PL198056B1 - Kwas 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((2S)-2-(karboksylo)-4,4-difluoropirolidynylo)metylo-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylowy i jego estry do leczenia migreny, jego zastosowanie i kompozycje farmaceutyczne - Google Patents

Abstract

1. Zwi azek o wzorze w którym R 1 i R 2 niezale znie oznaczaj a atom wodoru lub C 1 -C 20 alkil, lub jego farmaceutycznie akcep- towalna sól. 5. Zastosowanie zwi azku okre slonego w zastrze zeniu 1 do wytwarzania leku do leczenia migreny. 7. Kompozycja farmaceutyczna do leczenia migreny, znamienna tym, ze zawiera zwi azek okre slony w zastrze zeniu 1 w po laczeniu z farmaceutycznie dopuszczalnym no snikiem, rozcie nczalni- kiem lub zaróbk a. PL PL

Description

Opis wynalazku

W ośrodkowym układzie nerwowym ssaków (CNS), przenoszenie impulsów nerwowych kontrolowane jest za pomocą współdziałania pomiędzy neurotransmiterem, który uwalniany jest przez neuron wysyłający i receptorem powierzchniowym na neuronie odbierającym, które wywołuje podrażnienie tego neuronu odbierającego. L-Glutaminian, który jest najbardziej obficie wydzielanym neurotransmiterem w CNS, pośredniczy w głównych szlakach wzbudzenia u ssaków i określany jest jako aminokwas pobudzeniowy (EAA). Receptory, które odpowiadają na glutaminian określane są jako receptory aminokwasu pobudzeniowego (receptory EAA). Patrz Watkins & Evans, Ann. Rev. Pharmacol. Toxicol; 21, 165 (1981); Monaghan, Bridges i Cotman, Ann. Rev. Pharmacol. Toxicol., 29, 365 (1989); Watkins, Krogsgaard-Larsen i Honore, Trans. Pharm. Sci., 11, 25 (1990). Aminokwasy pobudzeniowe odznaczają się wielkim fizjologicznym znaczeniem, odgrywają rolę w różnorodnych procesach fizjologicznych, takich jak, długotrwałe wzbudzanie (uczenie się i zapamiętywanie), rozwój plastyczności synaptycznej, kontrola ruchu, oddychanie, regulacja sercowo-naczyniowa i percepcja zmysłowa.

Receptory aminokwasów pobudzeniowych sklasyfikowano na dwa duże typy. Receptory, które są bezpośrednio sprzężone z otwieraniem kanałów kationów w błonie komórkowej neuronów określane są jako „jonotropowe. Ten typ receptorów podzielono na co najmniej trzy podtypy, które są określane przez działanie depolaryzujące selektywnych agonistów N-metylo-D-asparaginianu (NMDA), kwasu a-amino-3-hydroksy-5-metylo-izoksazolo-4-propionowego (AMPA) i kwasu kainowego (KA). W biologiczno-molekularnych badaniach ustalono, że receptory AMPA złożone są z podjednostek (GluR-ι - GluR₄, które mogą tworzyć funkcjonalne kanały jonowe. Zidentyfikowano pięć receptorów kainianu, które są sklasyfikowane albo jako wysoko spowinowacone (KA1 i KA2) lub nisko spowinowacone (GluR5, GluR6 i GluRy). Bleakman i współpracownicy, Molecular Pharmacology, 49, nr 4, s. 581, (1996).

Drugim głównym typem receptora jest białko G lub drugi informacyjny-sprzężony „metabotropowy receptor aminokwasu pobudzeniowego. Ten drugi typ jest sprzężony do wielokrotnego drugiego systemu informacyjnego, który kieruje wzmocnioną hydrolizą fosfoinozynidu, aktywacją fosfolipazy D, zwiększa lub zmniejsza tworzenie cAMP i zmienia funkcjonowanie kanału jonowego. Schoepp i Conn, Trends in Pharmacol. Sci., 14, 13 (1993). Oba typy receptorów pojawiają się nie tylko przy pośredniczeniu normalnej synaptycznej transmisji wzdłuż szlaków wzbudzania, ale także biorą udział w modyfikacji połączeń synaptycznych w czasie rozwoju i życia: Schoepp, Bockaert and Sladeczek, Trends in Pharmacol. Sci., 11,508 (1990); McDonald and Johnson, Brain Research Reviews, 15, 41 (1990).

Nadmierne lub nieodpowiednie stymulowanie receptorów aminokwasów pobudzeniowych prowadzi do uszkodzenia lub utraty komórek nerwowych na drodze mechanizmu określanego jako toksyczność pobudzeniowa. Wydaje się, że proces ten pośredniczy w degeneracji neuronalnej w różnorodnych zaburzeniach i stanach neurologicznych. Konsekwencje medyczne, takiej degeneracji neuronalnej powodują, że osłabienie tych procesów degeneracji neurologicznej może stanowić ważny cel leczniczy.

Toksyczność pobudzeniowa aminokwasów pobudzeniowych związana jest z patofizjologią wielu zaburzeń neurologicznych. Na przykład, toksyczność pobudzeniowa związana jest z etiologią niedomagań mózgu w wyniku zabiegu bajpasu i przeszczepu serca, udaru, niedokrwienia mózgu, uszkodzenia rdzenia kręgowego w wyniku urazu lub zapalenia, niedotlenienia okołoporodowego, zatrzymania serca i hipoglikemicznego uszkodzenia neuronalnego. Dodatkowo, toksyczność pobudzeniowa związana jest z przewlekłymi stanami degeneracji neurologicznej, obejmującymi chorobę Alzheimer'a, pląsawicę Huntington'a, ataksję dziedziczną, demencję związaną z AIDS, stwardnienie zanikowe boczne, samoistną i wywołaną lekami chorobę Parkinson'a, jak również uszkodzenie wzroku i retynopatię. Inne zaburzenia neurologiczne związane z toksycznością pobudzeniową i/lub dysfunkcją glutaminianu, obejmują spastyczność mięśni, obejmującą drżenie, tolerancję lękową i przerwanie lękowe, obrzęk mózgu, zaburzenia drgawkowe, obejmujące epilepsję, depresję, stany lękowe i zaburzenia związane ze stanami lękowymi, takimi jak, syndrom stresu pourazowego, późna dyskineza i psychoza związana z depresją, schizofrenią, zaburzeniami dwubiegunowymi, manią i zatruciem lękowym lub lekomanią. Dodatkowo, stwierdzono także, że toksyczność pobudzeniowa aminokwasów pobudzeniowych związana jest z etiologią ostrych i przewlekłych stanów bólowych, obejmujących ciężki ból, nieuleczalny ból, ból neuropatyczny i ból pourazowy.

Zastosowanie ochronnych środków neurologicznych, takich jak, antagoniści receptora aminokwasów pobudzeniowych, wydaje się być korzystne w leczeniu lub zapobieganiu tych zaburzeń i/lub zmniejszeniu ilości uszkodzeń neurologicznych związanych z tymi zaburzeniami. Antagoniści receptora aminokwasów pobudzeniowych są także skuteczni jako środki przeciwbólowe.

PL 198 056 B1

Wczesne teorie związane z patofizjologią migreny obowiązują od 1938 roku od pracy Graham'a and Wolff'a (Arch. Neurol. Psychiatry, 39, s. 737-763 (1938)). Zaproponowali oni, że przyczyną migrenowych bólów głowy jest rozszerzenie naczyń zewnątrzczaszkowych. Ten pogląd jest podtrzymywany wiedzą, że alkaloidy sporyszu i sumatriptan kurczą naczynia mięśni gładkich głowy i są skuteczne w leczeniu migreny. Sumatriptan jest hydrofitowym agonistą dla receptorów serotoniny typu 5-HT-l i nie przekracza bariery krew-mózg (Humphrey i współpracownicy, Ann. NY Acad. Sci., 600, 587-600 (1990)). W konsekwencji, różne rodzaje związków znanych jako skuteczne w leczeniu migreny, rozwijano w celu optymalizowania aktywności sumatriptanu w kierunku zwężania naczyń w odniesieniu do typu 5-HT1 Jednakże, przeciwwskazania dla sumatriptanu, obejmujące skurcz naczyń wieńcowych, nadciśnienie i anginę, są także wynikiem jego aktywności zwężania naczyń (Maclntyre, P.D. i współpracownicy, British Journal of Clinical Pharmacology, 34, 541-546 (1992); Chester, A.H. i współpracownicy, Cardiovascular Research, 24, 932-937 (1990); Conner, H.E. i współpracownicy, European Journal of Pharmacology, 161,91-94 (1990)).

Podczas gdy, naczyniowy mechanizm migreny zdobył szeroką akceptację, nie posiada on całkowitego poparcia pod względem jego poprawności. Moskowitz, na przykład, wykazał, że występowanie migrenowych bólów głowy jest niezależne od zmian w średnicy naczyń (Cephalalgia, 12, 5-7, (1992)). Wiadomo, że zwój nerwu trójdzielnego i powiązane z nim szlaki nerwowe związane są z odczuwaniem bólu z okolic twarzy, takiego jak ból głowy, w szczególności migrenowy. Moskowitz zaproponował, że nieznany czynnik stymulujący zwój nerwu trójdzielnego, który unerwia układ naczyniowy w tkance głowy, powodując zwiększenie wydzielania naczyniowoczynnych neuropeptydów z aksonów unerwiających układ naczyniowy. Te neuropeptydy zapoczątkowują serię zdarzeń prowadzących do zapalenia neuro-gennego opon mózgowych, którego konsekwencją jest ból. To neurogenne zapalenie blokowane jest przez sumatriptan w dawkach podobnych do tych wymaganych przy leczeniu ostrej migreny u ludzi. Jednakże, takie dawki sumatriptanu, jak wymienione, związane są z przeciwwskazaniami, które wynikają z ubocznych właściwości sumatriptanu, zwężania naczyń (patrz powyżej).

Receptory 5-HT1D biorą udział w pośredniczeniu blokowania neurogennego wynaczynienia białka. (Neurology, 43 (supl.3), S16-S20 (1993)). Dodatkowo, stwierdzono, że receptory α 2, H3, mopioidowy i somatostatynowy mogą także być umiejscowione na włóknach nerwu trójdzielnego i mogą blokować neurogenne wynaczynienie plazmy (Matsubara i współpracownicy, Eur. J. Pharmacol., 224, 145-150 (1992)). Weinshank i współpracownicy stwierdzili, że sumatriptan i różne alkaloidy sporyszu posiadają wysokie powinowactwo do receptora serotoniny 5-HT1_F, co sugeruje odgrywanie roli przez receptora 5-HT1_F w migrenie (W093/14201).

Europejskie zgłoszenie patentowe o numerze 590 789A1 i opis patentowy St. Zjedn, Ameryki numer 5 446 051 i 5 670 516 ujawniły, że pewne związki pochodne dekahydroizochinoliny są antagonistami receptorów AMPA i dzięki temu są skuteczne w leczeniu wielu różnych stanów, obejmujących ból i migrenowy ból głowy.

Ostatnio odkryto, że wszystkie pięć członków podtypu kanianowych, jonotropowych receptorów glutaminianowych, są wydzielane na neuronach zwoju nerwu trójdzielnego szczura. W szczególności, obserwuje się wysokie poziomy GluR₅ i KA2. (Sahara i współpracownicy, The Journal of Neuroscience, 17(17), 6611 (1997)). Simmons i współpracownicy stwierdzili, że receptor kainianowy podtypu GluR₅ pośredniczy w nocyceptywnej odpowiedzi na formalinę w modelu przewlekłego bólu u szczura. (Neuropharmacology, 37, 25 (1998). Ponadto, we wcześniejszym światowym opisie patentowym numer WO 98/45270 ujawniono, że selektywni antagoniści dla receptora iGluR₅ są skuteczni w leczeniu bólu, obejmującego ból ciężki, przewlekły, nieuleczalny i neuropatyczny. Zasługujące na uwagę jest to, że receptory kainianowe nie były wcześniej wiązane z etiologią migrenowych bólów głowy. W szczególności, nie opisano wcześniej stosowania selektywnych antagonistów receptora iGluR₅ jako skutecznych w leczeniu migreny.

Nieoczekiwanie, zgodnie z niniejszym wynalazkiem, zgłaszający odkryli, że selektywni antagoniści podtypu receptora iGluR₅ o wzorze I są skutecznymi środkami do zwalczania neurogenicznego stanu zapalnego u modelowych zwierząt i tym samym mogą być użyteczni do leczenia migreny. Takich antagonistów można przeznaczyć do leczenia długotrwałego wymagającego stosowania bezpiecznych i skutecznych środków przeciwko migrenie, bez narażenia chorych na działania uboczne. Tym samym leczenie chorób neurologicznych zostało rozszerzone.

PL 198 056 B1

Przedmiotem niniejszego wynalazku jest związek o wzorze

9 w którym R i R niezależnie od siebie oznaczają atom wodoru lub grupę C1-C20 alkilową lub ich sole dopuszczone do stosowania w farmacji.

Ponadto, przedmiotem niniejszego wynalazku są kompozycje farmaceutyczne użyteczne do leczenia lub zapobiegania migrenie, zawierające związek o wzorze I w kombinacji z jednym lub wieloma dopuszczonymi do stosowania w farmacji nośnikami, rozcieńczalnikami lub zaróbkami.

Przedmiotem niniejszego wynalazku jest także zastosowanie związku o wzorze I do wytwarzania leku do leczenia lub zapobiegania migrenie.

Przedmiotem niniejszego wynalazku są związki o wzorze I działające jako selektywni antagoniści receptora iGluR5, jak również, ich sole, i kompozycje dopuszczone do stosowania w farmacji.

Stosowane w niniejszym opisie określenie sole dopuszczone do stosowania w farmacji oznacza sole związków według niniejszego wynalazku lub stosowanych zgodnie z niniejszym wynalazkiem, które są zasadniczo nietoksyczne wobec organizmów żywych. Typowe sole dopuszczone do stosowania w farmacji obejmują sole, które wytwarza się za pomocą reakcji związków według niniejszego wynalazku z mineralnym lub organicznym kwasem dopuszczonym do stosowania w farmacji lub z organiczną lub nieorganiczną zasadą dopuszczoną do stosowania w farmacji. Takie sole są znane jako kwasowe sole addycyjne lub zasadowe sole addycyjne.

Znanym jest dla specjalistów w tej dziedzinie, że większość lub wszystkie związki stosowane zgodnie z niniejszym wynalazkiem zdolne są do tworzenia soli i że środki farmaceutyczne zwykle stosuje się w postaci soli, często dlatego, że łatwiej one krystalizują i łatwiej dają się oczyszczać w porównaniu z wolnymi zasadami. We wszystkich przypadkach, rozważa się zastosowanie środka farmaceutycznego według niniejszego wynalazku w postaci soli i często jest ono korzystne, a sole wszystkich związków dopuszczone do stosowania w farmacji zawarte są w ich nazwach.

Kwasy zwykle stosowane do wytwarzania kwasowych soli addycyjnych są kwasami nieorganicznymi, takimi jak, chlorowodorowy, bromowodorowy, jodowodorowy, siarkowy, fosforowy i tym podobne, oraz kwasami organicznymi, takimi jak, kwas p-toluenosulfonowy, kwas metanosulfonowy, kwas szczawiowy, kwas p-bromofenylosulfonowy, kwas węglowy, kwas bursztynowy, kwas cytrynowy, kwas benzoesowy, kwas octowy i tym podobne. Przykłady takich soli dopuszczonych do stosowania w farmacji obejmują siarczan, pirosiarczyn, wodorosiarczan, siarczyn, wodorosiarczyn, fosforan, monowodorofosforan, diwodorofosforan, metafosforan, pirofosforan, bromowodorek, jodowodorek, octan, propionian, dekanonian, kaprylan, akrylan, mrówczan, chlorowodorek, dichlorowodorek, izomaślan, kapronian, heptanonian, propiolan, szczawian, malonian, bursztynian, suberynian, sebacynian, fumaran, maleinian, etino-1,2-dikarboksylan, butino-1,4-dikarboksylan, benzoesan, chlorobenzoesan, metylobenzoesan, hydroksybenzoesan, metoksybenzoesan, ftalan, ksylenosulfonian, fenylooctan, fenylopropionian, fenylomaślan, cytrynian, mleczan, α-hydroksymaślan, glikolan, winian, metanosulfonian, propanosulfonian, naftaleno-1-sulfonian, naftaleno-2-sulfonian, migdalan i tym podobne. Korzystnymi kwasowymi solami addycyjnymi są takie, które wytwarza się z kwasami mineralnymi, takimi jak, kwas chlorowodorowy i kwas bromowodorowy, oraz które wytwarza się z kwasami organicznymi, takimi jak, kwas maleinowy i kwas metanosulfonowy.

Zasadowe sole addycyjne obejmują takie sole, które wytwarza się z zasad nieorganicznych, takich jak, amoniak lub wodorotlenki, węglany i wodorowęglany metali alkalicznych lub ziem alkalicznych i tym podobne. Takie zasady użyteczne do wytwarzania soli według niniejszego wynalazku obejmują wodorotlenek sodowy, wodorotlenek potasowy, wodorotlenek amonowy, węglan potasowy, węglan sodowy, wodorowęglan sodowy, wodorowęglan potasowy, wodorotlenek wapniowy, węglan wapniowy i tym podobne. Szczególnie korzystne są sole potasowe i sodowe.

PL 198 056 B1

Zrozumiałym jest, że sole wewnętrzne stanowią część soli według niniejszego wynalazku i zwykle nie są one krytyczne tak długo jak sole te są dopuszczone do stosowania w farmacji oraz jeśli sole wewnętrzne nie wnoszą niepożądanych cech jako sole.

Zgodnie z niniejszym opisem określenie stereoizomer oznacza związek posiadający te same wiązania atomowe lecz inne struktury trójwymiarowe, które nie przechodzą wzajemnie w siebie. Takie struktury trójwymiarowe zwane są konfiguracjami. Zgodnie z niniejszym opisem określenie enancjomer oznacza dwa stereoizomery, których cząsteczki stanowią nienakładające się na siebie swoje lustrzane odbicia. Określenie centrum chiralne oznacza atom węgla, do którego przyłączone są cztery różne grupy. Zgodnie z niniejszym opisem określenie diastereomery oznacza stereoizomery, które nie są enancjomerami. Ponadto, dwa diastereomery, które wykazują różną konfigurację tylko na jednym centrum chiralnym określa się jako epimery. Określenie racemat, mieszanina racemiczna lub modyfikacja racemiczna oznacza mieszaninę enancjomerów w równych częściach.

Określenie wzbogacanie enancjomeryczne jakie stosuje się w niniejszym opisie oznacza wzrost ilości jednego enancjomeru w porównaniu z innym. Konwencjonalny sposób wzbogacania enancjomerycznego pozwala uzyskać nadmiar enantiomeryczny lub ee, który wyraża się przy użyciu następującego równania:

E' — E² ee =-- x 100

E' + E2 w którym, E¹ oznacza ilość pierwszego enancjomeru, zaś E² oznacza ilość drugiego enancjomeru. Tak więc, jeśli początkowy stosunek dwóch enancjomerów wynosi 50:50, tak jaki występuje w mieszaninie racemicznej i w wyniku wzbogacenia enancjomerycznego uzyskuje się końcowy stosunek 50:30 to ee w odniesieniu do pierwszego enancjomeru wynosi 25%. Jednak, jeśli końcowy stosunek wynosi 90:10, to ee w odniesieniu do pierwszego enancjomeru wynosi 80%. Korzystna jest wartość ee większa niż 90%, najbardziej korzystna jest wartość większa niż 95% i szczególnie najbardziej korzystna jest wartość większa niż 99%. Wzbogacenie enancjometryczne łatwo określa się standardowymi metodami i procedurami znanymi specjalistom, takimi jak chromatografia gazowa lub wysokosprawna chromatografia cieczowa z kolumnami chiralnymi. Dobór odpowiedniej kolumny chiralnej, eluentu i warunków niezbędnych do rozdzielenia pary enancjomerów jest dobrze znany specjalistom w tej dziedzinie. Ponadto, enancjomery związków o wzorze I można rozdzielać przy użyciu standardowych sposobów znanych specjalistom, takich jak opisane w monografii J. Jacques'a i jego współpracowników, Enantiomers, Racemates, and Resolutions, John Wiley and Sons, Inc., 1981.

Związki według niniejszego wynalazku posiadają jedno lub wiele centrów chiralnych i mogą występować w różnych konfiguracjach stereoizomerycznych. W konsekwencji występowania tych centrów chiralnych, związki według niniejszego wynalazku występują w postaci racematów, mieszanin enancjomerów i jako indywidualne enancjomery, oraz jako diastereomery o mieszaniny diastereomerów. Wszystkie takie racematy, enancjomery i diastereomery mieszczą się w zakresie niniejszego wynalazku.

Określenia R i S stosowane w niniejszym opisie zwykle stosuje się w chemii organicznej w celu zaznaczenie konfiguracji właściwej centrum chiralnego. Określenie R (rectus) oznacza, że konfiguracja centrum chiralnego jest zgodna z ruchem wskazówek zegara biorąc pod uwagę kolejność grup (najwyższa do drugiej najniższej) jeśli rozważa się punkt widzenia wzdłuż wiązania skierowanego do grupy najniższej. Określenie S (sinister) oznacza, że konfiguracja centrum chiralnego jest przeciwna do ruchu wskazówek zegara biorąc pod uwagę kolejność grup (od najwyższej do najniższej) jeśli rozważa się punkt widzenia wzdłuż wiązania skierowanego do grupy najniższej. Kolejność grup ustala się na podstawie ich masy atomowej (w kierunku spadającej masy atomowej). Częściową listę kolejności i dyskusje na temat stereochemii przedstawiono w Nomenclature of Organic Compounds: Principles and Practice, (J.H, Fletcher, i jego współpracownicy, 1974) strony 103-120.

Poszczególne stereoizomery i enancjomery związków o wzorze (I) można wytwarzać technikami i sposobami znanymi specjalistom, takimi jak, przedstawione w monografii Eliel'a i Wilen'a, Stereochemistry of Organic Compounds, John Wiley & Sons, Inc., 1994, tom 7, Separation of Stereoisomers. Resolution. Racemization, oraz w monografii Collefa i Wilen'a, Enantiomers, Racemates, and Resolutions, John Wiley & Sons, Inc., 1981. Na przykład, poszczególne stereoizomery i enancjomery można wytwarzać za pomocą syntez stereospecyficznych, przy użyciu surowców wyjściowych czystych enancjomerycznie i geometrycznie lub wzbogaconych enancjomerycznie lub geometrycznie. Ponadto, poszczególne stereoizomery i enancjomery można rozdzielać i odzyskiwać technikami,

PL 198 056 B1 takimi jak, chromatografia na chiralnych fazach stacjonarnych, rozdzielanie enzymatyczne lub krystalizacja frakcjonowana soli addycyjnych utworzonych przez dodanie reagentów zastosowanych w tym celu.

Dla specjalistów zrozumiałym jest także, że wszystkie związki użyteczne zgodnie ze sposobami według niniejszego wynalazku są dostępne dla wytwarzania proleku. Określenie prolek stosowane w niniejszym opisie, oznacza metabolicznie labilną pochodną estrową lub diestrową związków (leków) z funkcjonalną grupą kwasową, wytwarzaną lub stosowaną sposobami według niniejszego wynalazku. Po podaniu go pacjentowi prolek ulega enzymatycznemu i/lub chemicznemu rozerwaniu hydrolitycznemu w taki sposób, że uwalnia się wyjściowy kwas karboksylowy (lek) lub wyjściowy kwas dikarboksylowy. We wszystkich przypadkach gdy rozważa się zastosowanie związków przedstawionych w niniejszym opisie jako proleki i często jest to korzystne, to proleki wszystkich stosowanych związków zawiera się w nazwach tych związków.

W niniejszym opisie określenie grupa alkilowa o 1-4 atomach węgla oznacza jednowartościową, nasyconą grupę alifatyczna o łańcuchu prostym lub rozgałęzionym o 1 do 4 atomach węgla, które obejmuje lecz nie wyłącznie grupę metylową, etylową, n-propylową, izopropylową, n-butylową, izobutylową i tym podobne.

W niniejszym opisie określenie grupa alkilowa o 1-6 atomach węgla oznacza jednowartościową, nasyconą grupę alifatyczną o łańcuchu prostym lub rozgałęzionym o 1 do 6 atomach węgla, które obejmuje lecz nie wyłącznie grupę metylową, etylową, n-propylową, izopropylową, n-butylową, izobutylową, Illrz.-butylową, n-pentylową, n-heksylową i tym podobne.

W niniejszym opisie określenie grupa alkilowa o 1-10 atomach węgla oznacza jednowartościową, nasyconą grupę alifatyczną o łańcuchu prostym lub rozgałęzionym o 1 do 10 atomach węgla, które obejmuje lecz nie wyłącznie grupę metylową, etylową, propylową, izopropylową, butylową, izobutylową, IIIrz.butylową, pentylową, izopentylową, heksylową, 2,3-dimetylo-2-butylową, heptylowa, 2,2-dimetylo-3-pentylową, 2-metylo-2-heksylową, oktylową, 4-metylo-3-heptylowa i tym podobne.

W niniejszym opisie określenie grupa alkilowa o 1-20 atomach węgla oznacza jednowartościową, nasyconą grupę alifatyczną o łańcuchu prostym lub rozgałęzionym o 1 do 20 atomach węgla, które obejmuje lecz nie wyłącznie grupę metylową, etylową, propylową, izopropylową, butylową, izobutylową, IIIrz.butylową, pentylową, izopentylową, heksylową, 3-metylopentylową, 2-etylo-2-butylową, n-heptylową, n-oktylową, n-nonylową, n-decylową, n-undecylową, n-dodecylową, n-tridecyIową, n-tetradecylową, n-pentadecylową, n-heksadecylową, n-heptadecylową, n-nonadecylową, n-eicozylową i tym podobne.

W niniejszym opisie określenia Me, Et, Pr, iPr, Bu i t-Bu oznaczają, odpowiednio grupę metylową, etylową, propylową, izopropylową, butylową i Illrz.butylową.

Oznaczenie —— oznacza wiązanie skierowane powyżej płaszczyzny strony.

Oznaczenie ••••u oznacza wiązanie skierowane poniżej płaszczyzny strony.

W niniejszym opisie określenie iGluR₅ oznacza kainianowy jonotropowy receptor glutaminianowy, podtypu 5, dużej klasy receptorów pobudzeniowych aminokwasem.

W niniejszym opisie określenie migrena oznacza chorobę układu nerwowego charakteryzującą się powracającymi atakami bólu głowy (które nie są wywołane strukturalnymi nieprawidłowościami mózgu, takimi jak, nowotwór lub udar), zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi i możliwymi objawami neurologicznymi, takimi jak, zaburzenia widzenia. Charakterystyczne migrenowe bóle głowy zwykle trwają przynajmniej jeden dzień i zwykle towarzyszą im mdłości, wymioty i światłowstręt.

Migrena jest stanem przewlekłym. Określenie „przewlekły, stosowane w niniejszym opisie oznacza stan, w którym następuje powolny wzrost i długi okres utrzymywania się. Stan przewlekły, leczy się gdy został zdiagnozowany i leczenie prowadzi się w czasie choroby.

Odwrotnie, określenie ostry oznacza pogorszenie lub atak, krótki okres, następujący okres remisji. Tak więc, leczenie migreny rozważa zarówno przypadki ostre jak i stany przewlekłe. W przypadku ostrym, związek podaje się w przypadku wystąpienia objawów i podawanie przerywa po ich ustapieniu. Jak wspomniano powyżej, stany przewlekłe leczy się za pomocą ciągłego podawania w czasie trwania choroby.

W niniejszym opisie określenie pacjent oznacza ssaka, takiego jak, mysz, ang. gerbil, świnka morska, szczur, pies lub człowiek. Zrozumiałym jest jednak, że korzystnie pacjentem jest człowiek.

Zrozumiałym jest, że stosowane w niniejszym opisie określenie selektywny antagonista receptora iGluR5 obejmuje takich antagonistów receptora pobudzanego aminokwasem o wzorze I, którzy bardziej selektywnie wiążą się z kainowym receptorem podtypu iGluR5, w porównaniu z podtypem AMPA receptora iGluR2. Selektywny antagonista iGluR5 korzystny do zastosowania sposobem według

PL 198 056 B1 niniejszego wynalazku wykazuje zdolność wiązania przynajmniej 10 razy większą wobec iGluR₅ niż wobec iGluR₂, bardziej korzystny przynajmniej 100 razy większą.

Ponadto, zrozumiałym jest, że selektywni antagoniści receptora iGluR₅ o wzorze I, mogą występować w postaci soli dopuszczonych do stosowania w farmacji, przy czym takie sole są zawarte w zakresie niniejszego wynalazku.

W niniejszym opisie określenia leczenie lub leczyć oznaczają złagodzenie objawów, usunięcie przyczyn wywołujących takie objawy, zarówno czasowe jak i całkowite oraz zapobieganie, spowodowanie powolnej poprawy lub odwrócenie postępowania lub nasilenia objawów wymienionych powyżej chorób. W tym celu, sposoby według niniejszego wynalazku obejmują podawanie lecznicze lub profilaktyczne.

W niniejszym opisie określenie ilość skuteczna oznacza ilość lub dawkę związku, która po podaniu pacjentowi w dawce pojedynczej lub wielokrotnej, zapewnia pożądane działanie u pacjenta diagnozowanego lub leczonego.

Ilość skuteczną może łatwo określić specjalista diagnostyk, znanymi sposobami i przez porównanie uzyskanych wyników z analogicznymi przypadkami. Przy określaniu skutecznej ilości lub dawki związku podawanego, diagnostyk powinien brać pod uwagę wiele czynników, obejmujących lecz nie wyłącznie: rodzaj ssaka; jego wielkość, wiek i ogólny stan zdrowia; stopień rozwoju i rozmiar migreny rozwiniętej; reakcję szczególnego pacjenta; rodzaj związku podawanego; sposób podawania; charakterystykę biodostępności preparatu podawanego; wybrany reżim podawania; stosowanie równoległe innych leków; oraz inne czynniki mające znaczenie dla leczenia.

Typowa dzienne dawka będzie zawierała od około 0,01 mg/kg do około 100 mg/kg każdego związku według wynalazku. Korzystnie, dzienne dawki będą wynosiły od około 0,05 mg/kg do około 50 mg/kg, bardziej korzystnie od około 0,1 mg/kg do około 25 mg/kg.

Podawanie doustnie jest korzystną drogą podawania związków według niniejszego wynalazku. Jednak podawanie doustnie nie jest jedyną drogą podawania ani jedyną korzystną drogą podawania. Inne korzystne drogi podawania obejmują podawanie transdermalnie, podskórnie, dożylnie, domięśniowo, donosowo, podpoliczkowo lub doodbytniczo. Droga podawania może zmieniać się dowolnie, w zależności od właściwości fizycznych związków i wygody pacjenta i opiekuna.

Związki stosowane zgodnie z niniejszym wynalazkiem można podawać jako kompozycje farmaceutyczne i tym samym kompozycje farmaceutyczne zawierające wymienione związki są ważnym wykonaniem niniejszego wynalazku. Takie kompozycje mogą być w postaci jakichkolwiek form fizycznych dopuszczonych do stosowania w farmacji, lecz szczególnie korzystne są kompozycje farmaceutyczne do podawania doustnie. Takie kompozycje farmaceutyczne zawierają skuteczną ilość selektywnego antagonisty receptora iGluR5 o wzorze I, która to skuteczna ilość odpowiada dziennej dawce podawanego związku. Każda jednostka dawkowania może zawierać dzienną dawkę danego związku lub może zawierać część dziennej dawki, taka jak, połowa lub jedna-trzecia dawki. Ilość każdego związku zawarta w każdej jednostce dawkowania zależy od poszczególnego związku wybranego do leczenia i od innych czynników, jakie podano powyżej. Kompozycje farmaceutyczne według niniejszego wynalazku mogą być formowane tak aby pozwalały na szybkie, podtrzymywane lub opóźnione uwalnianie składnika aktywnego po podaniu pacjentowi, przy zastosowaniu dobrze znanych sposobów.

Kompozycje korzystnie formuje się w dawki jednostkowe, z których każda zawiera od około 1 do około 500 mg każdego z poszczególnych związków lub w postaci pojedynczych dawek jednostkowych, bardziej korzystnie około 5 do około 300 mg (na przykład, 25 mg). Określenie postać dawki jednostkowej oznacza fizycznie wydzieloną jednostkę, odpowiednią jako dawka jednorodna dla pacjenta, przy czym każda jednostka zawiera wstępnie określoną ilość substancji aktywnej obliczonej dla uzyskania pożądanego działania terapeutycznego, w połączeniu z odpowiednim farmaceutycznym nośnikiem, rozcieńczalnikiem lub zaróbką.

Obojętne składniki i sposób wytwarzania kompozycji farmaceutycznych są konwencjonalnie stosowane. Zgodnie z niniejszym wynalazkiem stosuje się zwykłe metody wytwarzania znane w farmacji. Można stosować wszystkie znane typy kompozycji, obejmujące tabletki, tabletki do żucia, kapsułki, roztwory, roztwory do podawania pozajelitowo, donosowe roztwory podawane w inhalacjach lub proszki, kołaczyki, czopki, transdermalne plastry i zawiesiny. Zwykle, kompozycje zawierają od około 0,5% do około 50% związku łącznie, w zależności od pożądanych dawek i typu stosowanej kompozycji. Jednak, ilość związku jest najlepiej określona w postaci ilości skutecznej, to znaczy, ilości każdego związku, który zapewnia dawkę pożądaną dla pacjenta wymagającego takiego leczenia. Aktywność

PL 198 056 B1 związku według niniejszego wynalazku nie zależy od rodzaju kompozycji, ponieważ kompozycje dobiera się i formuje pod kątem zapewnienia wygody stosowania i ze względów ekonomicznych.

Kapsułki wytwarza się za pomocą zmieszania związku z odpowiednim rozcieńczalnikiem i wypełniania kapsułek odpowiednią ilością mieszaniny. Zwykle rozcieńczalniki obejmują obojętne, sproszkowane substancje, takie jak, skrobie, sproszkowana celuloza, zwłaszcza celuloza krystaliczna i mikrokrystaliczna, cukry, takie jak, fruktoza, mannitol i sacharoza, mąka z ziarna i podobne proszki jadalne.

Tabletki wytwarza się za pomocą bezpośredniego wytłaczania, za pomocą granulacji na mokro lub granulacji na sucho. mm Takie formulacje zwykle poza związkiem zawierają rozcieńczalniki, środki wiążące, środki poślizgowe i środki ułatwiające rozpad. Typowe rozcieńczalniki obejmują, na przykład, różne typy skrobi, laktozę, mannitol, kaolin, fosforan wapnia lub siarczan wapnia, sole nieorganiczne, takie jak, chlorek sodu i sproszkowany cukier. Użytecznymi są również sproszkowane pochodne celulozy. Typowymi środkami wiążącymi dla tabletek są substancje, takie jak, skrobia, żelatyna i cukry, takie jak, laktoza, fruktoza, glukoza i tym podobne. Zwykle stosuje się również żywice naturalne lub syntetyczne, obejmujące gumę akacjową, alginiany, metylocelulozę, poliwinylopirolidynę i tym podobne. Jak środki wiążące mogą służyć także glikol polietylenowy, etyloceluloza i woski.

Tabletki często są powlekane cukrem, jako środkiem smakowym i zamykającym. Związki można również formować w postaci tabletek do żucia, przy użyciu dużych ilości substancji o przyjemnym smaku, takich jak, mannitol, co jest obecnie szeroko stosowaną praktyką. Formulacje typu tabletek do rozpuszczania także często stosuje się dla pacjentów przyjmujących postać dawki w celu unikania trudności przy przełykaniu stałych przedmiotów, które występują u pewnej liczby pacjentów.

Środki poślizgowe są często niezbędne przy wytwarzaniu tabletek w celu zapobiegania przywierania do tabletek i matryc w czasie ich wytwarzania. Środki poślizgowe wybiera się spośród śliskich ciał stałych, takich jak, talk, stearynian wapnia, stearynian magnezu, kwas stearynowy i wodorowane oleje roślinne.

Środki ułatwiające rozpad tabletki są substancjami, które pęcznieją po zwilżeniu i rozrywają tabletkę uwalniając związek. Obejmują one, na przykład, skrobie, glinki, celulozy, alginiany i żywice. Bardziej szczegółowo, obejmują skrobię kukurydzianą i ziemniaczaną, metylocelulozę, agar, bentonit, celulozę z drewna, sproszkowaną gąbkę naturalną, żywice jonowymienne, kwas alginianowy, gumę guar, miazgę cytrusową i karboksymetylocelulozę, jak również laurylosiarczan sodu.

Formulacje jelitowe często stosuje się dla ochrony składnika aktywnego przed silnym kwasem żołądkowym. Takie formulacje wytwarza się za pomocą powlekania stałej postaci dawkowania błoną z polimeru, która jest nierozpuszczalna w środowisku kwaśnym i rozpuszczalne w środowisku zasadowym. Przykłady błon obejmują ftalano-octan celulozy, ftalano-octan poliwinylu, ftalan hydroksypropylometylocelulozy i octano-szczawian hydroksypropylo-metylocelulozy.

Jeśli pożądane jest podawanie związku w postaci czopków, to wytwarza się je przy użyciu konwencjonalnych podstaw. Tradycyjną podstawą czopków jest masło kakaowe, które można modyfikować za pomocą dodawania wosków w celu niewielkiego podniesienia jego temperatury topnienia. Często stosuje się także, mieszające się z wodą podstawy czopków zawierające glikole polietylenowe o różnych masach cząsteczkowych.

Ostatnio popularne stają się plastry transdermalne. Typowe z nich zawierają żywicowate kompozycje, w których leki są rozpuszczone lub częściowo rozpuszczone co ułatwia kontakt błony ochraniającej kompozycję ze skórą. Ostatnio w tej dziedzinie złożono wiele patentów. Stosuje się również inne, bardziej skomplikowane kompozycje w postaci plastrów, zwłaszcza posiadające błonę podziurawioną niezliczonymi porami przez, które lek przenosi się na zasadzie działania osmotycznego.

Poniższe tabele przedstawiają ilustrację szeregu formulacji odpowiednich do zastosowania związków sposobami według niniejszego wynalazku. Poniższe dane przedstawia się wyłącznie w celu zilustrowania wynalazku i nie mogą być interpretowane jako ograniczenie niniejszego wynalazku w jakikolwiek sposób.

Formulacja 1

Kapsułki z twardej żelatyny wytwarza się z następujących składników:

	Ilości (mg/kapsułkę)
Składnik aktywny	250
Skrobia, suszona	200
Stearynian magnezu	10
Łącznie	460 mg

PL 198 056 B1

Powyższe składniki miesza się i wypełnia nimi kapsułkę z twardej żelatyny w ilości 460 mg. Formulacja 2

Tabletkę wytwarza się z poniższych składników:

	Ilości (mg/tabletkę)
Składnik aktywny	250
Celuloza mikrokrystaliczna	400
Dwutlenek krzemu, wypalany	10
Kwas stearynowy	5
Łącznie	665 mg

Składniki miesza się i wytłacza z mieszaniny tabletkę, każdą o masie 665 mg. Formulacja 3

Roztwór aerozolowy wytwarza się z następujących składników

	% wagowe
Składnik aktywny	0,25
Etanol	29,75
Propellant 22 (chlorodifluorometan)	70,00
Łącznie	100,00

Związek aktywny miesza się z etanolem i mieszaninę dodaje do części środka nośnego Propellant 22, oziębia do temperatury -30°C i przenosi do urządzenia dozującego. Pożądaną ilość przenosi się następnie do pojemnika ze stali kwasoodpornej i rozcieńcza pozostałą ilością środka nośnego. Następnie do pojemnika podłącza się zawór.

Formulacja 4

Tabletki, z których każda zawiera 60 mg składnika aktywnego wytwarza się sposobem następującym:

Składnik aktywny	60 mg
Skrobia	45 mg
Celuloza mikrokrystaliczna	35 mg
Poliwinylopirolidon	4 mg
Skrobia karboksymetylo-sodowa	4,5 mg
Stearynian magnezu	0,5 mg
Talk	1 mg
Łącznie	150 mg

Składnik aktywny, skrobię i celulozę przepuszcza się przez sita 45 mesh U.S. i dokładnie miesza. Roztwór poliwinylopirolidonu miesza się z otrzymanymi proszkami i następnie przepuszcza przez sita 14 mesh U.S. Uzyskany tym sposobem granulat suszy się w temperaturze 50°C i przepuszcza przez sita 18 mesh U.S. Skrobię karboksymetylo-sodową, stearynian magnezu i talk przepuszcza się przez sita 60 mesh U.S. i następnie dodaje do granulek, po czym miesza i wytłacza w tabletki przy pomocy tabletkarki, uzyskując tabletki, każda o masie 150 mg.

Formulacja 5

Kapsułki, każda zawierająca 80 mg leku wytwarza się sposobem następującym:

Składnik aktywny	80 mg
Skrobia	59 mg
Celuloza mikrokrystaliczna	59 mg
Stearynian magnezu	2 mg
Łącznie	200 mg

Składnik aktywny, celulozę, skrobię i stearynian magnezu miesza się i przepuszcza przez sita 45 mesh, po czym uzyskaną mieszaniną w ilości 200 mg wypełnia kapsułkę z twardej żelatyny

PL 198 056 B1

Formulacja 6

Czopki z których każdy zawiera 225 mg składnika aktywnego wytwarza się sposobem następującym:

Składnik aktywny	225 mg
Glicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych	2000 mg
Łącznie	2250 mg

Składnik aktywny przepuszcza się przez sita 60 mesh U.S. i zawiesza w glicerydach nasyconych kwasów tłuszczowych uprzednio stopionych przy użyciu minimalnej ilości ciepła. Mieszaninę wylewa się do formy do wytwarzania czopków o nominalnej pojemności 2 g i pozostawia do oziębienia.

Formulacja 7

Zawiesinę zawierającą 50 mg leku w 5 ml dawce wytwarza się z następujących składników:

Składnik aktywny	50 mg
Karboksymetylocelulozą sodowa	50 mg
Syrop	1,25 ml
Roztwór kwasu benzoesowego	0,10 ml
Środek zapachowy	W miarę potrzeby
Barwnik	W miarę potrzeby
Oczyszczona woda łącznie do	5 ml

Lek przepuszcza się przez sito 45 mesh U.S. i miesza z karboksymetylocelulozą sodową i syropem w celu uzyskania jednorodnej pasty. Następnie dodaje się roztwór kwasu benzoesowego, środek zapachowy i barwnik, rozcieńcza niewielką ilością wody i miesza. Następnie dodaje się wodę doprowadzając mieszaninę do pożądanej objętości.

Formulacja 8

Formulację dożylną wytwarza się sposobem następującym:

Składnik aktywny	100 mg
Mannitol	100 mg
2 normalny roztwór wodorotlenku sodu	200 mg
Oczyszczona woda łącznie do	5 ml

Zrozumiałym jest dla specjalistów, że powyższe procedury można wykorzystać do zastosowania związku o wzorze I do wytwarzania leku do leczenia migreny.

Hamowanie wynaczynienia neuronalnych białek opon mózgowych jest przykładowym mechanizmem działania związków według niniejszego wynalazku. Wynalazek wymaga także aby związki, które wykazują hamowanie wykazywały również zdolność selektywnego wiązania i hamowania receptora iGluR₅. Grupę związków stosowanych w celu ilustrowania zasady niniejszego wynalazku i próby farmakologiczne zastosowane w celu wykazania ich skuteczności przedstawiono poniżej. Uważamy, że związki według przykładów III, IV(a) i IV(b) w niniejszym opisie, reprezentują nowe związki i jako takie nie zostały uprzednio opisane jako selektywni antagoniści receptora iGluR5 ani skuteczne środki leczenia migreny. Tym samym, związki III, IV(a) i IV(b) stanowią urzeczywistnienie niniejszego wynalazku.

Poniższe przykłady ilustrują sposoby według niniejszego wynalazku. Reagenty i substancje wyjściowe są łatwo dostępne dla specjalistów. Przykłady te zamieszcza się jedynie w celu ilustrowania i nie są one konstruowane w celu ograniczenia zakresu wynalazku w jakikolwiek sposób. W niniejszym opisie poniższe określenia oznaczają co następuje: i.v. oznacza dożylnie; p.o. oznacza doustnie lub per os; i.p. oznacza dootrzewnowe; eq lub equiv. oznacza równoważniki; g oznacza gramy; mg oznacza miligramy; l oznacza litry; ml oznacza mililitry; μΙ oznacza mikrolitry; mol oznacza mole; mmol oznacza milimole; psi oznacza funty na cal kwadratowy; mm Hg oznacza milimetry słupa rtęci; min oznacza minuty; h hr oznacza godziny; °C oznacza stopnie Celsjusza; TLC oznacza chromatografię cienkowarstwową; HPLC oznacza wysokosprawną chromatografię cieczową; Rf oznacza współczynnik retencji; R_t oznacza czas retencji; δ oznacza część na milion w dół pola od tetrametylosilanu; THF oznacza tetrahydrofuran; DMF oznacza N,N-dimetyloformamid; DMSO oznacza dimetylosulfotlenek; aq oznacza wodny; EtOAc oznacza octan etylu; iPrOAc oznacza octan izopropylu; MeOH oznacza metanol; MTBE oznacza eter Illrz.butylowo-metylowy, RT oznacza temperaturę pokojową; Kj oznacza stałą dysocjacji kompleksu enzym-antagonista

PL 198 056 B1 i służy jako wskaźnik wiązania ligandu; oraz ID50 i ID₁oo oznaczają dawki podawanego środka leczniczego, które wywołują odpowiednio, 50% i 100% zmniejszenie odpowiedzi fizjologicznej.

P r z y k ł a d 1 Związek I

Kwas 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((4-karboksy)fenylo)metylo)-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino3-karboksylowy

Specjaliści w tej dziedzinie wiedzą, że związek I jest antagonistą receptora pobudzanego aminokwasem, selektywnym wobec receptora podtypu iGluR5. Związek I można łatwo wytwarzać ogólnym sposobem znanym specjalistom i przedstawionym w opisie patentowym St. Zjedn, Ameryki numer 5 446 051 i bardziej szczegółowo ostatnio opublikowanym w międzynarodowym zgłoszeniu patentowym WO 98/45270, publikowanym 15 października 1998 roku.

Związek II

Kwas 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-((((1 H-tetrazol-5-ilo)metylo)-oksy)-metylo)-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylowy

Specjaliści w tej dziedzinie wiedzą, że związek II jest antagonistą receptora pobudzanego aminokwasem, selektywnym wobec receptora podtypu iGluR5. Związek II można łatwo wytwarzać i rozdzielać ogólnym sposobem znanym specjalistom i przedstawionym w opisie patentowym ST. Zjedn. Ameryki numer 5 670 516 (patrz przykład numer 11 i związek numer 7) i bardziej szczegółowo ostatnio opublikowanym w międzynarodowym zgłoszeniu patentowym WO 98/45270, publikowanym 15 października 1998 roku.

Związek III

Związek III jest nowym związkiem działającym jako selektywny antagonista wobec receptora iGluR5. Związek III można łatwo wytwarzać; pożądany enancjomer można wydzielać optycznie; oraz kompozycje farmaceutyczne zawierające związek III można łatwo wytwarzać ogólnymi sposobami jakie przedstawiono w przykładzie numer 8 dla związku numer 8 w opisie patentowym St. Zjedn. Ameryki numer 5 670 516, który włączono do niniejszego opisu jako odnośnik.

PL 198 056 B1

Związek IV(b)

3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((2S)-2-(etoksykarbonylo)-4,4-difluoropirolidynylo)metylo)-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylan etylu

A. Wyywarzanie 3S, 4aFR 6S, 8aR 6-((^z^-i^ett^lc^ff^i^n^lo)-5^ulff^-i^\^lol^;^s^)r^(^tt^lo)--^-i^et(^l<:^s^l^;^i'l^onn^llD-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylanu etylu

Do roztworu 15,0 g (50,1 milimoli) pochodnej hydroksymetylowej (patrz kolumna 11-12, schemat II w opisie patentowym St. Zjedn. Ameryki numer 5 356 902, który jako odnośnik włączono do niniejszego opisu patentowego) oziębionego do temperatury 0°C w chlorku metylenu (100 ml), dodaje się trietyloaminę (20,9 ml, 150,3 milimoli) i następnie dodaje chlorek toluenosulfonylu (19,1 g, 100,2 milimoli) rozpuszczony w chlorku metylenu (100 ml). Mieszaninę reakcyjną ogrzewa się do temperatury pokojowej, miesza w czasie 16 godzin i następnie miesza z chlorkiem metylenu i 10% roztworem wodnym wodorosiarczanu sodu. Warstwę wodną ekstrahuje się chlorkiem metylenu, połączone warstwy organiczne suszy nad bezwodnym siarczanem magnezu, sączy i zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem. Po przeprowadzeniu chromatografii kolumnowej (10-50% octanu etylu/heksan) uzyskuje się 20,1 g (89%) pożądanego tytułowego związku pośredniego w postaci bezbarwnego oleju:

MS⁽m/e^): 451^,5 ⁽M⁺⁾

Dla wzoru C22H31NO7S x 0,1 CH^Ch: obliczono - C, 57,45; H, 6,81; N, 3,03. Znaleziono: C, 57,76; H, 6,93; N, 3,35.

¹³C NMR ⁽DMSO^-d₆ ^): 171^ 144A 132A 130^ 127Λ 74A 60A 53Λ 52A 44Λ 34A 31A 31,0, 29,8, 28,8, 24,9, 23,3, 21,0, 14,0.

B. Wytwarzanie 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((3S,5S)-5-(etoksykarbonylo)-3-hydrokkypirolldynylo)metylo)-2-metoksykarbonylo-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylanu etylu

Mieszaninę etylowego estru trans 4-hydroksy-L-proliny (6,5 g, 33,1 milimoli), związku uzyskanego w etapie A, powyżej (10,0 g, 22,0 milimoli) i węglanu potasu (4,6 g, 33,1 milimoli) ogrzewa się w temperaturze wrzenia pod chłodnicą zwrotną w acetonitrylu (22 ml) w czasie 60 godzin. Mieszaninę reakcyjną oziębia się do temperatury pokojowej i miesza z chlorkiem metylenu i wodą. Warstwę wodną dwukrotnie ekstrahuje się chlorkiem metylenu, ekstrakty organiczne łączy, suszy nad bezwodnym siarczanem magnezu, sączy i zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem. Po chromatografii kolumnowej (50% octanu etylu w heksanie i następnie 5% metanol w chlorku metylenu) uzyskuje się 9,2 g (95%) pożądanego pośredniego związku tytułowego w postaci bezbarwnego oleju:

MS⁽m/e^): 441^,3 ⁽M⁺⁾.

Dla wzoru C22H36N2O7S: obliczono - C, 59,98; H, 8,24; N, 6,36. Znaleziono - C, 60,17; H, 8,23; N, 6,42.

C. \Wytwarzanie 3S, 4aFR 6S, 8aR 6-((((^J3)--^-(^tt^^k^s^^k^ιd^on^/l(^)-:^-ι^^k^O|^ir^ollc^^/n^/lf^)rm^t(/lf^)--^-rm^to^k^^/karbonylo-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylanu etylu

Do roztworu dimetylosulfotlenku (2,3 ml, 32,5 milimoli) oziębionego do temperatury -78°C w chlorku metylenu (25 ml) wkrapla się chlorek oksalilu (1,4 ml, 16,3 milimoli). Mieszaninę reakcyjną miesza się w czasie 5 minut, następnie dodaje do niej związek z etapu B, powyżej (6,0 g, 13,6 milimoli) rozpuszczony w 20 ml chlorku metylenu. Całość miesza się w czasie 45 minut w temperaturze -78°C i dodaje trietylo-aminę (9,5 ml, 32,5 milimoli). Mieszaninę reakcyjną ogrzewa się do temperatury pokojowej w czasie około 2 godzin i reakcję przerywa za pomocą dodania 10% wodnego roztworu wodorosiarczanu sodu. Wodną warstwę ekstrahuje się chlorkiem metylenu, połączone ekstrakty organiczne suszy nad bezwodnym siarczanem magnezu, sączy i zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem. Chromatografia kolumnowa (25-50% octanu etylu w heksanie) pozwala na uzyskanie 4,6 g (78%) pożądanego, tytułowego związku pośredniego w postaci bezbarwnego oleju:

MS(m/e) : 439,1 (Mł).

PL 198 056 B1

D. \W<twarzanie 3S, 4aR, 6S, 8aR

-2-metoksykarbonylo-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylanu etyiu

Do mieszaniny związku z etapu C, powyżej (4,62 g, 10,5 milimoli- oziębionego do temperatury -78°C w chlorku metylenu (50 ml- wkrapla się trifluorek dietyloaminosiarki (3,5 ml, 26,3 milimoli-. Mieszaninę reakcyjną pozostawia się do ogrzania do temperatury pokojowej, miesza w czasie dodatkowych 48 godzin, następnie reakcję przerywa za pomocą dodania metanolu. Po zatężeniu pod zmniejszonym ciśnieniem pozostałość miesza się z chlorkiem metylenu i nasyconym, wodnym roztworem wodorowęglanu sodu. Warstwę wodną ekstrahuje się chlorkiem metylenu, warstwy organiczne łączy, suszy nad bezwodnym siarczanem magnezu, sączy i zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem. Po chromatografii kolumnowej (25-50% octanu etylu w heksanie- uzyskuje się 3,3 g (68%- pożądanego, tytułowego związku pośredniego w postaci bezbarwnego oleju:

MS⁽m/e^-: 461^,2 ⁽M^+-.

Dla wzoru C20H34F2N2O6: obliczono - C, 57,38; H, 7,44; N, 6,08. Znaleziono - C, 57,28; H, 7,52; N, 6,13.

E. Wytwarzanie 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((2S--2-(etoksykarbonylo)-4,4-difluorOpirOlldynylo)metylo)-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylan etylu (Związek IV(b--.

Roztwór związku z etapu D, powyżej (3,3 g, 7,10 milimo-li- rozpuszcza się w chlorku metylenu (40 ml-, oziębia do temperatury 0°C i dodaje jodek trimetylosililu (3,0 ml, 21,3 milimoli- . Mieszaninę reakcyjną pozostawia się do ogrzania do temperatury pokojowej, miesza w czasie dodatkowych 4 godzin, po czym reakcję przerywa za pomocą dodania nasyconego wodnego roztworu wodorowęglanu sodu (50 ml-. Warstwę wodną ekstrahuje się chlorkiem metylenu, połączone warstwy organiczne przemywa 1 normalnym roztworem tiosiarczanu sodu, suszy nad bezwodnym siarczanem magnezu, sączy i zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymaną substancję poddaje się chromatografii (2% metanolu w chlorku metylenu-, rozpuszcza w 20 ml eteru dietylowego i do roztworu dodaje 50 ml roztworu chlorowodoru w eterze dietylowym. Rozpuszczalnik usuwa się pod zmniejszonym ciśnieniem uzyskując 2,6 g (76%końcowego związku tytułowego w postaci ciała stałego o barwie białej:

MS⁽m/e^-: 403^,4 ⁽M^+-

Dla wzoru C20H32Cl2F2N2O4: obliczono - C, 50,53; H, 7,21; N, 5,89. Znaleziono - C, 50,90; H, 7,41; N, 5,84.

¹³C NMR (D2O-: δ 170,3, 167,7, 125,1 (t, Jc-f=249,1 Hz-, 65,9, 65,0, 64,1, 63,4, 60,1 (t, Jc-f=33,9 Hz-, 57,6, 52,8, 42,9, 37,2 (t, Jc-f = 26,4 Hz- , 34,5, 31,7, 31,3, 30,5, 28,4, 26,9, 24,3, 13,6.

Związek IV(aKwas 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((2S--2-(karboksylo--4,4-difluoropirolidynylo-etylo--1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylowy

Roztwór 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((2S--2-(etoksykarbonylo--4,4-difluoropirolidynylo-metylo--2-metoksykarbonylo-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylanu etylu (3,3 g, 7,10 milimoli-, związek z etapu D powyżej, rozpuszcza się w 5 normalnym wodnym roztworze chlorowodoru (15 mli ogrzewa do temperatury 90°C w czasie 18 godzin. Mieszaninę reakcyjną oziębia się do temperatury pokojowej i zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymaną surową pianę rozpuszcza się w wodzie (75 mli miesza w obecności żywicy jonowymiennej Dowex 50X8 (100-200- (10 g- w czasie 2 godzin. Żywicę odsącza się, przemywa mieszaniną tetrahydrofuranu z wodą w stosunku 1:1 i wodą, po czym miesza w obecności roztworu 10% pirydyny w wodzie w czasie 2 godzin. Po przesączeniu, żywicę przemywa się wodą i przesącz zatęża pod zmniejszonym ciśnieniem uzyskując związek tytułowy (0,6 g, 97%w postaci piany o barwie białej.

MS⁽m/e^{- :} 347^,2 ⁽M^+-.

Dla wzoru C16H24F2N2O4 x 0,1 H2O: obliczono - C, 55,19; H, 7,01; N, 8,05. Znaleziono - C, 54,81; H, 6,82; N, 8,13.

PL 198 056 B1 ¹³C NMR (D2O): δ 175,1, 171,1, 125,6 (t, J_C-f=249,4 Hz), 67,9, 63,0, 59,3 (t, J_C-f=34,0 Hz) , 54,5, 42,5, 37,5 (t, Jc-f=24,9 Hz), 34,3, 32,7, 32,4, 30,6, 28,2, 27,0, 24,3.

P r z y k ł a d 2

W celu potwierdzenia, że receptor podtypu iGluR5 pośredniczy w neurogennym wynaczynieniu białka, funkcjonalnej charakterystyce migreny, zdolność wiązania badanych związków do receptora iGluR5 jest pierwszym oznaczeniem prowadzonym przy użyciu standardowych sposobów. Na przykład, aktywność związków działających jako antagoniści receptora iGluR5 można oznaczyć za pomocą badania wiązania ligandu znaczonego radioaktywnymi pierwiastkami z klonowanym i poddawanym ekspresji ludzkim receptorem iGluR5 (Korczak i współpracownicy, 1994, Recept. Channels 3; 41-49) i przy użyciu rejestracji prądów elektrofizjologicznych po przyłożeniu napięcia do całych komórek ostro izolowanych neuronów ze zwoju nerwowego rdzenia grzbietowego szczura (Bleakman i współpracownicy, 1996, Mol. Pharmacol., 49; 581-585). Selektywność działania związków na receptor podtypu iGluR5 można następnie oznaczyć za pomocą porównania antagonistycznej aktywności wobec receptora iGluR₅ z antagonistyczną aktywnością innych receptorów AMPA i kainianowych. Sposoby użyteczne dla takich badań porównawczych obejmują: badania zdolności wiązania pomiędzy ligandem i receptorem, oraz badania polegające na rejestrowaniu napięcia elektrofizjologicznego funkcjonalnej aktywności całych komórek dla ludzkich receptorów GluR1, GluR2, GluR3 i GluR4 (Fletcher i współpracownicy, 1995, Recept. Channels 3; 21-31); badania zdolności wiązania pomiędzy ligandem i receptorem, oraz badania polegające na rejestrowaniu napięcia elektrofizjologicznego funkcjonalnej aktywności całych komórek dla ludzkich receptorów GluR6, (Hoo i jego współpracownicy, Recept. Channels 21 327-338); oraz badania polegające na rejestrowaniu napięcia elektrofizjologicznego funkcjonalnej aktywności całych komórek dla ludzkich receptorów AMPA w wyizolowanych, mózgowych neuronach Purkinje (Bleakman i jego współpracownicy, 1996, Mol. Pharmacol., 49; 581-585) i w innych tkankach zawierających receptory AMPA (Fletcher i Lodge, 1996, Pharmacol. Ther., 70; 65-89).

Profile zdolności wiązania antagonistów iGluR₅.

Stosowano linie komórkowe (komórki HEK293) trwale transfekowane ludzkimi receptorami iGluR. Przesunięcie ³[H] AMPA przez wprowadzenie antagonisty we wzrastającym stężeniu mierzono na komórkach z wszczepionym receptorem iGluR1 iGluR2, iGluR3 i iGluR4, zaś przesunięcie ³[H] kainianu (KA) mierzono na komórkach z wszczepionym iGluR₅, iGluR6, iGluR7 i KA2. Oznaczono zdolność wiązania antagonisty (Kj) w μΜ dla związków I - IV. Jako wskaźnik selektywności określono również stosunek zdolności wiązania do receptora iGluR2 podtypu AMPA w odniesieniu do zdolności wiązania do receptora iGluR₅ podtypu kainianu. Związki według niniejszego wynalazku wykazują zdolność wiązania przynajmniej 10 razy większą wobec iGluR₅ niż wobec iGluR2, bardziej korzystnie przynajmniej 100 razy większą.

P r z y k ł a d 3

Poniższy zwierzęcy model doświadczalny stosowano w celu określenia zdolności każdego z badanych związków do hamowania wynaczynienia białka, przykładowej funkcjonalnej próby neuronalnego mechanizmu migreny. Wyniki uzyskane w tym modelu dla badanych związków zestawiono w tabeli I (poniżej).

Zwierzęcy model wynaczynienia białek mózgowej opony twardej

Szczury rasy Harlan Sprague-Dawley (225-325 g) lub świnki morskie z Charles River Laboratories (225-325 g) usypiano za pomocą dootrzewnowego podania pentobarbitalu sodu (odpowiednio, 65 mg/kg lub 45 mg/kg) i umieszcza się w ramie dostępnej z wielu kierunków (David Kopf Instruments) z przegrodą siekacza umieszczoną na -3,5 mm dla szczurów lub -4,0 mm dla świnek morskich. Następnie przez strzałkowe skalpowe nacięcia, wierci się dwie pary dwustronnych dziur poprzez czaszkę (6 mm w kierunku tyłu, 2,0 i 4,0 mm w bok u szczurów; 4 mm w kierunku tyłu i 3,2 i 5,2 mm w bok u świnek morskich, wszystkie koordynanty w odniesieniu do bregmy). Pary elektrod stymulujących ze stali nierdzewnej, izolowane za wyjątkiem końcówek (Rhodes Medical Systems, Inc.), wprowadza się przez dziury w obu półkulach na głębokość 9 mm (szczury) lub 10,5 mm (świnki morskie) od opony.

Odkrywa się żyłę udową i w iniekcji dożylnej podaje związek badany w dawce objętościowej 1 ml/kg lub sposobem alternatywnym badany związek podaje per os zgłębnikiem w dawce objętościowej 2,0 ml/kg. Po czasie około 7 minut po podaniu dożylnie, również w iniekcji dożylnej podaje się dawkę 50 mg/kg błękitu Evans'a, barwnika fluorescencyjnego. Błękit Evans'a kompleksuje białka krwi i działa jako marker wynaczynienia białka. Dokładnie po czasie 10 minut po iniekcyjnym podaniu związku badanego, lewy zwój trójdzielny stymuluje się w czasie 3 minut prądem o intensywności 1,0 mA (5 Hz, 4 milisekundy trwania) przy użyciu potencjostatu/galwanostatu typu 273 (EG&G Princeton Applied Research).

PL 198 056 B1

Po czasie piętnastu minut po stymulacji, zwierzęta zabija się i wykrwawia z 20 ml solanki. Wierzchołek czaszki usuwa się w celu ułatwienia pobrania błony opony. Próbki błony usuwa się z obydwu półkul, płucze wodą i rozpina równo na szkiełkach mikroskopowych. Po wysuszeniu tkanki pokrywa się 70% roztworem gliceryny w wodzie.

Mikroskop fluorescencyjny (Zeiss) zaopatrzony w mono-chromator kratkowy i spektrofotometr stosuje się do oznaczenia ilości błękitu Evans'a w każdej próbce. Stosuje się wzbudzenie promieniowaniem o długości fali około 535 nm, zaś intensywność emisji oznacza przy długości fali 600 nm. Mikroskop był wyposażony w urządzenie napędzające i połączony z komputerem osobistym. Ułatwia to sterowanie komputerem urządzenia napędzającego i dokonywanie pomiaru fluorescencji w 25 punktach (500 mm etapów) na każdej próbce opony mózgowej. Komputer obliczył również średnie i standardowe odchylenie.

Wynaczynienie wywołane stymulacją elektryczną zwoju trójdzielnego dało działanie występujące po tej samej stronie (to znaczy, zachodzące tylko po tej stronie opony mózgowej, po której stymulowano zwój trójdzielny). Pozwala to na zastosowanie drugiej (niestymulowanej) połowy opony mózgowej jako kontrolnej. Obliczono stosunek wielkości wynaczynienia opony mózgowej po stronie stymulowanej do wielkości wynaczynienia po stronie niestymulowanej. U zwierząt z grupy kontrolnej podaje się tylko dawki solanki, uzyskuje odpowiednio około 2,0 dla szczurów i około 1,8 dla świnek morskich. Przeciwnie, związek który skutecznie zapobiegał wynaczynieniu opony mózgowej ze strony stymulowanej pozwalał na uzyskanie stosunku około 1,0.

Dla każdego z badanych związków wykreśla się krzywe zależności reakcji od wielkości dawki oraz określa dawki hamujące wynaczynienie w 50% (ID50) lub 100% (ID100). Odpowiednie wartości ID50 i/lub ID100 dla każdego z badanych związków stosowanych zgodnie z niniejszym wynalazkiem zestawiono w poniższej tabeli I.

T a b e l a I

Hamowanie wynaczynienia białek opony mózgowej (ng/kg)

Związek	Droga podania	ID50 (ng/kg)	ID100 (ng/kg)
I	Dożylnie	6,5 (szczury)	-
		4,0 (świnki morskie)	-
II	Dożylnie	15 (szczury)	-
III	Dożylnie	0,0053 (szczury	0,10
IV (b)	Dootrzewnowe	-	0,01

Zastrzeżenia patentowe

Claims (7)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Związek o wzorze w którym R¹ i R² niezależnie oznaczają atom wodoru lub C1-C20 alkil, lub jego farmaceutycznie akceptowalna sól.
2. 2. Związek według zastrz. 1, którym jest 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((2S)-2-(etoksykarbonylo)-4,4-difluoropirolidynylo)metylo)-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylan etylu lub jego farmaceutycznie akceptowalna sól.
3. 3. Związek według zastrz. 1, którym jest kwas 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((2S)-2-(karboksylo)-4,4-difluoropirolidynylo)metylo)-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksylowy lub jego farmaceutycznie akceptowalna sól.

   PL 198 056 B1
4. 4. Związek według zastrz. 1, którym jest sól kwasu migdałowego i 3S, 4aR, 6S, 8aR 6-(((2S)-2-(etoksykarbonylo)-4,4-difluoropirolidynylo)metylo)-1,2,3,4,4a,5,6,7,8,8a-dekahydroizochinolino-3-karboksysnu etylu.
5. 5. Zastosowanie związku określonego w zastrzeżeniu 1 do wytwarzania leku do leczenia migreny.
6. 6. Kompozycja zawierająca subssancję akkywną i subssancję pomocniczą, znamienna tym, że jako substancję aktywną zawiera związek określony w zastrzeżeniu 1 w połączeniu z jednym lub większą ilością farmaceutycznie dopuszczalnych nośników, rozcieńczalników lub zarobek.
7. 7. Kompozycca farmaceuuyczna do leczenia migreny, znamienna tym, że zawiera związek określony w zastrzeżeniu 1 w połączeniu z farmaceutycznie dopuszczalnym nośnikiem, rozcieńczalnikiem lub zaróbką.