Hotel Savoy - Joseph Roth (1924)

Tegenvaller. Eigenlijk gaan de personages nooit leven en ik mis het doel van het boek een beetje. Er wordt een aardig beeld geschetst nog in het begin van het hotel, maar naar gelang het boek duurt wordt dat allemaal minder en draait het meer en meer om de personages, die mij maar matig boeiden. Ook het taalgebruik is wat gewoontjes en wist me nergens te raken. Heel slecht is het dan ook niet, maar ik had echt veel meer ervan verwacht. 2,0*.

Joseph Roth bouwt met Hotel Savoy aan een metafoor voor de samenleving vlak na de Eerste Wereldoorlog. Hotel Savoy wordt bevolkt door mensen, die in het verleden leven. De rijke bourgeoisie van de belle époque, de teruggekomen soldaten, het is alsof de vooroorlogse tijd niet los kunnen laten. Maar hoe ze hun best ook doen deze tijd terug te vinden binnen de muren van het hotel, lijkt buiten de tijd verder te zijn gegaan. De revolutie klopt op de deur. Hoewel dit een aardige gedachte is, voelt het boek (zeker in het tweede deel) wat gehaast. Hierdoor worden de personages weinig uitgewerkt en gaat het verhaal erg van de hak op de tak.

Een virtuoos portret van het interbellum, dat Joseph Roth als tussendoortje lijkt geschreven te hebben. Qua plot heeft ‘Hotel Savoy’ sowieso weinig om het lijf - iedereen wacht op iets dat nimmer komen zal, een onbestemde transitfase is de schier eindeloze modus vivendi geworden. Op dynamische en eclatante wijze verbeeldt de auteur de socio-maatschappelijke stilstand van een wereld die tegen wil en dank uit zijn hengsels is getild, aan de hand van een protagonist die zich laat verzwelgen door het moeras dat de tijd is. Rondom hem is deining, maar zelf komt hij nauwelijks verder dan intenties, deze onvergetelijke, grappige, treurige, sympathieke, verliefde Gabriel Dan.

Hij, en niet minder de rits figuranten die Roth rondom hem laat cirkelen, maken van ‘Hotel Savoy’ niet alleen een studie van een tijdsgewricht waarin zich in de verte alweer een nieuwe grote catastrofe aankondigt, een wereldbrand die zal oplaaien uit de smeulende as van een oorlog die nog maar pas is gaan liggen en waaruit soldaten als verweesde en gedesillusioneerde slachtoffers terugkeren, maar evengoed een universele menselijke studie, waar de tijd geen vat op heeft. En toch, dat zijn hachelijk grote woorden voor een boek dat klein durft zijn, en in zijn compactheid veel werelden omvat…

3,5*