deiyonize su - 0,023 g sodyum hipofosfit (150 ppm/kütle toplam monomer) - 0,10 g sodyum dietilentriaminpentasetat - 0,075 g metilenbisakrilamit (500 ppm/kütle toplam monomer) - 0,15 g sodyum bromat Akabinde, 1 L olan bir cam reaktör içinde, mekanik karistirma altinda, organik faz asagidaki unsurlar ile hazirlanir: 102 g alifatik hidrokarbon (lsopar L) 98 g beyaz mineral yagi (Marcol 152) g sorbitol inonooleat g polimerik stabilizör (Hypenner 1083), Aköz faz dereceli olarak organik faz içine aktarilir. Böylelikle olusturulan ön emülsiyon 1 dakika boyunca kuvvetli kesme islemine tabi tutulur (Ultra Turrax, IKA). Ters emülsiyonun böylelikle basit bir nitrojen serpme islemi araciligiyla 30 dakika boyunca gazi gi derilir. Akabinde 1 saat 30 dakikalik bir süre boyunca 2,5 ml/saat olan bir debide kütlece %1,0 sodyum metabisülfit içeren bir aköz solüsyon eklenir. Maksimum sicakliga ulasilmasi halinde, reaksiyonel karisimin sicakligi sogutinadan önce 60 dakika boyunca muhafaza edilir. Son olarak, 30°C "ye dogru, 40 g etoksile (6 mol) tridesilik alkol eklenir. 1 L"lik bir beher içine manyetik karistirma altinda aköz fazin asagidaki maddeleri yüklenir: - 175 g buzlu akrilik asit - 580 g deiyonize su - 0,026 g sodyum hipofosfit (150 ppm/kütle toplam monomer) - 0,10 g sodyum dietilentriaminpentasetat - 0,087 g metilenbisakrilamit (500 ppm/kütle toplam monomer) - 0,15 g sodyum broinat Akabinde, organik fazin hazirlanmasina ve hazirlama prosesinin geri kalanina yönelik, örnek 1 ile uyumlu olarak devam edilir. 1 L'lik bir beher içine manyetik karistirma altinda aköz fazin asagidaki maddeleri yüklenir: 100 g buzlu akrilik asit - 655 g deiyonize su - 0,015 g sodyum hipofosfit (150 ppm/kütle toplam monomer) - 0,10 g sodyum dietilentriaminpentasetat - 0,05 g metilenbisakrilamit (500 ppm/kütle toplam monomer) - 0,15 g sodyum bromat Akabinde, organik fazin hazirlanmasina ve hazirlama prosesinin geri kalanina yönelik, örnek 1 ile uyumlu olarak devam edilir. Örnek 4: %3,5 Nötralizasvon/2,76 Konsantrasvon. Örnek 1°deki ile ayni proses, deiyonize suyun miktarinin ayarlanmasi ile aköz fazin ayni agirligi muhafaza edilerek aköz faz içine 5,83 g %50 sodyum hidroksit solüsyon eklenerek gerçeklestirilir. Örnek 5: %19 Nötralizasyon/3,5 Konsantrasyon 1 Lllik bir beher içine manyetik karistirma altinda aköz fazin asagidaki maddeleri yüklenir: - 190 g buzlu akrilik asit - 40 g %50 sodyum hidroksit solüsyonu - 525 g deiyonize su - 0,028 g sodyum hipofosfit (150 ppm/kütle toplam monomer) - 0,10 g sodyum dietilentriaminpentasetat - 0,095 g metilenbisakrilamit (500 ppm/kütle toplam monomer) - 0,15 g sodyum bromat Akabinde, organik fazin hazirlanmasina ve hazirlama prosesinin geri kalanina yönelik, örnek 1 ile uyumlu olarak devam edilir. Karsilastirmali örnek 1: 1 L'lik bir beher içine manyetik karistirma altinda aköz fazin asagidaki maddeleri yüklenir: - 50 g buzlu akrilik asit - 705 g deiyonize su - 0,075 g sodyum hipofosfit (150 ppm/kütle toplam monomer) - 0,043 g metilenbisakrilamit (860 ppm/kütle toplam monomer) - 0,15 g sodyum bromat Akabinde, organik fazin hazirlanmasina ve hazirlama prosesinin geri kalanina yönelik, örnek 1 ile uyumlu olarak devam edilir. Karsilastirmali örnek 2: l L,lik bir beher içine manyetik karistirma altinda aköz fazin asagidaki maddeleri yüklenir: - 199 g buzlu akrilik asit - 115 g %50 sodyum hidroksit solüsyonu - 441 g deiyonize su - 0,03 g sodyum hipofosfit (150 ppm/kütle toplam monomer) - 0,10 g sodyum dietilentriaminpentasetat - 0,15 g metilenbisakrilamit (750 ppm/kütle toplam monomer) - 0,15 g sodyum bromat Akabinde, organik fazin hazirlanmasina ve hazirlama prosesinin geri kalanina yönelik, örnek 1 ile uyumlu olarak devam edilir. Karsilastirmali örnek 3: l L'lik bir beher içine manyetik karistirma altinda aköz fazin asagidaki maddeleri yüklenir: - 199 g buzlu akrilik asit - 556 g deiyonize su - 0,03 g sodyum hipofosfit (150 ppm/kütle toplam monomer) - 0,10 g sodyum dietilentriaminpentasetat - 0,1 g metilenbisakrilamit (500 ppm/kütle toplam monomer) - 0,15 g sodyum bromat Akabinde, organik fazin hazirlanmasina yönelik, örnek 1 ile uyumlu olarak devam edilir. Aköz faz dereceli olarak organik faz içine aktarilir. Böylelikle olusturulan ön emülsiyon 1 dakika boyunca kuvvetli kesme islemine tabi tutulur (Ultra TurraX, IKA). Ters emülsiyonun böylelikle basit bir nitrojen serpme islemi araciligiyla 30 dakika boyunca gazi giderilir. Akabinde, 2,5 ml/saat olan bir debide, kütlece %1,0 sodyum metabisülfit içeren bir aköz solüsyon eklenir. Bu indirgen solüsyonun eklenmesinin hemen baslangicinda, emülsiyon destabilize edilir akabinde pihtilastirilir. Polimerizasyon mümkün degildir, sistem stabil degildir. Karsilastirmali örnek 4: l L"lik bir beher içine inanyetik karistirma altinda aköz fazin asagidaki maddeleri yüklenir: - 150 g buzlu akrilik asit - 83 g %50 sodyum hidroksit solüsyonu - 522 g deiyonize su - 0,023 g sodyum hipofosfit (150 ppm/kütle toplam monomer) - 0,10 g sodyum dietilentriaminpentasetat - 0,75 g metilenbisakrilamit (500 ppm/kütle toplam monomer) - 0,15 g sodyum bromat Akabinde, organik fazin hazirlanmasina ve hazirlama prosesinin geri kalanina yönelik, örnek 1 ile uyumlu olarak devam edilir. Polimerlerin karakterizasvonu Prosedür: Izo-konsantrasyonda polimerin aköz solüsyonunun viskozitesinin ölçümü [kütlece 400 ml olan bir beher içine, 250 g deiyonize su uygulanir, akabinde mekanik karistirma altinda (üç-biçakli- dakika basina 500 tur), kademeli olarak kütlece %0,16 kalinlastirici polimer içeren bir solüsyonu elde etmeye yönelik istenen ters emülsiyon miktari eklenir. pH degeri akabinde, sodyum hidroksit ile 7+/-0,l 'e ayarlanir. Bu pH degerinde, polimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin 100%"ü nötralize edilir. Solüsyon, 15 dakika karistirmaya birakilir akabinde 5 dakika hareketsiz tutulur. Viskozite böylelikle modül 4 ve dakika basina tur olan rotasyon hizi ile RVT türü bir Brookfield Viskozimetre araciligiyla ölçülür. Sonuçlar Tablo l°de gösterilir. Örnek ; NFA CM 5 Su içinde %016 E i viskozite (c ps) 1 %0 2,3 _ 650G- . .2 .. 4 %9m_ . . ` 3.2 4000 4 %35 2 8 . 6500 Karsilastirmali 3 %0 3:',7 Stabil olmayan emülsiyon . Karsilastirmali4 /050 23 ISCC NFA: Polimerizasyonun sonunda asit fonksiyonlarin nötralizasyonu (%) CM: Aköz fazin mmoI/g'i bakimindan monomer konsantrasyonu Ters emülsiyonda polimerizasyon prosesi yoluyla elde edilen bulusun kapsami dahilinde kullanilan polimerler, polimerizasyon ve monomer konsantrasyonundan önce nötralizasyon polimerlerden oldukça fazla bir kalinlastirma etkisine sahiptir. Bulus ile uyumlu olarak elde edilen polimerler, oldukça düsük konsantrasyonda oldukça etkilidir. Yüzey aktif maddelere karsi direnç, bu ayni polimerlerin deiyonize su içine uygulanmasi ile ve bir yüzey aktif maddenin: Texapon® NSO referansi ile BASF tarafindan pazarlanan lauril eter sodyum sülfat (LES) varliginda degerlendirilir. Polimerler aralarinda ve ticari olarak mevcut diger polimerler: akrilat etil ve akrilik asit bazli ve bir hidrofon monomer içeren, emülsiyonda (ters olmayan) polimerizasyon yoluyla elde edilen bir anyonik kopolimer olan Acusol® ve çökeltme ile polimerizasyon yoluyla elde edilen, çapraz baglanmis bir akrilik asit polimeri olan Carbopol® ile kiyaslanir. Bu ticari ürünler, tipik olarak deterjan bilesimleri içinde kalinlastirici ajan olarak kullanilir. Kütlece %1 kalinlastirici polimer içeren bir solüsyonun viskozitesinin degisimi, LES konsantrasyonuna göre incelenir. Daha açik sekilde, 400 ml olan bir beher içine, 250 g deiyonize su uygulanir, akabinde mekanik karistirma altinda (üç-biçakli- dakika basina 500 tur), kademeli olarak kütlece %1 kalinlastirici polimer içeren bir solüsyonu elde etmeye yönelik istenen ters emülsiyon miktari eklenir. pH degeri akabinde, sodyum hidroksit ile 7+/-0,l,e ayarlanir. Bu pH degerinde, polimer üzerinde mevcut asit fonksiyonlarinin 100%,ü nötralize edilir. LES, istenen konsantrasyona eklenir. Solüsyon, 15 dakika karistirmaya birakilir akabinde 5 dakika hareketsiz tutulur. Viskozite böylelikle modül 4 ve dakika basina 20 olan bir rotasyon hizi ile RVT türü bir Brookfield viskozimetre araciligiyla ölçülür. Eklenen LES°in kütlece %"sine göre elde edilen sonuçlar, Tablo Zlde gösterilir. Tablo 2 . Laurii im s-ûdyum s; I::: ri ILESI' ek enmesi i e kutlece Irc.' pc imer içeren bir s:: usyonun isiskozitesinin c çuMu ûinu ?NF/v" CW Viskczite icpsji m 3. isaegw 90:30 550:› mm Ke'si as: rmal 3 "r-C _1,7 NA NA **M NA Kars lasti°~e i &1 "nl-"3 .Iki ;îfîîîîI'I-I 353:' I ÜGÜ l [39 te *ECON olmasindan dc ay 46509 , 7 .` m @ITÜ uygulanamaz Aciisoi .75` yonîeMInin farki 3 r":15 ndan dolayi 85:50; .sijijg US'QU anamaz NFA, Poli~crizasyonun sonunda asit 'onksiyon ar nin ntlralizasyonu (:32.1- CM. Aköz 'azin mmol:g i bak m ndan Manomcr kcnsantrasysnu Tablo 3 - Lauril eter sodyum sülfatin (LES) eklenmesi ile viskozitedeki düsüsün yüzde ifadesi. Viskozitedeki düsüsün yüzde ifadesi, 100 ile çarpilan baslangiç viskozitesi üzerinde, yüzey aktif maddenin eklenmesi olmaksizin kalinlastirilan solüsyonun sözde baslangiç viskozitesi eksi yüzey aktif maddenin eklenmesi ile solüsyonun viskozitesi arasindaki orana karsilik 3 D 40 i 55 '35-86 usa-.is 'î-"n -69 ' :si-se Ka'siast rmal 2 '1:..-83 "vb-98 'ich-99 Kars Iasti'e'ai 3 i :NA . NI` i NA Kars Iasti'ma i d . 'Evo-8' . '=_.-;,-95 "ti-99 Cartiwrv 6.76. I @-3.63 usa-si "an-95 Örnekler 1 ila 57in polimerleri, karsilastirmali örnekler 1 ila 4°ün poliinerleri ve Carb0p01® 676 ve Acusol® 820 ile kiyasla Viskozitede daha az bir düsüsün ve dolayisiyla yüzey aktif maddelere karsi iyi bir direncin elde edilmesine olanak saglar. Teknikte uzman kisi bilgileri sayesinde, polimerizasyon parametrelerini degistirerek kalinlastirici etkinlik ile yüzey aktif maddelere karsi direnç arasinda en iyi uyusmayi kolay bir sekilde bulabilecektir. Farkli yüzey aktif maddelerin varliginda polimerlerin yapisi Asagidaki test dizisi yaygin olarak deterkan bilesimleri içinde kullanilan farkli yüzey aktif maddelerin varliginda bulusa göre polimerlerin solüsyonlarinin viskozitesinin degerlendirilmesinden olusur. Tablo 2°deki sonuçlarin saglanmasina olanak saglayan ile ayni prosedür uygulanir. Herhangi bir yüzey aktif madde kütle %"si, (solüsyonun toplam kütlesine göre) %5"tir. Tablo 4 - kütlece %5 farkli yüzey aktif maddenin eklenmesi ile kütlece %1 polimer içeren bir solüsyonun viskozitesinin ölçülmesi. Örnek LaUrIl : SImUlSOl Sl_ 8 Laur" sodyum › eter (SEPPIIC ' sülfonat sodyum alkilpoli- sülfat glukosit) KarsilastirmaliZ . Karsilastirmali 3 g?' Karsilastirmali4 i Tablo 4 devami ûinn Dodesi Lutens: 'C Apha-sîep !MC-48 benzen 89 (tmm c (Süspan- SOÜYU" alkol: meti esrer su farlar scd'y'um sul'bnat] l 2.73351 EQÜÜÜ l .7 ?Im î IUÖU îîlii'JÜâI 1. Ikili? o-iais lasli'mai 1 33& 7: EIIEOÜ ?SÜS Ka'sias'. rmal 2 'DÜC'Ü .ZÜÜÜÜ 'JÄÜÜ Kars lastima i 3 'RIA `Ma hi" AC'JSCl . 3 SÜ SUUÜ "WE Tablo 5 - kütlece %5 farkli yüzey aktif maddenin eklenmesi ile viskozitede düsüsün yüzde ifadesi. Viskozitedeki düsüsün yüzde ifadesi, 100 ile çarpilan baslangiç viskozitesi üzerinde, yüzey aktif maddenin eklenmesi olmaksizin kalinlastirilan solüsyonun sözde baslangiç viskozitesi eksi yüzey aktif maddenin eklenmesi ile solüsyonun viskozitesi arasindaki orana karsilik sK'ars'iuliastirvmalvi 1 .. gKarsilastirmali 2 sKsrsi'i'ase.r}n`ai".' 3 kars'iiasti'rrhaiili"' Carbopszêf SF?) Tablo 5 devami Kars Iasîirmal ' Kars Iaslirmai 2 Kars IaSîirmaI 3 Karsi ast wa 1 4 Ç:) "hope îiki- sj 5 Lauril eter sodyum sülfonat su fcnat Simulsol SL 8 alkilpoli- glukosit) Lutensol TO 89 (etek-sil::- Lauril sodyum sülfonat .. 93-43" .. .. Alpha-step ?JC-45 (Slepan -meti astar sodyw` su fcnatj- III. Örnekle 1 ila 5'in polimerleri, karsilastirmali örnekler 1 ila 4"ün polimerleri ve Carbopol® 676 ve Acusol® 820 ile kiyasla ve farkli yüzey aktif maddeler ile yüzey aktif maddelere karsi oldukça iyi bir direnein elde edilmesine olanak saglar. Deterjan bilesimlerinde etkinlik Asagidaki testler, deterjan bilesimlerinde bulusun kapsami dahilinde tanimlanan, konsantrasyon ve nötralizasyon %*si kosullarinda elde edilen polimerlerin kullanilmasinin avantajli oldugunu gösterir. Bu tür polimerler, bilesimlerin iyi sekilde kalinlasmasini ve yüzey aktif maddelerin varligina karsi iyi bir direnci saglar. Çamasirlara yönelik bir çamasir yikama deterjani, Örnek l°in ters emülsiyonu ile veya pazardaki Aeusol®820 referansi ile bu türde formülasyon içinde formüle edilir. Bulasik makinesine yönelik bir deterjan ürünü, Örnek 3 ,ün ters emülsiyonu ile veya pazardaki Carbopol® 676 referansi ile bu türde formülasyon içinde formüle edilir. Asagidaki 1 ve 2 olarak numaralandirilan bilesimlerin her birine yönelik, uygulanan hazirlama protokolü asagidaki sekildedir: Bilesim No 1: Çamasir yikaina deterjani Bu formülasyon viskozitesinin bir akrilik polimerin varligi sayesinde kontrol edildigi bir baz likit çamasir yikama deterjanina karsilik gelir. Dozaj, 800 cps +/- 200 cps olan bir viskoziteyi elde etmeye yönelik ayarlanir (Brookfield RVT, 20 rpm, sp.3). Hazirlama prosedürü basittir, bu, asagidaki Tablo 6,daki sirada asagidaki formülasyonun tüm maddelerinin 250 g nihai solüsyonu elde etmeye yönelik 400 ml olan bir beher içine eklenmesinden olusur: Maddeler ' 4 kütleoe% : 1 H Açiklamalar Deiyonize su ' QCP %100 %TO'te baslanilir ve prosesin sonunda ayarlanilir. Uç-biçakli . 250 rpm karistirma Sodyum sitrat %30 j Tam çözünmeye ulasilir sodyum n %100 Solüsyon 15 dakika dOÖES'lbeÜZGnSUWOÜaI karistirmaya birakilir (yüzey aktif madde) ' 2 tridesesilik alkol 6 E0 %30 i (yüzey aktifmadde) Laureth sodyum Sülfat 1EO %10 (yüzey aktif madde) 50|üsvon) - degerini ayarlamaya " yönelik gerekli miktar eklenir edilmesine yOnelik miktar Sodyum karbonat - %10 »Tamlçozünmeye'ulasilir › Parfüm ve renklendiriciler %025 *Test edilen akrilik polimerler asagidakilerdir: Hazirlandigi veya ticari olarak satildigi Üzere ters emülsiyonun kütlece % bakimindan dozaji Ç Hazirlandigi (ornek 1)ve_va (Acusol® 820) üzere ters polimerin kütlece %'si Bilesim içinde kütlece Yorumlar Örnek l,in polimeri, Acusol® 820 ile kiyasla, %23 yüzey aktifmadde içeren çamasir yikama deterjaninin formülasyonunu daha etkili bir sekilde kalinlastirmaya olanak saglar. Acusol® 820 Polimerin hizli Hizli dagilim dagilimi (< 3 dakika) Aglomera olusumu olmaksizin viskozitede - Bilesim No 2: Bulasik makinesine yönelik likit ürün Bu formülasyon, viskozitesinin, bir akrilik polimerin varligi sayesinde kontrol edildigi yikama makinesi için agartilmis opak bir likit « j ele » karsilik gelir. Dozaj, 9000 cps +/- 2000 cps olan bir viskoziteyi elde etmeye yönelik ayarlanir (Brookfield RVT, 20 rpm, sp. 6). Hazirlama prosedürü basittir, bu, asagidaki Tablo 7"deki sirada asagidaki fonnülasyonun tüm maddelerinin 250 g nihai solüsyonu elde etmeye yönelik 400 ml olan bir beher içine eklenmesinden olusur: Maddeler küt|ece%: I v Açiklamalar Deivonizesu ' H @CM-'310.0' %50'de baslanirvesprosesin sonunda ayarlanirr Uç-biçakli 500 rpm karistirma i Akrilik polimer' %370 Yaklasik 30 dakika karistirilir Sodyum karbonat %100 Yavas sekilde 250 rpm'de eklenir Sodyum silikat %130 Solüsyon 15 dakika karistirmaya birakilir NaOH (%50) %5 120 -130 araliginda bir pH degerine ulasmaya yonelik miktar Tripolifosfat V %15 Yavas sekilde eklenir ve tozun karistirilir lauril sodyum süifat H %3 Yavas sekilde eklenirve 5 (yüzey aktif madde) dakika boyunca karistirmaya birakilir Sodyum hipoklorit %8 Viskoz solüsyon <. 30°C'Iik (aköz solüsyonda bir sicakliga yeniden sogutulur kütlece %1215'te) akabinde Javel suyu eklenir. dakika karistirmaya birakilir *Test edilen akrilik polimerler asagidakilerdir: Akrilik polimer* Örnek 3 Carbopolê'› 676 Hazirlandigi (örnek 3) üzere 6 `3.9 ters emülsiyonun veya tozun (Carbopol® 676) kütlece % bakimindan dozaji Hazirlandigi (örnek 3) veya %50 %100 ticari olarak satildigi (Carbopol® 676) üzere ters emülsiyon içinde kalinlastirici polimerin kütlece %'si Bilesim içinde kütlece Ün** ÜS) Nihai viskozite (cps) 9000 .3950 Yorumlar Minimum 30 dakika › karistirmadan ' sonra tam dagilim Örnek 3,ün polimeri, Carbopol® 676 ile kiyasla, %3 yüzey aktif madde içeren çamasir yikama deterj aninm formülasyonunu daha etkili bir sekilde kalinlastirmaya olanak saglar. TR TR TR TR TR TR TR